پرش به محتوای صفحه
مترجم

محسن ثلاثی

۲۹ ترجمه در کتاب‌جم

محسن ثلاثی از مترجمان شناخته‌شده‌ی علوم اجتماعی در ایران است. ترجمه‌های او از کتاب‌های مرجع جامعه‌شناسی، انسان‌شناسی و علوم سیاسی، از جمله آثار لوئیس کوزر و جورج ریتزر، سال‌ها منبع اصلی دانشجویان و پژوهشگران بوده و به ساختن زبان فارسی این رشته‌ها کمک کرده است.

چینشجدیدترین
جلد کتاب زبان و اسطوره

ارنست کاسیرر

ترجمه‌ی محسن ثلاثی

مروارید

۲۰٪۴۲۰٬۰۰۰۳۳۶٬۰۰۰تومان
جلد کتاب جامعه شناسی دین

ملکم همیلتون

ترجمه‌ی محسن ثلاثی

ثالث

۲۰٪۴۲۰٬۰۰۰۳۳۶٬۰۰۰تومان
جلد کتاب غریزه جنسی و سرکوبی آن در جوامع ابتدایی

برانیسلاو مالینوفسکی

ترجمه‌ی محسن ثلاثی

ثالث

۲۰٪۳۵۰٬۰۰۰۲۸۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب خرد و انقلاب

هربرت مارکوزه

ترجمه‌ی محسن ثلاثی

ثالث

۲۰٪۳۵۰٬۰۰۰۲۸۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب دانش محلی

کلیفورد گیرتس

ترجمه‌ی محسن ثلاثی

ثالث

۲۰٪۳۵۰٬۰۰۰۲۸۰٬۰۰۰تومان

درباره‌ی محسن ثلاثی

محسن ثلاثی از مترجمان شناخته‌شده‌ی علوم اجتماعی در ایران است که نامش برای چند نسل از دانشجویان جامعه‌شناسی، مردم‌شناسی و علوم سیاسی آشناست. ترجمه‌های او از کتاب‌های مرجع این رشته‌ها، سال‌ها در کلاس‌های دانشگاه و کتابخانه‌های شخصی جا داشته‌اند. اگر دنبال ترجمه‌های محسن ثلاثی هستید یا می‌خواهید بدانید کدام کتاب‌هایش برای شما مناسب است، در این صفحه کارنامه‌ی ترجمه‌اش، حوزه‌های کاری‌اش و راه انتخاب کتاب را مرور می‌کنیم.

بسیاری از دانشجویان علوم اجتماعی نخستین آشنایی جدی‌شان با نظریه‌های جامعه‌شناسی را از راه کتاب‌هایی داشته‌اند که او به فارسی برگردانده است. این یعنی نقش او فقط ترجمه‌ی چند کتاب نیست؛ او در شکل‌گیری زبان فارسی علوم اجتماعی و آموزش این رشته‌ها سهمی واقعی داشته است.

محسن ثلاثی کیست؟

او مترجم و پژوهشگر ایرانی است که بخش بزرگی از عمر حرفه‌ای‌اش را صرف ترجمه‌ی متون جامعه‌شناسی، انسان‌شناسی، تاریخ و اندیشه‌ی سیاسی کرده است. کارنامه‌ی ترجمه‌اش طی دهه‌ها شکل گرفته و شامل کتاب‌های درسی، آثار نظری و کتاب‌هایی برای مخاطب عام‌تر است.

آنچه او را از بسیاری از مترجمان متمایز می‌کند، تمرکز بر یک حوزه‌ی مشخص است. او به‌جای پراکنده‌کاری، سال‌ها روی علوم اجتماعی کار کرده و همین تمرکز باعث شده با واژگان، مفاهیم و سنت‌های فکری این رشته آشنایی عمیقی پیدا کند. حاصل این آشنایی، ترجمه‌هایی است که هم به متن اصلی وفادارند و هم برای خواننده‌ی فارسی فهمیدنی.

