پرش به محتوای صفحه

فلسفه

فلسفه با پرسیدن آغاز می‌شود؛ این دسته کتاب‌هایی را گرد آورده که پرسش‌های بزرگ درباره هستی، شناخت، اخلاق و جامعه را برای خوانندگان گوناگون باز می‌کنند.
کتاب‌های این دسته۳٬۷۵۹ کتاب
چینشپرفروش‌ترین
جلد کتاب تولید و تکوین علوم انسانی اسلامی

دکترعبدالحسین خسروپناه

ترجمه‌ی مهدی عاشوری

حکمت و فلسفه

۱۰٪۳۰۰٬۰۰۰۲۷۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب ارانوس و دین گرایی

فوتر هانخراف

ترجمه‌ی علیرضا سمنانی

حکمت کلمه

۲٪۸۵۰٬۰۰۰۸۳۳٬۰۰۰تومان
جلد کتاب در مسیر خرد

کارل یاسپرس

ترجمه‌ی مسلم بخشایش

مهرگان خرد

۲۰٪۲۰۰٬۰۰۰۱۶۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب انگاره‌های متافیزیکی بودا (زحل)

امیر هاشم پور

خانه اندیشه زحل

۲٪۱۲۰٬۰۰۰۱۱۷٬۶۰۰تومان
جلد کتاب چه معنی دارد

جمعی از نویسندگان

ترجمه‌ی اسدالله امرایی

آیاس

۲٪۳۹۰٬۰۰۰۳۸۲٬۲۰۰تومان
جلد کتاب عرفان و منطق (مجموعه‌مقالات)

برتراند راسل

ترجمه‌ی نجف دریابندری

علمی و فرهنگی

۱۰٪۶۰۰٬۰۰۰۵۴۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب فلسفه علم کانت (مطالعات‌فرهنگی)

رضا ماحوزی

پژوهشکده مطالعات فرهنگی وزارت علوم

۲٪۲۳۰٬۰۰۰۲۲۵٬۴۰۰تومان
جلد کتاب ایده های بنیادین (میلتون‌فریدمن)

استیون ای.لندسبرگ

ترجمه‌ی امین ربیعی

فراهم

۲٪۳۳۰٬۰۰۰۳۲۳٬۴۰۰تومان
جلد کتاب ایده های بنیادین جان لاک

اریک مک

ترجمه‌ی اشکان زارع

فراهم

۲٪۳۳۰٬۰۰۰۳۲۳٬۴۰۰تومان
جلد کتاب اندیشه در فراسوی زمان و مکان

غلامحسین ابراهیمی‌دینانی

نور اشراق

۲٪۷۵۰٬۰۰۰۷۳۵٬۰۰۰تومان
جلد کتاب بحران روایت

بیونگ چول هان

ترجمه‌ی حسین ذکائی

فراهم

۲٪۳۱۰٬۰۰۰۳۰۳٬۸۰۰تومان
جلد کتاب 504مسئله‌ی چالش برانگیز (ریاضی)
۲٪۹۰۰٬۰۰۰۸۸۲٬۰۰۰تومان
جلد کتاب ما را مرده نخوانید

دنز اسمیت

ترجمه‌ی مهرداد شهابی

حکمت کلمه

۲٪۵۵۰٬۰۰۰۵۳۹٬۰۰۰تومان
جلد کتاب هانری کربن و فلسفه سهروردی

حسن سیدعرب

نور اشراق

۲٪۱٬۰۰۰٬۰۰۰۹۸۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب آفاق حکمت سهروردی

حسن سیدعرب

نور اشراق

۲٪۴۰۰٬۰۰۰۳۹۲٬۰۰۰تومان
جلد کتاب فلسفه برای نوجوانان

مارک لینسن مایر

ترجمه‌ی ندا تسلیمیان

مهرگان خرد

۲۰٪۳۵۰٬۰۰۰۲۸۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب مواجهات پست مدرن (لیوتار‌و‌نا‌انسان)

استوارت سیم

ترجمه‌ی محسن محمودی

مهرگان خرد

۲۰٪۲۰۰٬۰۰۰۱۶۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب اندیشمندان برای معماران (9) ایریگاره (فکر‌نو)

پگ راوز

ترجمه‌ی سپیده برزگر

کتاب فکر نو

۵٪۷۰۰٬۰۰۰۶۶۵٬۰۰۰تومان
جلد کتاب محاکمه بعد از چهل سال

امین بابائی

حکمت کلمه

۲٪۶۰۰٬۰۰۰۵۸۸٬۰۰۰تومان
جلد کتاب هستی بدون آغاز، بدون پایان

غلامحسین ابراهیمی‌دینانی

نور اشراق

۲٪۱٬۵۰۰٬۰۰۰۱٬۴۷۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب شهاب‌الدین‌سهروردی‌و‌سیری‌درفلسفه‌اشراق
۲٪۵۰۰٬۰۰۰۴۹۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب اندیشه می‌اندیشد

غلامحسین ابراهیمی‌دینانی

نور اشراق

۲٪۱٬۵۰۰٬۰۰۰۱٬۴۷۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب فلسفه فلسفیدن است

غلامحسین ابراهیمی‌دینانی

نور اشراق

۲٪۱٬۵۰۰٬۰۰۰۱٬۴۷۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب فلسفه رسانه

