یكی از بزرگان گسترۀ عرفان و ستاره‌های درخشان سدۀ دهم وادی خراسان، شیخ زین‌الدین محمود خوافی است که در کنار تربیت سالكان، اثر عرفانی خویش‌ را هم برای پیروان راه حق، به یادگار گذاشته است. به روایت تاریخ، حضرت شیخ در زمان حیات خویش مجالس عرفانی داشتند که در آن سخنانی جهت تربیت و تنویر افكار ارادتمندان بیان می‌فرمودند. یكی از پیروان سلک عرفان به نام امیر سیدمحمد هروی از اهالی هرات، به تدوین و یازنویسی مجالس استاد پرداخته و نام «ملفوظات یا سخنان شیخ زین‌الدین محمود خوافی» را بر آن نهاده است. نسخۀ حاضر، بر اساس نسخۀ خطی «امیر سیدمحمد هروی»، توسط ادیب و پژوهشگر فقید افغانستانی، استاد غلام‌حیدر کبیری هروی مداقه و تصحیح و تعلیق نویسی شده است. شیخ زین‌الدین محمود خوافی به دست پیر و مراد خویش مولانا نورالله اسفندانی، پیرو طریقۀ خواجگان نقشبندیه شد و متعاقباً از مشایخ این طریقه گردید.