بیشتر ترجمه‌های او از زبان انگلیسی انجام شده و ناشرانی مانند انتشارات علمی، ثالث و علم آثارش را منتشر کرده‌اند. برخی از این کتاب‌ها بارها تجدید چاپ شده‌اند که نشان می‌دهد خوانندگان و استادان دانشگاه همچنان به آن‌ها اعتماد دارند.

کارنامه‌ی ترجمه‌ی محسن ثلاثی

اگر بخواهیم کارنامه‌ی او را دسته‌بندی کنیم، به چند حوزه‌ی اصلی می‌رسیم: نظریه‌ی جامعه‌شناسی، روش تحقیق، انسان‌شناسی، تاریخ و اندیشه‌ی سیاسی. در هر کدام از این حوزه‌ها، کتاب‌هایی ترجمه کرده که در زمان خودشان در فارسی کم‌نظیر یا بی‌نظیر بودند.

دو ترجمه‌ی مشهور او که بسیاری از دانشجویان می‌شناسند، کتاب «زندگی و اندیشه بزرگان جامعه‌شناسی» از لوئیس کوزر و «نظریه جامعه‌شناسی در دوران معاصر» از جورج ریتزر است. کتاب کوزر زندگی و افکار جامعه‌شناسان کلاسیک را در بستر زمانه‌شان معرفی می‌کند و کتاب ریتزر مروری گسترده بر نظریه‌های جامعه‌شناسی تا دوره‌ی معاصر است. هر دو کتاب سال‌ها جزو منابع اصلی درس‌های نظریه در دانشگاه‌های ایران بوده‌اند.

غیر از این دو، کتاب‌های دیگری هم در حوزه‌ی انسان‌شناسی، روش تحقیق و تاریخ از او به فارسی رسیده است. در ادامه عنوان‌هایی را که در فهرست کتاب‌جم موجودند معرفی می‌کنیم.

ترجمه‌های محسن ثلاثی در کتاب‌جم

روش تحقیق کیفی در جامعه‌شناسی

روش تحقیق کیفی در دهه‌های اخیر جایگاه مهمی در علوم اجتماعی پیدا کرده است. این کتاب به دانشجویان و پژوهشگران کمک می‌کند با منطق، ابزارها و شیوه‌های پژوهش کیفی آشنا شوند؛ از مصاحبه‌ی عمیق تا مشاهده و تحلیل داده‌های غیرعددی. برای دانشجویانی که پایان‌نامه‌ی کیفی می‌نویسند، این کتاب منبعی کاربردی است. در فهرست ما بیش از یک چاپ از آن موجود است.

درآمدی به انسان‌شناسی

این کتاب مقدمه‌ای بر رشته‌ی انسان‌شناسی است و شاخه‌های اصلی آن، از انسان‌شناسی زیستی تا فرهنگی، را معرفی می‌کند. برای دانشجویان سال‌های اول و هر کسی که می‌خواهد بداند انسان‌شناسی دقیقا به چه می‌پردازد، شروع خوبی است.

انسان‌شناسی؛ کشف تفاوت‌های انسانی

این عنوان هم در حوزه‌ی انسان‌شناسی است و بر تنوع فرهنگ‌ها و جوامع انسانی تمرکز دارد. کتاب نشان می‌دهد که چطور آدم‌ها در نقاط مختلف جهان، شیوه‌های گوناگونی برای زندگی، خانواده، اقتصاد، دین و سیاست ساخته‌اند. خواندن آن نگاه خواننده را به «دیگری» بازتر و همدلانه‌تر می‌کند.

جامعه نو

«جامعه نو» کتابی درباره‌ی دگرگونی‌های جامعه‌ی جدید و پرسش‌هایی است که دنیای مدرن پیش روی انسان گذاشته. برای علاقه‌مندان به اندیشه‌ی اجتماعی و سیاسی، این کتاب مروری فشرده و قابل فهم ارائه می‌کند.

حدود عملکرد دولت

این کتاب به یکی از پرسش‌های بنیادی اندیشه‌ی سیاسی می‌پردازد: دولت تا کجا باید در زندگی افراد دخالت کند؟ بحث درباره‌ی مرزهای قدرت دولت و آزادی فرد، از بحث‌های کلاسیک فلسفه‌ی سیاسی است و این کتاب برای دانشجویان علوم سیاسی و علاقه‌مندان این حوزه خواندنی است.

