جراح دیوانه

کتاب جراح دیوانه نوشتۀ یورگن توروالد به ترجمه و اقتباس ذبیح‌الله منصوری گزیده‌ای از متن کتاب مقدمه کتابی که اینک برای خواندن به دست می‏گیرید تألیف مردی است آلمانی به نام «یورگن توروالد» که در سال ۱۹۱۶میلادی در ایالت «راین» که امروز از ایالات آلمان غربی می‏باشد متولد شد وبعد از تحصیلات مقدماتی وارد رشتۀ پزشکی گردید و در آلمان و فرانسه وانگلستان رشتۀ پزشکی را تعقیب کرد لیکن حرفۀ پزشکی را انتخاب ننمود. الب_ یورگن توروالد در سال ۱۹۳۹ میلادی که آلمان به لهستان حمله کرد و جنگ جهانی دوم آغاز شد وارد خدمت نیروی دریایی آلمان گردید و مشاهدات خود را در جنگ‏های زیردریایی برای روزنامه‏های آلمان می‏نوشت. وی پس از پایان جنگ جهانی دوم، از خدمت سربازی مرخص شد و شروع به نویسندگی کرد. در آغاز خاطرات خود از جنگ جهانی دوم را در چند کتاب منتشر نمود و آنگاه درصدد برآمد شرح حال «زائربروخ» جراح بزرگ آلمان را که خوانندگان در این کتاب با وی آشنا می‏شوند به رشتۀ تحریر درآورد. وقتی مصمم شد شرح حال زائربروخ را منتشر نماید آن جراح معروف دیگر زندگی را بدرود گفته بود و نویسنده به خود او دسترسی نداشت. ازهمین‏رو برای نوشتن این شرح حال به شاگردان و دستیاران بروخ و بیمارستان‏هایی که درآنجا کار کرده بود به‏خصوص بیمارستان «شاریتی» در برلین شرقی مراجعه کرد. یورگن توروالد نمی‏خواست در این مجموعه یک کتاب پزشکی بنویسد ولی چون کتابش مربوط به شرح حال یک جراح بزرگ است، به طور طبیعی اطلاعات پزشکی و زیست‏شناسی وارد بافت کتاب گردیده و خواننده، از آن اطلاعات بهره‏مند می‏شود. قهرمان اصلی این کتاب زائربروخ در آخر عمر دچار جنون ادواری شد؛ عارضه‏ای که در سال‏های پایانی عمر عارض بعضی از مردها و زن‏ها می‏شود وساده‏ترین پدیدۀ آن، نسیان دورۀ پیری است که تعدادی از سالخوردگان، به آن مبتلا می‏گردند و حتی آن عارضۀ ساده هم برای دیگران بدون خطر یا ضرر نیست زیرا یک زن یا مرد سالخورده، ممکن است وعده‏ای را به دیگری داده ولی بعد فراموش کند و او را دچار بلاتکلیفی یا خطر نماید. آزموده شده کسانی که تا آخر عمر حافظۀ خود را به کار می‏اندازند دچار نسیان دورۀ پیری نمی‏شوند و استادان دانشگاه از این قبیل هستند. چون در دورۀ سالخوردگی مثل دورۀ جوانی از حافظۀ خود استفاده می‏نمایند و همچنان آن را به کار می‏اندازند، گرفتار فراموشی در دورۀ پیری نمی‏شوند. زائربروخ چون مردی دانشمند بود و مثل دانشمندان دیگر، در دورۀ پیری کتاب می‏خواند و نمی‏گذاشت حافظه‏اش تعطیل شود، نباید دچار فراموشی که بعد مبدل به جنون ادواری گردید، بشود و لذا وضع روحی‏اش یک پدیدۀ استثنایی بوده است. مردی چون او، نبایستی در آخر عمر دچار جنون ادواری شود و بر اثر دیوانگی وی، فجایعی که در این کتاب می‏خوانیم روی بدهد. یورگن توروالد نویسندۀ این تحقیق که اینک مردی شصت‏ونه ساله است در ایالت باویر واقع در آلمان غربی زندگی می‏کند و دارای یک پسر و یک دخترجوان می‏باشد که هر دو همسر دارند. ذبیح الله حکیم الهی دشتی دارای اسم نویسندگی ذبیح الله منصوری قسمتی از کارهای برجستۀ یک جراح در کشور آلمان، از قدیم، کسی که عهده‏دار امور مالی یک دانشکدۀ پزشکی و جراحی بود به اسم «مشاور دانشکده» خوانده می‏شد و بعد از جنگ جهانی دوم که آلمان به دو کشور آلمان شرقی و آلمان غربی تقسیم شد، شغل مشاور دانشکده در آلمان شرقی از بین نرفت. با اینکه در آلمان شرقی دانشکده‏ها مانند گذشته استقلال نداشتند و همه تحت نظر حکومت آلمان شرقی بودند، در هر دانشکدۀ پزشکی و جراحی یک مشاور، امور مالی دانشکده را اداره می‏کرد. در روز پانزدهم ماه مه سال ۱۹۴۸ میلادی، یک مشاور دانشکدۀ پزشکی و جراحی به اسم «هال» وارد اتاق سرپرست بهداشت، در برلین شرقی شد. در آن تاریخ هنوز حکومت آلمان شرقی به طور رسمی به وجود نیامده بود و شهر برلین تحت اشتغال چهار دولت شوروی و امریکا و انگلستان و فرانسه اساسنامۀ اداری مخصوص داشت بااین‏وجود برلین شرقی که امروز پایتخت آلمان شرقی می‏باشد به طور غیررسمی پایتخت آلمان شرقی به شمار می‏آمد. در آلمان، از قدیم رسم بود پزشکان و جراحانی که برای بیمارستان‏های عمومی انتخاب می‏شدند، با تصویب بهداری انتخاب می‏گردیدند و مشاورین دانشکده‏های پزشکی هم در انتخاب پزشکان و جراحان بیمارستان‏های عمومی (بیمارستان‏هایی که با بودجۀ دولت یا شهرداری اداره می‏شد) نظرداشتند و در آن روز دکتر هال به اتاق سرپرست بهداشت آلمان شرقی رفت تا راجع به انتخاب یک جراح با وی مذاکره کند. پس از اینکه دکتر هال وارد اتاق سرپرست بهداشت شد و نشست، گفت: آمده‏ام راجع به دستیار جدیدی که بایستی در بیمارستان شاریتی مشغول کار شود با شما صحبت کنم [1] . سرپرست بهداشت جواب داد: من هم شنیده‏ام که دکتر «ویلفرید» بایستی درآن بیمارستا