رابرت حسن، توماس ساترلند

ترجمه‌ی مسعود تقی‌آبادی، مریم عسگری

ثانیه

۲٪۸۵۰٬۰۰۰۸۳۳٬۰۰۰تومان
جلد کتاب سخن گفتن از خدا (کرگدن)

بیونگ چول هان

ترجمه‌ی فریدا فرنودفر

کرگدن(کتاب)

۲٪۴۳۰٬۰۰۰۴۲۱٬۴۰۰تومان
جلد کتاب مقدمه بر فلسفه تاریخ هگل

ژان هیپولیت

ترجمه‌ی باقر پرهام

سپهر خرد

۲٪۴۰۰٬۰۰۰۳۹۲٬۰۰۰تومان
جلد کتاب چهار رساله در باب زندگی (مجموعه ی روزگار نخست)

لو کیوس آنایوس سنکا

ترجمه‌ی محمدعلی شامخی

نقش و نگار

۲۰٪۳۵۰٬۰۰۰۲۸۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب قطعات اخلاقی

جکمو لئوپاردی

ترجمه‌ی فریده مهدوی دامغانی

تیر

۲٪۱۴۰٬۰۰۰۱۳۷٬۲۰۰تومان
جلد کتاب لحظاتی با فیلسوفان (زندگی نامه فیلسوفان و اندیشمندان پیش از سقراط تا دوران معاصر)
۲٪۳۴۰٬۰۰۰۳۳۳٬۲۰۰تومان
جلد کتاب اخلاق (فلسفه ی سیاسی)

اریکا بنر

ترجمه‌ی افسانه مهرپرور

بهزاد

۲۰٪۱٬۵۰۰٬۰۰۰۱٬۲۰۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب ماتریالیسم هوشمند (مقالاتی درباره هگل و دیالکتیک)

اوالد آیلینکو

ترجمه‌ی بهمن اصلاح‌پذیر

گویش نو

۲٪۶۱۰٬۰۰۰۵۹۷٬۸۰۰تومان
جلد کتاب در فلسفه هگل چه چیز زنده و چه چیز مرده است

بندتو کروچه

ترجمه‌ی بهمن اصلاح‌پذیر

گویش نو

۲٪۵۴۵٬۰۰۰۵۳۴٬۱۰۰تومان
جلد کتاب تاریکخانه اندیشه غربی

امین شایسته مهر، امیرحسین ابراهیم

ترجمه‌ی مجید هدایتی نسب

آزادمهر

۲٪۱۵۸٬۰۰۰۱۵۴٬۸۴۰تومان
جلد کتاب اگر نیچه نهنگ شاخدار بود (آن چه هوش حیوان درباره ی حماقت بشر برملا می کند)
۲۰٪۷۰۰٬۰۰۰۵۶۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب فلسفه شادکامی (مقدمه ای میان رشته ای)

لورین ال. بسر

ترجمه‌ی پروانه یوسفی

دکسا

۱۰٪۶۲۰٬۰۰۰۵۵۸٬۰۰۰تومان
جلد کتاب کلیات علوم اسلامی 2 (کلام-عرفان-حکمت عملی)
۵٪۱۳۹٬۰۰۰۱۳۲٬۰۵۰تومان
جلد کتاب کلیات علوم اسلامی 1 (منطق_فلسفه)
۵٪۲۸۹٬۰۰۰۲۷۴٬۵۵۰تومان
جلد کتاب متافیزیک و گمانه سازی جهان های برون علم (استخوان های روح)

کانتن میاسو

ترجمه‌ی مدیا کاشیگر

نیماژ

۱۵٪۱۶۰٬۰۰۰۱۳۶٬۰۰۰تومان
جلد کتاب فرضیه ی خوشبختی (یافتن حقیقت مدرن در خرد باستان)

جاناتان هایت

ترجمه‌ی ساناز فرشیدفر

نوین توسعه

۲۰٪۸۹۰٬۰۰۰۷۱۲٬۰۰۰تومان
جلد کتاب دائو شیوه ی آبگونه

آلن واتس

ترجمه‌ی مجید آصفی

کلام شیدا

۲٪۳۴۵٬۰۰۰۳۳۸٬۱۰۰تومان
جلد کتاب هنر بی معنا زیستن

رابرت پانتانو

ترجمه‌ی بهنام رشیدی

سیوان

۲٪۴۸۰٬۰۰۰۴۷۰٬۴۰۰تومان
جلد کتاب تخت پروکروستس (گزین گویه های فلسفی و عملی)

نسیم نیکلاس طلب

ترجمه‌ی طاهره شفیعی

نوین توسعه

۲۰٪۴۵۰٬۰۰۰۳۶۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب تاریخ فلسفه 5 (فیلسوفان انگلیسی:از هابز تا هیوم)

فردریک چارلز کاپلستون

ترجمه‌ی امیر جلال‌الدین اعلم

علمی و فرهنگی

۱۰٪۷۸۰٬۰۰۰۷۰۲٬۰۰۰تومان
جلد کتاب اندیشیدن؛از الف تا یاء (گام نخست در تفکر نقادانه)

نایجل واربرتن

ترجمه‌ی مهدی خسروانی

علمی و فرهنگی

۱۰٪۹۰۰٬۰۰۰۸۱۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب زیبایی جانوران (تکامل زیباشناسی زیستی)،(گلاسه)