حاکمان سرنوشت و تابلوی شوم

این دو عنوان هم در فهرست کتاب‌جم به نام او ثبت شده‌اند و نشان می‌دهند کارنامه‌اش فقط به کتاب‌های درسی محدود نیست. برای اطلاع دقیق از نویسنده‌ی اصلی، موضوع و مشخصات هر چاپ، صفحه‌ی همان کتاب را ببینید.

زبان مبدأ و حوزه‌های تخصصی محسن ثلاثی

بیشتر ترجمه‌های او از زبان انگلیسی است؛ زبانی که بخش بزرگی از ادبیات علمی علوم اجتماعی قرن بیستم به آن نوشته شده. حتی آثاری که در اصل به زبان‌های دیگر بوده‌اند، اغلب از طریق ویرایش‌ها و ترجمه‌های انگلیسی به دست مترجمان ایرانی رسیده‌اند.

حوزه‌ی تخصصی او را می‌شود در سه کلمه خلاصه کرد: جامعه، فرهنگ و قدرت. جامعه‌شناسی به پرسش از ساختارها و روابط اجتماعی می‌پردازد، انسان‌شناسی به تنوع فرهنگ‌ها، و علوم سیاسی به قدرت و دولت. او در هر سه حوزه کار کرده و همین تنوع باعث شده خوانندگانش طیف گسترده‌ای از دانشجویان و پژوهشگران باشند.

برای کسانی که دنبال کتاب در این حوزه‌ها هستند، دسته‌های مرتبط در فهرست ما را هم ببینید: جامعه‌شناسی، مردم‌شناسی و فرهنگ عامه، سیاست و علوم سیاسی و تاریخ.

ویژگی‌های ترجمه‌ی محسن ثلاثی

اولین ویژگی ترجمه‌های او، دقت مفهومی است. در متون علوم اجتماعی، هر واژه بار نظری مشخصی دارد و ترجمه‌ی نادرست یک اصطلاح می‌تواند کل استدلال را به هم بریزد. او با شناخت سنت‌های فکری این رشته، تلاش کرده معادل‌هایی انتخاب کند که مفهوم را درست منتقل کنند.

دومین ویژگی، پایبندی به متن است. ترجمه‌های او معمولا به ساختار و استدلال متن اصلی وفادارند و چیزی را حذف یا ساده نمی‌کنند. این برای کتاب‌های درسی و مرجع اهمیت زیادی دارد، چون دانشجو باید مطمئن باشد که همان حرف نویسنده را می‌خواند.

سومین ویژگی، سهم او در ساختن واژگان فارسی علوم اجتماعی است. در دوره‌ای که بسیاری از اصطلاحات این رشته هنوز معادل جاافتاده‌ی فارسی نداشتند، مترجمانی مثل او با انتخاب و تکرار معادل‌ها، به تثبیت زبان علمی کمک کردند. بسیاری از دانشجویان امروز بی‌آن‌که بدانند، از واژه‌هایی استفاده می‌کنند که در همین ترجمه‌ها جا افتاده‌اند.

البته مثل هر کار بزرگ دیگری، ترجمه‌های او هم نقدهایی داشته است. بعضی خوانندگان نثر برخی کتاب‌ها را سنگین دانسته‌اند. باید در نظر داشت که متن اصلی بسیاری از این کتاب‌ها هم دشوار است و ترجمه‌ی متون نظری، همیشه میان دقت و روانی در کشمکش است. خواننده‌ای که با حوصله بخواند، معمولا پاداش این حوصله را می‌گیرد.

