پل‌ها، نه دیوارها «پژوهشی در روابط بین شمال و جنوب»

کتاب «پل‌ها، نه دیوارها (پژوهشی در روابط بین شمال و جنوب)» اثری از حمدبن عبدالعزیز الکواری سیاستمدار و اندیشمند شناخته شده عرب است. سیدحمیدرضا مهاجرانی این کتاب را ترجمه و در اختیار مخاطبان قرار داده است. این کتاب همانگونه که از نامش پیداست،  پژوهشی است تطبیقی و مقایسه‌ای در عرصۀ واکاوی روابط بین شمال و جنوب. نویسنده در ابتدای کتاب به این مورد اشاره می‌کند که در این کتاب سعی داشته تا به لایه‌های زیرین روابط بینا تمدنی شمال و جنوب بپردازد و نتایج آن رفتار ناشایستی که شمالیان در حق کشورهای جنوبی روا می‌دارند را مورد غوررسانی قرار دهد. در توصیف این کتاب به قلم نویسنده می‌‌خوانیم: تنها خواسته من یک چیز است و آن پایان بخشیدن به دوری انسان از انسان. باید انسان‌ها تا بدان حد به هم نزدیک شوند که هر جا پا می‌گذاریم با همنوعی همنشین شویم. بازگشت به اصل گفتگو باور من است. چنین به نظرم می‌رسد که به اندازه کافی دیوار بنا شده و اکنون به دورانی رسیده‌ایم که باید برای کشیدن پل‌های استوار آستین بالا بزنیم و به رغم درگیری‌ها و جنگ‌ها و آوارهایی که بر سر بشر نازل شده اما بی‌وقفه باید دست به کار بازسازی و ساخت پل‌هایی بود که در کانون خفه خاکستر آن درگیری‌ها رمبانده شد. بخشی از کتاب پل‌ها، نه دیوارها (پژوهشی در روابط بین شمال و جنوب) از جمله موارد مهم و بسیار قابل تأملی که در این کتاب با آن مواجه می‌شویم این است که امین معلوف به شکل هوشمندانه‌ای ثابت کرده آنچه که در خصوص جنگ‌های صلیبی در کتب تاریخی آمده و همگان از آنها تعبیر مسلمات تاریخی را دارند و ما را به سمت و سوی گفتگوی بین شرق و غرب سوق می‌دهد آن است که ثابت کرده هرآنچه که مورخین عرب در خصوص جنگ‌های صلیبی در کتاب‌هایشان ذکر کرده‌ اند در واقع دربارۀ ماهیت «جنگ‌های صلیبی » نبوده بلکه بیشتر از زاویۀ «جنگ‌های فرنگیان» ارائه شده است. این بدان معناست که استفاده از لایه و غشای دینی و اعتقادی چیزی نیست که از سوی مورخین عرب روی آن جنگ‌ها کشیده شده بلکه این اروپائیان بودند که بدان رنگ و لعاب دینی و اعتقادی داده‌اند و تمامی آن درگیری‌ها و جنگ‌ها را به نوعی جنگ‌ها اعتقادی و دینی معرفی کرده‌اند.