برکه [نمایشنامه]

روبرت والزر (Robert Walser:1956-1878) نویسندۀ نمایشنامۀ برکه یکی از نویسنده‌های منحصربه‌فرد، شاعرانه و مرموز ادبیات آلمانی‌زبانه؛ کسی که تأثیر ژرفی روی نویسندگان بزرگی مثل فرانتس کافکا، هرمان هسه، و الیاس کانتی گذاشت، ولی خودش تا مدت‌ها در سایه و فراموشی ماند. والزر را «قدیس نویسندگان گمنام» نامیده‌اند. آثارش امروز در دانشگاه‌های ادبیات آلمانی و تطبیقی، به‌عنوان نمونۀ نثر مینیمالیستی و اگزیستانسیالیستی بررسی می‌شود. روبرت والزر ، در نمایش‌نامۀ کوتاه برکه که مشتمل بر چند صحنه است، از یک درام کوتاه «خانوادگی» و از یک درام «رابطه» پرده برمی‌دارد. شخصیت اصلی این اثر، فریتس، پسری است نوجوان که در کشاکش رابطه با مادرش، خانم مارتی، درام رابطه را شکل می‌دهد. کلارا، خواهر فریتس، و پاول، برادر او، از دیگر شخصیت‌های این نمایش‌نامه و در نقش‌های فرعی هستند. زیر سطح سادۀ نثر والزر، فلسفه‌ای عمیق از وجود، بی‌قدرتی و زیبایی نهفته است. به طور کلی از ویژگی‌های مهم آثار روبرت والزر می‌توان به موارد زیر اشاره کرد: 1. زبان ظاهراً ساده اما موسیقایی و دقیق — نثر او پر از بازی‌های زبانی، طنز، و تأمل‌های شاعرانه است. 2. شخصیت‌هایی فروتن و بی‌اهمیت — آدم‌هایی که در حاشیۀ جامعه‌اند، اما با نگاهی کودکانه و خیال‌پرداز، جهان را از نو کشف می‌کنند. 3. درون‌نگری و خیال‌گرایی — او همیشه بین واقعیت و خیال سرگردانه، جایی بین سادگی و جنون. 4. طنز لطیف و نوعی تسلیم شاعرانه در برابر زندگی. از آثار والزر که تاکنون به فارسی درآمده، ازآن‌جمله می‌توان به یاکوب فون گونتن (ترجمۀ ناصر غیاثی)، بچه‌های تانر (علی عبداللهی)، پیاده ‌ روی ( ف رهاد احمدخان)، دستیار (علی‌اصغر حداد) و غذا و بس (محمود حدادی) اشاره کرد.