نویسندگانی که محسن ثلاثی ترجمه کرده است

همان‌طور که گفتیم، دو نام برجسته در کارنامه‌ی او لوئیس کوزر و جورج ریتزر هستند. کوزر جامعه‌شناس آمریکایی بود که در زمینه‌ی نظریه‌ی تضاد و تاریخ اندیشه‌ی جامعه‌شناختی آثار مهمی نوشت. کتاب «زندگی و اندیشه بزرگان جامعه‌شناسی» او ویژگی جالبی دارد: اندیشه‌ی هر جامعه‌شناس را در کنار زندگی شخصی و زمینه‌ی اجتماعی‌اش بررسی می‌کند. یعنی خواننده نه فقط می‌فهمد مارکس یا وبر یا دورکیم چه گفتند، بلکه می‌فهمد چرا در آن زمان و آن مکان چنین فکر کردند.

ریتزر هم جامعه‌شناس آمریکایی است که کتاب‌های درسی‌اش در حوزه‌ی نظریه‌ی جامعه‌شناسی در بسیاری از دانشگاه‌های جهان تدریس می‌شود. کتاب او مروری جامع بر نظریه‌های جامعه‌شناسی، از کلاسیک تا معاصر، است و برای دانشجویان کارشناسی ارشد و دکتری منبعی مرجع به شمار می‌آید.

غیر از این دو، او آثار نویسندگان دیگری را هم در حوزه‌های انسان‌شناسی، روش تحقیق، تاریخ و اندیشه‌ی سیاسی ترجمه کرده است. برای اطلاع از نویسنده‌ی اصلی هر کتاب در فهرست ما، به صفحه‌ی همان کتاب مراجعه کنید.

بهترین ترجمه‌های محسن ثلاثی برای شروع

عبارت «بهترین کتاب‌های محسن ثلاثی» را دانشجویان و علاقه‌مندان زیاد جست‌وجو می‌کنند. انتخاب به هدف شما بستگی دارد:

  1. اگر دانشجوی جامعه‌شناسی هستید و نظریه می‌خوانید: «زندگی و اندیشه بزرگان جامعه‌شناسی» و «نظریه جامعه‌شناسی در دوران معاصر» دو منبع کلیدی‌اند.
  2. اگر پایان‌نامه‌ی کیفی می‌نویسید: «روش تحقیق کیفی در جامعه‌شناسی» را بخوانید.
  3. اگر به انسان‌شناسی علاقه دارید: با «درآمدی به انسان‌شناسی» شروع کنید و بعد سراغ «انسان‌شناسی؛ کشف تفاوت‌های انسانی» بروید.
  4. اگر به اندیشه‌ی سیاسی علاقه دارید: «حدود عملکرد دولت» و «جامعه نو» انتخاب‌های مناسبی‌اند.

یک توصیه برای خوانندگان غیرمتخصص: اگر تازه با علوم اجتماعی آشنا می‌شوید، با کتاب‌های مقدماتی شروع کنید و بعد سراغ آثار نظری سنگین‌تر بروید. این ترتیب، خواندن را لذت‌بخش‌تر و فهم را عمیق‌تر می‌کند.

محسن ثلاثی و آموزش علوم اجتماعی در ایران

آموزش علوم اجتماعی در ایران، مثل بسیاری از رشته‌های دانشگاهی، تا حد زیادی به ترجمه وابسته بوده است. استادان و دانشجویان برای دسترسی به نظریه‌ها و روش‌های تازه، به ترجمه‌ی متون مرجع نیاز داشتند. مترجمانی که این متون را با دقت به فارسی برگرداندند، در واقع پل میان دانشگاه ایرانی و جریان جهانی دانش ساختند.

او یکی از مهم‌ترین سازندگان این پل بوده است. کتاب‌هایی که ترجمه کرده، سال‌ها در فهرست منابع درس‌ها و آزمون‌های تحصیلات تکمیلی آمده‌اند. بسیاری از استادان امروز علوم اجتماعی خودشان در دوران دانشجویی با همین ترجمه‌ها درس خوانده‌اند. این تأثیر نسلی، شاید مهم‌ترین میراث کار اوست.

