«جای پای تزار» دومین کتاب از مجموعه بهایی‌پژوهی به نقش پشت پرده حکومت تزاری روسیه در پیدایش و گسترش فرقه بهائیت می‌پردازد. از همان آغاز پیدایش بابیت و در پی آن بهائیت، بسیاری بر این عقیده بودند که جای پای کشور روسیه تزاری در بهره برداری از این ماجرا برای ایجاد اختلاف و دودستگی در میان ملت ایران، به روشنی پیداست. پس از انقراض امپراطوری روسیه، بهائیت، کاملا مورد بهره برداری استعمار گر پیر، یعنی امپراطوری بریتانیای کبیر، قرار گرفت. به ویژه در اشغال فلسطین و جداسازی آن از امپراطوری عثمانی، در جریان جنگ جهانی اول، عبدالبهاء، پیشوای دوم بهائیان، نقش کلیدی داشت، بدانسان که به همین مناسبت به دریافت لقب پهلوانی knighthood از جانب امپراطوری انگلیس، مفتخر گردید و sir نامیده شد. در روزگار شوقی، پیشوای سوم بهائیان، و پس از استقرار کشور اسرائیل در فلسطین اشغالی، روابط حسنهٔ میان این فرقه و کشورهای سلطه جو، به ویژه اسرائیل، رو به گسترش نهاد. به همین جهات، ملت ایران از همان اوائل، به این باور رسیدند که بهائیت ساخته و پرداختهٔ کشورهای استعماری است.