کریستیانه نوسلاین-فولهارت

ترجمه‌ی کاوه فیض‌اللهی

دکسا

۱۰٪۶۰۰٬۰۰۰۵۴۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب سبز و آبی

لوچیانو فلوریدی

ترجمه‌ی شهربانو پهلوان مازندرانی

آزادمهر

۲٪۶۸٬۰۰۰۶۶٬۶۴۰تومان
جلد کتاب کی یرکه گور (قدم اول)

دیو رابینسون، اسکار زارات

ترجمه‌ی عزیز رودبندی، علی رشید لوینه

شیرازه

۱۵٪۱۳۰٬۰۰۰۱۱۰٬۵۰۰تومان
جلد کتاب ماتریالیسم تاریخی و اقتصاد کارل مارکس

بندیتو کروچه

ترجمه‌ی بهمن اصلاح‌پذیر

گویش نو

۲٪۵۷۰٬۰۰۰۵۵۸٬۶۰۰تومان
جلد کتاب محتوم (نگاه علم به زندگی بدون اراده آزاد)

رابرت ام. ساپولسکی

ترجمه‌ی عباس سیدین

نوین توسعه

۲۰٪۹۹۰٬۰۰۰۷۹۲٬۰۰۰تومان
جلد کتاب دائو د جینگ و حکایت های جیاشو

لائو تزو

ترجمه‌ی آرش جواهری

عینک

۲٪۲۸۰٬۰۰۰۲۷۴٬۴۰۰تومان
جلد کتاب پراگماتیسم و ایده آلیسم (رورتی و هگل در باب عقل و بازنمایی)

رابرت بی. برندام

ترجمه‌ی حسن رهروان

آزادمهر

۲٪۲۵۶٬۰۰۰۲۵۰٬۸۸۰تومان
جلد کتاب رساله گفتار در روش به راه بردن عقل

رنه دکارت

ترجمه‌ی محمدعلی فروغی

امید انقلاب

۲٪۱۲۰٬۰۰۰۱۱۷٬۶۰۰تومان
جلد کتاب واقعیت چیست؟ (فلسفه ورزی در واقعیت و زبان)

محمد مخملچی

ترجمه‌ی میثم همدمی

اسرار دانش

۲٪۱۹۰٬۰۰۰۱۸۶٬۲۰۰تومان
جلد کتاب وکیل بودن چگونه است؟ (آینده ی من)

کریسانتا ماری

ترجمه‌ی عرشیا عالی نژاد

برکه آبی

۲٪۱۴۷٬۰۰۰۱۴۴٬۰۶۰تومان
جلد کتاب دایره ی ناتمام (گفت و گوهایی در باب آداب و اندیشه های ذن)

حامد وفایی

ترجمه‌ی نجف دریابندری

نشر نم

۲٪۵۵۰٬۰۰۰۵۳۹٬۰۰۰تومان
جلد کتاب تابستانی با ماکیاولی

پاتریک بوشرون

ترجمه‌ی نیما عباسی

راه‌طلایی

۲٪۱۷۹٬۰۰۰۱۷۵٬۴۲۰تومان
جلد کتاب هویت اندیشان و میراث فکری احمد فردید

محمدمنصور هاشمی

ترجمه‌ی میثم همدمی

کویر

۲۰٪۶۵۰٬۰۰۰۵۲۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب دین اندیشان متجدد (روشنفکری دینی از شریعتی تا ملکیان)

محمدمنصور هاشمی

ترجمه‌ی حسن اکبری‌بیرق

کویر

۲۰٪۷۹۰٬۰۰۰۶۳۲٬۰۰۰تومان

درباره‌ی فلسفه

فلسفه با یک پرسش ساده شروع می‌شود: «چرا؟». چرا چیزی هست و نه هیچ؟ چرا باید راست بگوییم؟ چرا آنچه می‌بینیم را حقیقت بدانیم؟ آدم‌ها هزاران سال است که این پرسش‌ها را می‌پرسند و هنوز پاسخ نهایی نیافته‌اند، اما همین پرسیدن ما را از تکرار عادت‌ها بیرون می‌آورد. دسته‌ی «فلسفه» در بخش علوم انسانی و اجتماعی کتاب‌جم برای همین خواننده‌ی پرسشگر گرد آمده: کتاب‌هایی از فلسفه‌ی غرب و فلسفه‌ی اسلامی تا منطق، هستی‌شناسی، فلسفه‌ی علم و فلسفه‌ای که به کار زندگی روزمره می‌آید.

اگر نمی‌دانید از کجای فلسفه شروع کنید، این صفحه را برای شما نوشته‌ایم. می‌گوییم کتاب فلسفه چه نوع‌هایی دارد، کدام برای مبتدی مناسب است، چطور با متن سخت کنار بیاییم و در خرید چه چیزهایی را نگاه کنیم.

فلسفه چیست و کتاب فلسفه چه چیزی به ما می‌دهد؟

فلسفه یعنی اندیشیدن منظم درباره‌ی پرسش‌های بنیادین: هستی، شناخت، اخلاق، زیبایی، سیاست و معنای زندگی. فرق فلسفه با گفت‌وگوی معمولی این است که هر ادعا باید دلیل داشته باشد و هر دلیل در برابر نقد بایستد.

