تولید و تشخیص علمی یک فرآیند طبیعی و لذا درآمیخته با اغتشاش و ابهام و اختلاف است.گفته شده است که به دشواری می توان برای هنر آیین نامه نوشت؛ این درست است، ولی برای علم هم همواره خیلی آسان نمی توان صراط مستقیم ترسیم کرد. برای قضاوت علمی راهی جز دموکراسی نیست، گرچه رای اکثریت مطلقا متضمن اصابت به حقیقت یا فایده نیست. از فیزیک تا تاریخ برای برآورد علمی بودن کتب و مقالات راهی جز سپردن آن به داوری گزیده ای از اهل علم و رای گیری از آنان و بنا کردن بر رای اکثریت نیست. این هنگامی است که بحث بر سر پذیرفتن مقاله ای در کنفرانس یا استادی در دپارتمانی باشد، وگرنه برای اعمال نوعی برآورد عمومی در سطح اجتماع جز به شهرت علمی نوشته ها و نویسندگان نمی توان استناد کرد. تفاوت علم و هنر در این است که علم کم تر از ناحیه عموم و عوام داوری می شود و…