الحیات ـ ترجمه الحیاه ج ۱۲

آخرین جلد دوره 12 جلدی الحیاة شامل 6 فصل است؛ که در ادامه مجلدات پیشین نگاشته شده است. اولین فصل (باب 34) به اخلاق و اصول کلی آن پرداخته که اخلاق بازرگانی، کارفرمایی، مدیریت، کارگری و کارمندی، قضاوت، عالم، مرجع، جوانمردی و ... از بخش های متنوع آن است. در فصل دوم (باب 35) درباره سلوک شرعی و روش های آن سخن گفته شده و اهمیت جهاد با نفس و عقلانیت و قصد و قربت و تقوا و ... از مهم ترین بخش های این مسیر الهی شمرده شده است. فصل سوم (باب 36) بیانگر قوانین الهی در جامعه و تاریخ است که از سویی به قوانین خداوند در آفرینش پرداخته و از سوی دیگر نقش انسان در تحولات اجتماعی و تاریخی را از نگاه احادیث تبیین نموده و تدریجی بودن فرازگرایی و نشیب گرایی تمدن ها و واپسگرایی در حرکت تاریخ را به تصویر کشیده است. چهارمین فصل (باب 37) مبحث پایداری و مقاومت را شرح و بسط داده و نقش بنیادین پایداری در کارها و در مسیر رسیدن به اهداف را بیان کرده است. فصل پنجم (باب 38) به آینده تاریخ و انتظار آن ارتباط دارد و بخش هایی همچون ارزش انتظار و آینده نگری، آزمون و آزمایش، عدالت اجتماعی فراگیر، تکامل موجودیت اجتماعی انسان، حکومت راستین دینی و اجتماع حق مدار در این فصل بیان شده است. ششمین فصل (باب 39) به بنیادی بودن احکام اسلامی پرداخته و در بیست بخش، روایات مرتبط را آورده است از جمله: پرهیز از کمک به ستمگران، نکوهش ست