کتاب فلسفه سه فایده‌ی اصلی دارد. اول، شما را با پرسش‌ها و پاسخ‌های تاریخ اندیشه آشنا می‌کند تا هر بار از صفر شروع نکنید. دوم، شیوه‌ی استدلال را به شما یاد می‌دهد: چطور تعریف کنیم، چطور تفاوت بگذاریم و چطور از یک ادعا نتیجه بگیریم. سوم، اگر خوب انتخاب کنید، لذت فکرکردن را نشانتان می‌دهد؛ لذتی که با هیچ سرگرمی دیگر عوض نمی‌شود.

البته این دانش قرار نیست همه‌ی مشکل‌های شما را حل کند. کتاب فلسفی جواب حاضری در جیب شما نمی‌گذارد؛ بیشتر ابزار فکرکردن می‌دهد. اگر به دنبال آرامش و راه‌حل سریع هستید، ممکن است این کتاب‌ها اول کمی شما را ناراحت‌تر کنند، چون پرسش‌هایی را که نادیده گرفته بودید جلویتان می‌گذارند.

نقشه‌ی دسته‌ی فلسفه: از کجا شروع کنیم؟

در این دسته چند مسیر بزرگ وجود دارد که هر کدام زیردسته‌ی جداگانه‌ای هم دارند. می‌توانید مستقیم سراغ آن‌ها بروید.

  • فلسفه غرب: از یونان باستان تا فیلسوفان معاصر اروپا و آمریکا.
  • فلسفه اسلامی: حکمت مشاء، اشراق و حکمت متعالیه و شارحان آن‌ها.
  • منطق: قاعده‌های درست استدلال‌کردن.
  • فلسفه برای زندگی: کتاب‌هایی که پرسش‌های فلسفی را به تجربه‌ی روزمره وصل می‌کنند.

اگر هنوز نمی‌دانید کدام مسیر به کار شما می‌آید، یک قاعده‌ی ساده وجود دارد: با آنچه بیش‌تر کنجکاوتان کرده شروع کنید. کسی که به سیاست علاقه دارد، از اندیشه‌ی سیاسی و فلسفه‌ی سیاسی آغاز می‌کند. کسی که به ذهن و آگاهی علاقه دارد، از هستی‌شناسی و معرفت‌شناسی. و کسی که فقط می‌خواهد زندگی‌اش را عمیق‌تر ببیند، از کتاب‌های فلسفه‌ی زندگی.

کتاب فلسفه برای مبتدی: اولین قدم‌ها

بزرگ‌ترین ترس تازه‌کار در این حوزه این است که متن را نفهمد و احساس کند این دانش فقط برای نخبگان است. این ترس واقعی است، چون بعضی متن‌های فلسفی واقعا سخت‌اند. اما راهی وجود دارد: با کتاب‌های مقدماتی شروع کنید.

عنوانی مثل «کلید فلسفه» از اسمش پیداست که قصد دارد در را باز کند. «فلسفه در خیابان، چالش های فلسفی زندگی روزمره» هم بحث فلسفی را به مثال‌های آشنا می‌برد. «تاریخ تکامل فلسفه» می‌تواند نقشه‌ی کلی بدهد که چه کسی بعد از چه کسی آمد و چه ایده‌ای جای کدام ایده را گرفت. برای شروع، هر کدام از این نوع کتاب‌ها می‌تواند مفید باشد؛ فقط بهتر است پیش از خرید مشخصات کتاب را در صفحه‌ی خودش ببینید.

سه قاعده برای خواندن متن فلسفی

یک: آهسته بخوانید. یک صفحه‌ی فلسفی را شاید باید دو بار خواند. دو: هر ادعا را در یک جمله‌ی خودتان بنویسید. اگر نتوانستید، هنوز نفهمیده‌اید. سه: نگران فهمیدن همه‌چیز نباشید. اولین بار همه‌ی لایه‌ها آشکار نمی‌شود، و این طبیعی است.

فلسفه‌ی غرب: از یونان تا امروز

سنت فلسفه‌ی غرب معمولا از یونان باستان آغاز می‌شود، با پرسش‌های سقراط و افلاطون و ارسطو. بعد به قرون وسطی، رنسانس، دوران روشنگری و فلسفه‌ی مدرن می‌رسد و در قرن‌های اخیر به شاخه‌های بسیار متنوعی تقسیم می‌شود.

در میان عنوان‌های این دسته، «گادامر» نام یکی از فیلسوفان قرن بیستم است که با هرمنوتیک، یعنی نظریه‌ی فهم و تفسیر، شناخته می‌شود. کتاب‌هایی که به یک فیلسوف مشخص اختصاص دارند برای کسی مناسب‌اند که پیش‌تر با فضای کلی آشنا شده و می‌خواهد یک متفکر را عمیق‌تر بشناسد.

اگر می‌خواهید از یک فیلسوف شروع کنید، دو راه دارید. یا مستقیم سراغ آثار خود او بروید، که سخت‌تر اما دقیق‌تر است، یا اول یک کتاب معرفی بخوانید که ایده‌های اصلی را ساده می‌کند. در بیشتر موارد، راه دوم برای تازه‌کار عاقلانه‌تر است. کتاب‌هایی که «معرفی کوتاه» یا «آشنایی» در نامشان دارند دقیقا برای همین طراحی شده‌اند.

