موضوع، مطالب و مباحث آموزشی این کتاب شامل: تفاوت‌های فردی اعم از ذاتی و اکتسابی و شناخت و توسل به علل و عوامل آن از جمله وراثت، محیط، هوش، حواس، حافظه، تیزبینی، استعداد و علایق و رغبت‌ها، هیجان‌ها تشخیص و ارزشیابی و اندازه‌گیری این تفاوت‌ها و چگونگی انتقال نسل‌ها به‌همراه یک دوره به دوره‌ی دیگر زندگی، آزمون‌های مقیاس هوشی، کدگزاری، خلاقیت، تجسم فضایی، سنجش توانایی مشاهده،. با شناخت از تفاوت‌های فردی می‌توان در بهبود و راهنمایی و هدایت و انتخاب افراد کمک شایانی کرد و هر کس را در جای متناسب خود قرار داد.