«ابن خلدون» نخستین کسی است که علمی را که امروز جامعه‌شناسی خوانده می‌شود، با عنوان علم عمران در نوشته‌های ارزشمند خود به کار برد. آثار او مانند دیگر علوم رشد یافته در تمدن اسلامی، از قرن چهارده میلادی به لاتین ترجمه شد و در اروپا نشر یافت و از قرن نوزدهم میلادی، اندیشمندانی به تدوین علم جامعه‌شناسی پرداختند و اغلب گزاره‌ها را که ابن خلدون وضع کرده بود، در دانش خود به کار گرفتند. بادیه‌نشینی و شهرنشینی، بحث درباره عصبیت خویشاوندی و عصبیت دینی، مشروعیت حاکمیت و مباحثی نظیر آن، از جمله موضوعاتی است که از نوشته‌های ابن خلدون به دانش جامعه‌شناسی راه یافته است. مجموعه حاضر که به قلم گروهی از استادان و صاحب نظران علوم اجتماعی، تاریخ، فلسفه و علوم سیاسی فراهم آمده، بازخوانی اندیشه‌های این اندیشمند مسلمان در قالب گزاره‌های علمی و اجتماعی دنیای معاصر است.