فلسفه‌ی اسلامی و فلسفه‌ی ایرانی

جامعه‌ی ما پیشینه‌ی بزرگی در حکمت دارد. فیلسوفان جهان اسلام، از فارابی و ابن‌سینا تا سهروردی و ملاصدرا، سنت‌هایی ساختند که هنوز در حوزه و دانشگاه تدریس می‌شود. برای خواننده‌ی فارسی‌زبان، این بخش از اندیشه هم به میراث فرهنگی نزدیک است و هم به بحث‌های امروز درباره‌ی هستی و شناخت مربوط می‌شود.

کتاب‌هایی مثل «فلسفه طبیعت 1» و «علم‌شناسی فلسفی گفتارهای‌در‌فلسفه (صراط)» به شاخه‌های مشخصی از حکمت می‌پردازند. عنوان «جمع بندی فلسفه و منطق» هم به نظر می‌رسد بیشتر برای مرور و آماده‌شدن برای آزمون یا درس مناسب باشد. برای تشخیص دقیق‌تر، بهتر است به توضیحات و مشخصات هر کتاب نگاه کنید.

متن اصلی یا شرح؟

در فلسفه‌ی اسلامی، رسم است که متن‌های قدیمی را با شرح بخوانند. اگر تازه‌کار هستید، یک کتاب درسی یا مقدماتی بهتر از متن اصلی شماست. بعدتر، با آشنایی بیشتر، سراغ متن‌های کلاسیک بروید. نگران نباشید که این کار طولانی است؛ این راه همیشه صبر خواسته است.

منطق: ابزار درست فکرکردن

منطق ستون فقرات تفکر فلسفی است. علمی است که می‌گوید چه استدلالی معتبر است و چه استدلالی نه. اگر منطق را بدانید، وقتی کسی می‌گوید «چون الف است، پس ب است»، می‌توانید بپرسید آیا واقعا این‌طور نتیجه می‌شود یا نه.

فایده‌ی منطق فقط در کلاس درس نیست. هر روز با استدلال‌های ناقص روبه‌رو می‌شویم: در تبلیغ، در بحث سیاسی، در گفت‌وگوی خانوادگی. منطق مثل یک آزمون ساده کمک می‌کند این خطاها را بشناسیم. خطاهایی مثل تعمیم شتاب‌زده، حمله به شخص به‌جای ادعا یا دوراهی ساختگی.

اگر می‌خواهید منطق را از پایه بیاموزید، کتاب درسی مقدماتی با مثال‌های فراوان بخرید و حتما تمرین‌ها را حل کنید. منطق را نمی‌شود فقط با خواندن یاد گرفت؛ مثل شنا، باید انجامش داد.

فلسفه برای زندگی: وقتی اندیشه به کار روزمره می‌آید

گروه بزرگی از خوانندگان دنبال فلسفه‌ای هستند که با مسئله‌های واقعی‌شان ارتباط داشته باشد: مرگ، شجاعت، آزادی، عشق، انتخاب. کتاب‌هایی از این نوع معمولا ساده‌تر نوشته می‌شوند و مثال‌هایشان آشناست. «فلسفه در خیابان، چالش های فلسفی زندگی روزمره» یکی از عنوان‌هایی است که می‌تواند در این گروه جا بگیرد.

مرگ هم از موضوع‌های همیشگی فلسفی است. در فهرست این دسته عنوانی درباره‌ی مرگ و ابعاد آن دیده می‌شود، و چنین کتاب‌هایی برای کسانی است که می‌خواهند درباره‌ی این موضوع سخت با آرامش و دقت فکر کنند. اگر در وضعیت روحی دشواری هستید، یادتان باشد که کتاب اندیشه جای مشاور و درمانگر را نمی‌گیرد؛ در این حالت با یک متخصص هم صحبت کنید.

کتاب فلسفه‌ی زندگی گاهی وعده‌های بزرگ می‌دهد. یک محک ساده: آیا نویسنده استدلال می‌کند یا فقط نصیحت؟ اگر فقط نصیحت می‌کند، احتمالا کتاب اندیشه‌ساز نیست و بیشتر برای تسکین است. کتاب فلسفی خوب شما را به فکرکردن وا می‌دارد، نه به تکرار یک جمله‌ی زیبا.

فلسفه و سیاست، جامعه و علم

فلسفه با حوزه‌های دیگر هم‌مرز است. فلسفه‌ی سیاسی می‌پرسد حکومت چگونه توجیه می‌شود. کتابی مثل «در برابر استبداد (خرد و حکمت زندگی-5)» به نظر می‌رسد از همین بحث‌ها بهره می‌برد. فلسفه‌ی اجتماعی، مثل عنوان «درباره هستی شناسی وجود اجتماعی»، درباره‌ی این می‌پرسد که جامعه چه نوع موجودی است. فلسفه‌ی علم درباره‌ی روش و اعتبار دانش علمی بحث می‌کند.

اگر به این پیوندها علاقه دارید، دسته‌های سیاست و علوم سیاسی و جامعه‌شناسی را هم ببینید. برای فهمیدن سرگذشت اندیشه‌ها هم کتاب‌های تاریخ راهنمای خوبی هستند، چون اندیشه هیچ‌گاه جدا از زمانه‌اش نبوده است.

این دسته‌ها همه در خانواده‌ی علوم انسانی و اجتماعی قرار دارند. جابه‌جایی میان آن‌ها بیشتر از آنچه فکر می‌کنید به فهم فلسفی کمک می‌کند.

