اثر حاضر مشتمل برگزیده یادداشت های سردبیر روزنامه اطلاعات، طی سالهای 84 تا 93 می باشد که در چهاربخش «فرهنگ»، «جامعه»، «اقتصاد و توسعه» و «سیاست» تهیه و تدوین یافته است. این دفتر تلاش و تقلایی است برای به یاد آوردن و در یاد ماندن بخشی از تاریخ عصر ما از منظر تحلیل و تفسیر وقایع و نیز نشان دادن و نشانه گذاری نقش و مشی تکلیف مدارانه و دلسوزانه مطبوعات در کنش و واکنش با جامعه و حاکمیت با هدف اثرگذاری بر جهت گیری ها و چکش کاری سیاست ها و رفع کژی ها و صیقل زنگارها و نقد ناشایسته ها و حمایت از بایسته ها و نهیب زدن غفلت ها و فراموشی ها … از این رو هم تاریخچه مطبوعات است و هم آیینه تحولات. «مطبوعات» از آن حیث که «اطلاعات» دیرپاترین مطبوعه در حال انتشار این دیار است و «تحولات» از آن منظر که مقالات این مجموعه، یا مستقیم و هویدا، مسائل پیدای روز را نشانه رفته یا به ابعاد و ژرفای موضوعاتی پا نهاده که جنبه امروز و دیروز ندارد و همیشه به روز است. مقالات این مجموعه، هر یک به تنهایی، بر این ستون و شالوده بنا شده که ریشه دردها و کژی ها و کاستی های جامعه و نیز اشتباهات و انحرافات افراد و گروه ها را، نباید در عوامل بیرونی موهوم و تقدیر و سرنوشت و کجمداری روزگار غدّار و توطئه خارجی و داخلی جست، بلکه گاه نیک و بل ضروری است نیم نگاهی پرسشگرانه و نامتکبرانه به خود افکنیم و علل و دلایل همه کژی ها و کژتابی ها و درماندگی ها و جاماندگی ها و عسرت ها و حسرت ها را در خود بجوییم و بی رحمانه در برابر آن بایستیم. این 240 نوشتار کوتاه، هرچند هر کدام ماهیت و موضوع مستقل دارند و در حوزه های گونه گون و متنوع فرهنگی و اجتماعی و سیاسی و اقتصادی به تحریر درآمده اند، با این حال رشته ای ظریف اما محکم همه آنها را به هم پیوند می دهد و آن بازگشت و کاویدن ریشه های مسائل و مصائب داخلی در درون و جستن مشی ها و منش ها و رفتارها و کردارهای ناسنجیده و نامدبّرانه خود و نیز قائل شدن به نقش عوامل و علل حقیقی و ملموس و قابل اندازه گیری و قابل اثبات در به وجود آمدن رخدادهاست، به جای تن سپردن به عوامل موهوم و فرضی و فریبنده و توطئه اندیشانه.