قلندریه در تاریخ با عنوان فرعی دگردیسی های یک ایدئولوژی اثر محمدرضا شفیعی کدکنی، که در این کتاب جنبش قلندریه مورد تجزیه و تحلیل همه جانبه قرار گرفته است.

این کتاب از ۶۷ فصل و سه پیوست تشکیل یافته است. دکتر شفیعی کدکنی در مقدمهٔ کتاب آورده است، این اثر را به توصیهٔ زنده یاد بدیع الزمان فروزانفر به دست گرفت و چهل ویک سال به دنبال منابع و دیدن نسخ های خطی و اسناد مربوط مشغول بوده است.

دکتر شفیعی کدکنی در کتاب حاضر ضمن بیان خاستگاه جنبش قلندریه به معنای واژهٔ قلندر، قلندریه و تجاوز به تابوها، عناصر ایرانی در آیین قلندر، قلندریه و حکومت ها، قلندریه و جستجوی قدرت سیاسی، قلندر در نظر سهروردی و جامی، قلندریه در هند، پیران قلندری، امثال قلندری، چهرهٔ قلندری در آثار سنایی، عراقی و راه قلندر، مکتوبات قلندران و ده ها موضوع مشابه دیگر طبق منابع تحقیقی پرداخته است.