«مونس العشاق» یا « رساله فی حقیقه العشق »رساله ای است که به دوازده فصل نسبتا کوتاه تقسیم شده است در «مونس العشاق» هشت فصل نخست آن سهروردی داستانی می سازد درباره سه فرزند عقل که عبارتند از عشق و حسن و حزن و سرگذشت آنها و رابطه آنها با انسان. داستان این سه برادر و سخنانی که هر یک به زبان حال درباره خود می گویند برجسته ترین بخش از «مونس العشاق» است. در فصول بعدی سهروردی باز درباره ماهیت حسن و محبت و عشق و نفْس مطالبی می گوید که بیرون از چارچوب داستان اصلی اوست.