اورنگ

هنر، حکمت و اندیشه در تاریخ فرهنگ و هنر ایرانی چنان در هم تنیده و مأنوس‌اند که نمی‌توان هنر را بدون حکمت، و اندیشه را فارغ از هنر، ادراک و تحلیل نمود. این مجموعه مقالات در گستره حکمت، اندیشه و بنیان‌های نظری هنر سعی نموده بخشی از این انس و ارتباط را در تمدن ایرانی-اسلامی شرح دهد. این مجموعه، بنا به موضوعات مطروحه در مقالات، در سه بخش تنظیم شده است. بخش اول، با نُه مقاله، مباحث بنیادینی را در فلسفه‌ی هنر اسلامی مطرح می‌کند؛ از ضرورت تکوین فلسفه‌ی هنر اسلامی گرفته تا اندیشه‌های بزرگ‌ترین فیلسوف شرق درباره‌ی خیال و تخیل و نیز نسبتی که میان تصویر و کلمه در تمدن اسلامی وجود دارد. دیگر مقالات این بخش نیز، به نحوی، حاوی مباحث پایه در هنر اسلامی است؛ برای مثال آرای اخوان‌الصفا، درباره‌ی بایسته‌های آموزش هنر، که به نظر می‌رسد اولین اندیشه‌ها درباره‌ی تدوین فتوت‌نامه‌ها در هنر اسلامی است و نیز اولین آراء در معنا و مفهوم نقد در تمدن اسلامی. در دومین بخش، با چهار مقاله به هنر و موضوعات مهمی چون هویت، جهانی ‌شدن و نیز زن (که خود بحثی بنیادین در نسبت میان جنسیت و هنر است) توجه شده و همچنین ارتباط میان مسیحیت، نیچه و برگمان، به عنوان یکی از کارگردان‌های تأثیرگذار سینما در قرن بیستم، نقد و بررسی شده است.