مارتَن گِر نوجوان برتراند دو رول را به همسری می‌گیرد. ده سال بعد، در سال ۱۵۴۸، پس از مرافعه‌ای بر سر میراث پدری، غیبش می‌زند. هفت‌هشت سال بعد برمی‌گردد، و زن و منزلش را بازمی‌ستاند. اما در سال ۱۵۶۰ اتهامی به او وارد می‌شود: همسرش مدعی می‌شود این همان مردی نیست که چند سال پیش گم شد! روند محاکمه در تولوز در جریان است که پیشامدی حیرت‌انگیز منجر به صدور حکمی قاطع می‌شود…

میشل دو مونتنی در کسوت حقوقدان در محکمه حضور داشت، و از بیانات او می‌توان پی برد به‌زعم برخی از ناظرانِ این دادگاه حکم صادره بی‌چون‌وچرا نبود.

جنت لوئیس، نویسنده‌ای که با فلوبر و ملویل قیاسش کرده‌اند، این رخداد تاریخی را در شاهکار خود از منظر زن داستان بازنویسی کرده است، زنی که عاقبت ترک عشق می‌گوید، «عشقی که به‌سبب ممنوع‌بودن ردش کرده بود، و عشقی که دست رد بر سینه‌ی خود او زده بود».