چند شاخه‌ی اصلی که در کتاب‌ها می‌بینید

وقتی چند کتاب فلسفی بخوانید، متوجه می‌شوید بحث‌ها در چند شاخه‌ی ثابت دسته‌بندی می‌شوند. شناختن این شاخه‌ها مثل داشتن نقشه در یک شهر بزرگ است.

هستی‌شناسی

این شاخه می‌پرسد چه چیزهایی واقعا وجود دارند و وجود داشتن یعنی چه. آیا فقط چیزهای مادی هستند یا مفهوم‌ها و عددها هم هستند؟ جامعه چطور، آیا یک موجود مستقل است یا فقط مجموع آدم‌ها؟ عنوانی مثل «درباره هستی شناسی وجود اجتماعی» از همین خانواده است.

معرفت‌شناسی

اینجا پرسش درباره‌ی شناخت است. ما چطور می‌دانیم آنچه می‌دانیم درست است؟ حس، عقل و تجربه هر کدام چه نقشی دارند؟ فرق باور و دانستن چیست؟ این پرسش‌ها به‌ظاهر ساده‌اند، اما پاسخ دادن به آن‌ها ساعت‌ها فکر می‌خواهد.

اخلاق

اخلاق می‌پرسد چه کاری درست است و چرا. آیا باید به نتیجه‌ی کار نگاه کنیم یا به قصد و وظیفه؟ آیا خوب و بد برای همه یکی است؟ در این بخش کتاب‌های زیادی هست که با مثال‌های روزمره کار می‌کنند و برای مبتدی جذاب‌اند.

زیبایی‌شناسی و دیگر شاخه‌ها

درباره‌ی هنر و زیبایی، زبان، ذهن، علم و سیاست هم شاخه‌های مستقلی وجود دارد. در بسیاری از کتاب‌ها می‌بینید یک فیلسوف به همه‌ی این حوزه‌ها سر زده است. پس اگر کتابی دو شاخه را با هم بحث کرد، تعجب نکنید.

مسیر شش‌ماهه‌ی پیشنهادی برای خواننده‌ی تازه‌کار

برای اینکه سردرگم نشوید، یک برنامه‌ی ساده پیشنهاد می‌کنیم. این برنامه فقط یک مثال است و می‌توانید آن را با وقت و سلیقه‌ی خودتان تغییر بدهید.

  1. ماه اول و دوم: یک کتاب مقدماتی و کم‌حجم که تصویر کلی از پرسش‌های بزرگ بدهد. هدف فقط آشنایی است، نه حفظ‌کردن.
  2. ماه سوم: یک کتاب تاریخ اندیشه که نشان بدهد ایده‌ها چطور از هم زاده شده‌اند.
  3. ماه چهارم: یک کتاب منطق مقدماتی و حل چند تمرین ساده، تا استدلال‌های روزمره را بهتر بشناسید.
  4. ماه پنجم: یک کتاب درباره‌ی یک شاخه‌ی مورد علاقه، مثلا اخلاق یا سیاست.
  5. ماه ششم: یک اثر درباره‌ی یک فیلسوف مشخص، یا سراغ یک متن کلاسیک بروید که در کتاب‌های قبلی زیاد به آن ارجاع شده است.

در پایان هر ماه ده دقیقه بنشینید و بنویسید چه چیزی یاد گرفتید و کدام پرسش هنوز جواب ندارد. همین یادداشت‌ها بعد از چند ماه یک دفتر شخصی از مسیر فکری شما می‌شود.

فلسفه‌ی علم، زبان و تفسیر

در نیم‌قرن اخیر بخش بزرگی از بحث‌های فلسفی به پرسش‌هایی درباره‌ی علم، زبان و فهم متن رفته است. علم چگونه از باور معمولی متفاوت می‌شود؟ معنای یک جمله از کجا می‌آید؟ وقتی متنی می‌خوانیم، ما آن را چگونه می‌فهمیم؟

پرسش آخر به هرمنوتیک می‌رسد که یکی از نام‌آورانش در فهرست این دسته آمده است. اگر به ادبیات، مذهب یا حقوق علاقه دارید، این بحث‌ها برایتان جذاب است، چون همه‌ی این حوزه‌ها با تفسیر متن سروکار دارند.

برای مبتدی، پیش از رفتن سراغ چنین موضوع‌هایی بهتر است با مفهوم‌های عمومی‌تر آشنا شوید. اما اگر کنجکاوی‌تان زیاد است، مانعی وجود ندارد؛ فقط انتظار نداشته باشید همه‌چیز از اولین بار روشن شود.

کتاب‌های چندجلدی و مجموعه‌ای

در این حوزه با عنوان‌هایی روبه‌رو می‌شوید که شماره‌ی جلد دارند، مثل «فلسفه طبیعت 1» یا عنوانی که جزو یک مجموعه‌ی شماره‌دار است. پیش از خرید ببینید آیا کتاب مستقل است یا ادامه‌ی جلد قبلی. اگر جلد اول را نخوانده‌اید، ممکن است جلد بعدی برایتان گیج‌کننده باشد.

مجموعه‌ها گاهی مزیت هم دارند: زبانشان یکدست است و اصطلاح‌ها در همه‌ی جلدها یکسان به کار می‌رود. اگر از یک جلد راضی بودید، ادامه‌ی مجموعه را هم ببینید. مشخصات هر کتاب در صفحه‌ی خودش است.