چرا ترجمه‌های محسن ثلاثی همچنان خوانده می‌شوند؟

با آن‌که بعضی از این ترجمه‌ها سال‌ها پیش منتشر شده‌اند، هنوز خوانده و تجدید چاپ می‌شوند. دلیل اول، ارزش ماندگار متن‌های اصلی است. نظریه‌های کلاسیک جامعه‌شناسی کهنه نمی‌شوند؛ هر نسل تازه‌ی دانشجو باید آن‌ها را بشناسد. دلیل دوم، اعتمادی است که این ترجمه‌ها در طول زمان به دست آورده‌اند. وقتی استادی سال‌ها یک کتاب را معرفی کرده و دانشجویان با آن درس خوانده‌اند، آن کتاب به بخشی از سنت آموزشی تبدیل می‌شود.

دلیل سوم هم کمبود جایگزین است. ترجمه‌ی متون سنگین نظری کار دشوار و زمان‌بری است و همه‌ی مترجمان سراغش نمی‌روند. برای همین ترجمه‌های جاافتاده‌ی این حوزه، ارزشی پایدار دارند.

نکته‌هایی برای خواندن متون نظری علوم اجتماعی

خواندن کتاب‌هایی مثل ترجمه‌های او با خواندن رمان فرق دارد. چند پیشنهاد ساده کمک می‌کند. اول، کتاب را فصل به فصل بخوانید و بعد از هر فصل، خلاصه‌ای کوتاه بنویسید. دوم، با اصطلاحات کلیدی آشنا شوید؛ بسیاری از این کتاب‌ها واژه‌نامه یا نمایه دارند که کمک‌تان می‌کند. سوم، اگر فصلی سخت بود، از آن بگذرید و بعد برگردید؛ گاهی فصل‌های بعد، فهم فصل قبلی را آسان‌تر می‌کنند.

چهارم، این کتاب‌ها را در گروه بخوانید. بحث با هم‌کلاسی‌ها یا دوستان علاقه‌مند، فهم نظریه‌ها را عمیق‌تر می‌کند. و پنجم، نظریه‌ها را با جامعه‌ی اطرافتان مقایسه کنید. علوم اجتماعی وقتی زنده می‌شود که آن را در زندگی روزمره ببینید.

انسان‌شناسی و فرهنگ عامه در ترجمه‌های او

بخشی از ترجمه‌های او به انسان‌شناسی اختصاص دارد؛ رشته‌ای که در ایران کمتر از جامعه‌شناسی شناخته شده اما اهمیت زیادی دارد. انسان‌شناسی به ما کمک می‌کند تفاوت‌های فرهنگی را بفهمیم و به‌جای قضاوت، کنجکاو باشیم. این نگاه برای کشوری با تنوع قومی و فرهنگی مثل ایران ارزش ویژه‌ای دارد.

کتاب‌های مقدماتی انسان‌شناسی که او ترجمه کرده، برای خوانندگان عام هم جذاب‌اند. مثال‌هایشان از جوامع مختلف جهان می‌آید و خواننده را به سفری فکری در میان فرهنگ‌ها می‌برد. اگر به آداب و رسوم، خویشاوندی، دین و زندگی روزمره‌ی مردمان مختلف علاقه دارید، این کتاب‌ها شروع خوبی‌اند.

جامعه‌شناسی کلاسیک از دریچه‌ی ترجمه‌های محسن ثلاثی

برای بسیاری از خوانندگان فارسی، آشنایی با بنیان‌گذاران جامعه‌شناسی از کتاب کوزر شروع شد. در این کتاب، چهره‌هایی مثل اگوست کنت، کارل مارکس، امیل دورکیم، ماکس وبر و گئورگ زیمل معرفی می‌شوند؛ هر کدام با شرح اندیشه، زندگی شخصی، زمینه‌ی فکری و فضای اجتماعی دورانش. این شیوه‌ی معرفی کمک می‌کند خواننده بفهمد نظریه‌ها در خلأ به وجود نیامده‌اند، بلکه پاسخ‌هایی بوده‌اند به مسئله‌های واقعی جامعه‌هایی که در حال دگرگونی بودند.

