کرونا و جامعه مدنی در ایران

کتاب «کرونا و جامعه مدنی در ایران» با همکاری جمعی از نویسندگان دو سال پیش وقتی ویروس کرونا در جهان شیوع پیدا کرد. زندگی همه انسانها در سراسر دنیا دچار چالش شد. ویروس ناشناخت? کرونا برای اکثریت مردم دنیا، ترس و وحشت آفرید و زندگی عادی را مختل کرد. قرنطینه و تعطیلی کسب و کارها از یک سو، کمبودها از سوی دیگر، معضلات بسیاری را برای جوامع به وجود آوردند. دنیایی که می شناختیم تبدیل به دنیای ترسناکی شد و تمامی تجمعات تعطیل گشت. هر روز اخبار تازه افراد را سردرگم می کرد. هیچ کس نمی دانست با درگیری ویروس زنده می ماند یا خیر؟ خانه نشینی، فاصله فیزیکی و دوری از تجمعات شکل دیگری به زندگی هم? افراد بخشید. اما در این میان نگرانی مردم جهان برای کادر درمان بیشتر به چشم می خورد. مردم در گوشه و کنار جهان به تشویق و دلداری کادر درمان برآمدند، اما معضلات و مشکلات تمامی نداشت. کشور ایران هم با چالش ها و معضلات بسیاری روبه رو شد. کمبود وسایل پیشگیری مانند الکل و ماسک در مقطع کوتاهی سبب شد بسیاری از افراد در قالب کمک به هم نوعان به تولید ماسک و وسایل بهداشتی رو آورند. در ایران حمایت های دولتی به اندازه کافی نبود. در شرایط بحران که با بیکاری هم همراه است، گروه های آسیب پذیر بیشترین حمایت را نیاز دارند. نه تنها حمایت های دولتی در شرایط بحران در ایران کافی نبود، بلکه به سبب نبود زیرساخت های مناسب عملا خدمات و حمایت ها به بخش قابل توجهی از افراد ارائه نمی شد. بنابراین سازمان های مردم نهاد در حمایت از گروه های آسیب دیده و آسیب پذیر وارد عمل شدند. کتاب «کرونا و جامعه مدنی در ایران» به مطالع? کیفی این نهادها و ارائ? خدماتشان پرداخته است. کتاب حاضر، حاصل تحقیق و بررسی جمعی از محققان درباره کمک ها و نهادهایی است که به یاری قشر آسیب پذیر شتافتند. بررسی صورت گرفته در کتاب از خرداد ماه تا شهریورماه 1399 را شامل می شود. درباره کتاب «کرونا و جامعه مدنی در ایران» کتاب با دو درون مایه اصلی به چالش ها و ابتکارات سازمان های مردم نهاد در همه گیری کرونا می پردازد در حالیکه مجموعه اقدامات این سازمان ها به منظور پیشگیری از ابتلای جمعیت نیز مورد بررسی قرار می گیرند. همچنین اقداماتی که در این سازمان ها به هدف تداوم و انطباق مدیریت سازمان با شرایط همه گیری در این دوران انجام شده، با عنوان ابتکارات مدیریت بازگو می شوند. کتاب حاضر دارای 6 فصل است. در فصل اول با عنوان «سلامت» ابتکارات سلامت، چالش های سلامت و موارد پیوسته توضیح داده می شوند. «تامین معیشت» عنوان فصل دوم کتاب است در این بخش نیز مانند فصل اول ابتکارات تامین معیشت، چالش های تامین معیشت و دیگر زیرمجموعه های مربوط به آن بررسی می شوند. «آموزش» و «اشتغال» عناوین فصل سوم و چهارم کتاب هستند. در فصل پنجم با نام «مدیریت سازمان» ابتکارات مدیریت نیروی انسانی به همراه چالش های مدیریت نیروی انسانی، ابتکارات مدیریت مالی و چالش های بین سازمانی مورد بررسی و تحقیق قرار می گیرند. کتاب در فصل پایانی «حفظ ارتباط با جامعه هدف و توجه به اهمیت استمرار خدمات»، «پاسخ به تغییر الگوی نیاز جمعیت هدف و تغییر در اولویت ارائه خدمت»، «شکل گیری همکاری و هم افزایی»، «عواقب روانی ـ اجتماعی» و... را برای مخاطب شرح می دهد. در بخشی از کتاب می خوانیم: با شروع همه گیری، کمبود و گرانی وسایل بهداشتی و محدودیت خروج از خانه برای تهی? آنها به یک چالش همگانی تبدیل شد. علاوه بر آن برای جمعیت هدف بسیاری از سازمان های مردم نهاد مورد مطالعه، هزین? تهی? وسایل بهداشتی و در اولویت نبودن آن، احتمال تهیه و استفاده از وسایل بهداشتی را کاهش می داد. به این دلیل یکی از فعالیت هایی که تقریبا تمام سازمان های مردم نهاد به درجات مختلف در آن فعالانه تلاش کرده اند. تهیه و توزیع وسایل بهداشتی محافظت در برابر ابتلا به کرونا و رساندن آن به دست جمعیت هدفشان بوده است. اقلامی شامل انواع مواد شتشو و ضدعفونی کننده، ماسک و دستکش، و دیگر وسایل بهداشتی مورد نیاز جمعیت هدف و حتی دارو بسته به امکانات سازمان ها گاه تا چند نوبت توسط کارکنان میان افراد و خانواده ها توزیع شده است. کارشناس مرکز افراد دارای معلولیت حرکتی: بعد از فروردین که شروع کردیم، بسته های بهداشتی مان را دادند که شامل ژل دست مایع تمیزکنند? سطوح، ماسک، شیلد، صابون، مسواک و خمیر دندان، مایع ظرفشویی، پودر لباسشویی، نوار بهداشتی برای دخترها و غیره بود. چیزهایی را که لازم است و احتمالا نمی توانستند برای تهیه آن از خانه بیرون بیایند تقریبا به همه دادیم. همه منظورم هم? آنهایی است که در آن زمان ثبت نام کرده بودند. مجدداً به دست حدود دویست وچهل پنجاه نفری هم که بعداً ثبت نام کردند رساندیم. نگفتیم حضوری کسی بیاید و تحویل بگیرد. توزیع وسایل بهداشتی گاه به شکل حضوری با فاصله گذاری فیزیکی، و گاه رساندن به درخانه ها و در مواردی در محل های کار و تجمع افراد انجام شده و در بسیاری موارد همزمان آموزش های بهداشتی هم ارائه شده است. نویسندگان کتاب «کرونا و جامعه مدنی در ایران» مروئه وامقی، آمنه ستاره فروزان، منیره برادران افتخاری، کتایون فلاحت درباره چاپ و نشر کتاب «کرونا و جامعه مدنی در ایران» کتاب تالیفی «کرونا و جامعه مدنی در ایران» را بنگاه ترجمه و نشر کتاب پارسه برای دوستداران مطالعه منتشر و راهی بازار کتاب ایران کرده است.