کتاب فلسفی برای هدیه

کتاب فلسفی هدیه‌ی خوبی برای آدم کنجکاو است، به شرط اینکه سنگین نباشد. برای کسی که تازه دبیرستان یا دانشگاه را شروع کرده، یک کتاب مقدماتی درباره‌ی پرسش‌های بزرگ مناسب است. برای کسی که سال‌هاست به ادبیات و هنر علاقه دارد، کتابی درباره‌ی یک فیلسوف یا مفهومی که در ادبیات هم می‌آید.

پرهیز کنید از کتاب‌هایی که بیش از حد تخصصی‌اند؛ هدیه‌ای که خواندنش سخت باشد، روی قفسه می‌ماند. نسخه چاپی را می‌توانید آنلاین سفارش بدهید و قیمت و موجودی هر کتاب هر روز به‌روز می‌شود.

مطالعه‌ی گروهی و گفت‌وگو درباره‌ی کتاب

اندیشیدن در جمع بیشتر از تنهایی جواب می‌دهد. اگر دوستی یا همکلاسی دارید که به این موضوع‌ها علاقه‌مند است، کتابی را با هم انتخاب کنید و هفته‌ای یک بار درباره‌ی یک فصل حرف بزنید. لازم نیست جلسه رسمی باشد؛ یک قهوه و چند پرسش کافی است.

چند پرسش ساده برای هر جلسه کمک می‌کند. نویسنده چه ادعایی کرد؟ دلیلش چه بود؟ آیا با آن موافقید و اگر نه، کجا؟ یک مثال از زندگی خودتان پیدا کنید که با این ایده جور باشد یا نباشد. این پرسش‌ها بحث را از حرف‌های کلی دور می‌کند و به فهم دقیق می‌رساند.

یک نکته‌ی مهم: هدف بحث برنده‌شدن نیست، روشن‌شدن است. اگر بعد از جلسه فهمیدید که نظرتان را عوض کرده‌اید، بحث موفق بوده است. این روحیه همان چیزی است که سقراط در گفت‌وگوهایش نشان می‌داد.

چند نکته‌ی عملی درباره‌ی حجم و قطع کتاب

کتاب‌های این حوزه اغلب حجیم‌اند و اگر عادت به کتاب‌های قطور ندارید، ممکن است از دیدنشان دلسرد شوید. پیش از خرید تعداد صفحه‌ها را در مشخصات کتاب ببینید. برای شروع، کتاب‌های دویست تا سیصد صفحه‌ای راحت‌ترند و می‌توانید در چند هفته تمامشان کنید.

کتاب‌های دو یا چندجلدی را وقتی بخرید که مطمئن هستید به موضوعش علاقه دارید. اگر فقط می‌خواهید محکش بزنید، یک جلد یا یک کتاب کم‌حجم‌تر بهتر است. همین‌طور، اگر برای درس یا آزمون می‌خرید، ویرایش و چاپ کتاب را با منبع معرفی‌شده چک کنید.

و اگر شب‌ها کم‌حوصله‌اید، کتاب‌هایی که فصل‌های کوتاه دارند را انتخاب کنید. نیم‌ساعت مطالعه‌ی منظم بهتر از دو ساعت مطالعه‌ی گاه‌به‌گاه است.

چطور کتاب فلسفه انتخاب کنیم؟

برای انتخاب کتاب، چند پرسش را جواب بدهید.

  1. سطح من چیست؟ تازه‌کارم یا پیش‌تر کتاب فلسفی خوانده‌ام؟
  2. هدف من چیست؟ درس، پژوهش، کنجکاوی یا کمک به تصمیم‌های زندگی؟
  3. کتاب مقدماتی است، تخصصی است، یا شرح یک متن قدیمی؟
  4. ترجمه است یا تالیف؟ اگر ترجمه است، مترجم و ناشر چه کسانی‌اند؟
  5. آیا کتاب بخشی از یک مجموعه یا چند جلد است؟

با جواب این پرسش‌ها انتخاب راحت‌تر می‌شود. مشخصات هر کتاب در صفحه‌ی خودش است و می‌توانید چند عنوان را کنار هم مقایسه کنید. اگر مطمئن نیستید، همیشه بهتر است با کتاب مقدماتی‌تر شروع کنید.

ترجمه در فلسفه چقدر اهمیت دارد؟

بسیاری از کتاب‌های فلسفی ترجمه‌اند، و در این حوزه ترجمه به‌ویژه مهم است، چون هر واژه بار مفهومی دارد. یک اصطلاح در دو ترجمه ممکن است دو شکل داشته باشد. پس اگر می‌توانید، مترجم و ناشر را بشناسید و ترجیحا کتابی را انتخاب کنید که در آغازش فهرست اصطلاح‌ها یا توضیح مترجم دارد.

اگر یک فیلسوف چند ترجمه دارد، خوب است بدانید کدام ترجمه برای مبتدی و کدام برای پژوهشگر است. همچنین از نام اصلی فیلسوف و نوشتار فارسی آن مطمئن شوید تا هنگام جست‌وجو بین چند نگارش گم نشوید.

در مورد فلسفه‌ی ایرانی و اسلامی، معمولا مساله‌ی ترجمه به‌شکل دیگری مطرح است: متن قدیمی عربی یا فارسی است و باید با ادبیات آن دوره آشنا بود. در این‌جا شرح و کتاب درسی نقش پل را بازی می‌کند.

