وسعت اندیشۀ حافظ یکی از عللی است که مضمون غزلیات او را با طرز فکر و عقیدۀ هر خواننده‌ای منطبق ساخته است. وسعت اندیشۀ حافظ به وسعت دریایی است که هیچ چشمی قادر به دیدن کرانه­‌های آن نیست. هر خواننده‌ای با هر طرز فکری می­‌تواند در این دریای بزرگ به کاوش بپردازد و مرواریدهای مطلوب خود را پیدا کند. در هر یک از ابیات غزلیات حافظ یک نظریۀ دقیق که گویای حقایق مربوط به زندگی انسان می‌­باشد، مستتر است. حافظ به این واقعیت آگاهی داشته و سروده است.