بودا در تعلیمات خویش مبانی ای را مطرح می کند که برای تبیین آن باید از زبان فلسفه و گفتاری نظام مند و دارای منطق استفاده کرد، یعنی گفتاری که اجزاء آن با یکدیگر در تناسب باشد و یک کل را بسازد. این فلسفه از بستر واقع گرایانه برای تبیین آنچه انسان مشاهده می کند شروع می شود اما نتیجه را در فضای ایده آل ترسیم می نماید با توجه به همین ماهیت فلسفی اندیشه بودا است که آنچه به تبعیت از فلسفه ارسطویی «متافیزیک» خوانده میشود در فلسفه بودا و بودایی نیز قابل مشاهده است؛ موضوعاتی چون نه خود، علیت و نیبانه از مباحثی هستند که جنبه های متافیزیکی این تفکر را به نمایش می گذارند.