اشتباه‌های رایج در خواندن فلسفه

  • شروع از سخت‌ترین متن. بسیاری با یک اثر بزرگ و دشوار شروع می‌کنند، خسته می‌شوند و این راه را رها می‌کنند.
  • خواندن برای حفظ نام‌ها. این دانش فهرست نام و تاریخ نیست؛ فهم استدلال مهم‌تر است.
  • باور به «جواب درست» واحد. فیلسوفان اغلب بر سر پاسخ اختلاف دارند و این بخشی از خود اندیشه‌ورزی است.
  • نخواندن مخالفان. برای فهمیدن یک ایده، بهتر است نقدهای آن را هم بخوانید.
  • انتظار فایده‌ی فوری. اثر این کتاب‌ها را آهسته می‌گذارد.

یکی از بهترین کارها این است که با دوستی هم‌فکر کتاب را هم‌زمان بخوانید و درباره‌اش حرف بزنید. اندیشه در اصل گفت‌وگو بوده است و تنها‌خواندن آن گاهی شما را در فهم خودتان گیر می‌اندازد.

یک داستان کوتاه: اولین کتاب فلسفه

دانشجویی را در نظر بگیرید که سال‌ها فقط کتاب‌های درسی خوانده است. یک روز، در راه خانه، از خودش می‌پرسد چرا این‌قدر برای نمره تلاش می‌کند و اصلا هدفش چیست. جوابی ندارد. به یک کتاب مقدماتی برمی‌خورد و شروع می‌کند.

هفته‌ی اول بیشتر گیج می‌شود. اما وقتی به بحث درباره‌ی خوب زندگی‌کردن می‌رسد، احساس می‌کند کتاب مستقیم با او حرف می‌زند. هنوز جواب ندارد، اما حالا پرسش‌هایش شکل دارند. با خودش یک دفتر برمی‌دارد و پرسش‌ها را یادداشت می‌کند.

این نتیجه‌ای است که فلسفه معمولا می‌دهد: جواب سریع نه، اما پرسش‌های بهتر. و پرسش خوب، نصف راه است.

پرسش‌های پرتکرار درباره‌ی کتاب فلسفه

برای شروع، کدام کتاب فلسفه مناسب است؟

کتاب‌های مقدماتی که ایده‌های اصلی را ساده می‌گویند، مثل عنوان‌هایی که خودشان را «کلید» یا «آشنایی» معرفی می‌کنند. اگر به فلسفه‌ی زندگی علاقه دارید، از کتاب‌هایی مثل «فلسفه در خیابان» شروع کنید و اگر به تاریخ اندیشه، کتاب‌های مرور تاریخ اندیشه را ببینید.

آیا برای فهمیدن اندیشه‌های بزرگ باید سواد دانشگاهی داشته باشم؟

نه. این دانش پیش از هر چیز کنجکاوی است. بسیاری از کتاب‌ها برای خواننده‌ی عمومی نوشته شده‌اند. اگر متنی دشوار بود، کتاب دیگری از همان موضوع با لحن ساده‌تر بگیرید.

تفاوت فلسفه‌ی غرب و فلسفه‌ی اسلامی چیست؟

هر دو به پرسش‌های بنیادین درباره‌ی هستی و شناخت می‌پردازند، اما در روش، زبان و منابع تفاوت دارند و پیوندهای تاریخی هم میانشان هست. برای دانستن هر دو، بهتر است از یک کتاب مقدماتی برای هرکدام شروع کنید.

منطق را برای چه بخوانم؟

برای اینکه استدلال‌های درست و نادرست را تشخیص بدهید. منطق به کار درس، حقوق، علوم و حتی گفت‌وگوهای روزمره می‌آید.

آیا فلسفه می‌تواند جای مشاوره و درمان را بگیرد؟

نه. کتاب فلسفی به فکرکردن درباره‌ی زندگی کمک می‌کند، ولی در مسائل روحی و روانی جای متخصص را نمی‌گیرد.

از کجا بدانم کتابی برای درس دانشگاه مناسب است؟

عنوان و مشخصات کتاب را با سرفصل درس مقایسه کنید. مشخصات هر کتاب در صفحه‌ی خودش است. قیمت و موجودی هر کتاب هر روز به‌روز می‌شود.

آیا می‌توانم نسخه چاپی را آنلاین سفارش بدهم؟

بله، نسخه چاپی را می‌توانید آنلاین سفارش بدهید.

جمع‌بندی: فلسفه را بخوانیم تا بهتر بپرسیم

این دانش راه‌حل نمی‌دهد، پرسش می‌دهد؛ و همین پرسش‌ها زندگی فکری ما را عمیق‌تر می‌کنند. از یک کتاب مقدماتی شروع کنید، آهسته بخوانید، یادداشت بردارید و اگر شد با کسی گفت‌وگو کنید. بعد می‌توانید به سراغ یک فیلسوف مشخص، یک شاخه‌ی دلخواه یا متن‌های کلاسیک بروید.

حالا می‌توانید کتاب‌های همین دسته را ببینید، مشخصات هر کتاب را در صفحه‌ی خودش بخوانید و نسخه چاپی کتاب فلسفه‌ی مورد نظرتان را آنلاین سفارش بدهید. برای ادامه‌ی مسیر، به فلسفه‌ی غرب، فلسفه‌ی اسلامی، منطق یا فلسفه برای زندگی سر بزنید.