مثلا وقتی می‌خوانید که دورکیم در فرانسه‌ای زندگی می‌کرد که پس از انقلاب‌ها و جنگ‌ها دنبال همبستگی تازه بود، بهتر می‌فهمید چرا این‌قدر به نظم و انسجام اجتماعی اهمیت می‌داد. یا وقتی با زندگی پرتنش وبر آشنا می‌شوید، نگاه او به عقلانیت و قفس آهنین بوروکراسی معنای انسانی‌تری پیدا می‌کند. این پیوند میان زندگی و اندیشه، کتاب را از یک متن درسی خشک به روایتی جذاب تبدیل کرده است.

دانشجویانی که این کتاب را با حوصله خوانده‌اند، معمولا می‌گویند پایه‌ی محکمی برای فهم بقیه‌ی درس‌های نظری پیدا کرده‌اند. به همین دلیل بسیاری از استادان آن را برای سال‌های اول تحصیلات تکمیلی پیشنهاد می‌کنند.

نظریه‌های معاصر و ترجمه‌ی کتاب ریتزر

اگر کتاب کوزر شما را با بنیان‌گذاران آشنا می‌کند، کتاب ریتزر راه را تا دوران معاصر ادامه می‌دهد. در این کتاب با جریان‌های نظری قرن بیستم آشنا می‌شوید؛ از کارکردگرایی ساختاری و نظریه‌های تضاد تا کنش متقابل نمادین، پدیدارشناسی، نظریه‌های مبادله و رویکردهای تازه‌تری که پیوند خرد و کلان را بررسی می‌کنند. ریتزر هر جریان را با ریشه‌ها، چهره‌های اصلی و نقدهایش معرفی می‌کند.

ترجمه‌ی چنین کتابی کار ساده‌ای نیست. حجم زیاد، تنوع اصطلاحات و ظرافت بحث‌های نظری، از مترجم دقت و آشنایی گسترده با این حوزه را می‌طلبد. ترجمه‌ی فارسی این کتاب سال‌ها یکی از منابع اصلی برای آمادگی آزمون‌های تحصیلات تکمیلی جامعه‌شناسی بوده و همین نشان می‌دهد که جامعه‌ی دانشگاهی به آن اعتماد کرده است.

روش تحقیق؛ از نظریه تا میدان

نظریه بدون پژوهش ناقص است و پژوهش بدون روش درست، بی‌اعتبار. ترجمه‌های او در حوزه‌ی روش تحقیق، به‌ویژه روش کیفی، به دانشجویان کمک کرده تا از سطح نظریه به میدان واقعی بروند. پژوهش کیفی به‌جای شمردن و اندازه‌گیری، دنبال فهم معناست؛ این‌که آدم‌ها تجربه‌هایشان را چطور می‌فهمند و چه معنایی به زندگی‌شان می‌دهند.

در سال‌های اخیر پژوهش کیفی در دانشگاه‌های ایران رواج بیشتری پیدا کرده و نیاز به منابع فارسی معتبر در این زمینه بیشتر شده است. کتابی که در فهرست ما با عنوان «روش تحقیق کیفی در جامعه‌شناسی» آمده، پاسخی به همین نیاز است. خواندن آن برای هر دانشجویی که می‌خواهد مصاحبه، مشاهده یا تحلیل متن انجام دهد، مفید است.

تاریخ و اندیشه‌ی سیاسی در کارنامه‌ی محسن ثلاثی

بخشی از ترجمه‌های او به تاریخ و اندیشه‌ی سیاسی مربوط است. این حوزه‌ها ارتباط تنگاتنگی با جامعه‌شناسی دارند، چون بسیاری از پرسش‌های جامعه‌شناختی ریشه در تاریخ دارند و بسیاری از تحولات اجتماعی با قدرت و دولت گره خورده‌اند. کتاب‌هایی مثل «حدود عملکرد دولت» و «جامعه نو» خواننده را با پرسش‌های بنیادی درباره‌ی رابطه‌ی فرد، جامعه و دولت روبه‌رو می‌کنند.

این پرسش‌ها برای خواننده‌ی امروز هم تازه‌اند. هر جامعه‌ای باید درباره‌ی مرز آزادی فرد و اختیار دولت، درباره‌ی عدالت و درباره‌ی شکل مطلوب زندگی جمعی فکر کند. خواندن متون کلاسیک و معاصر در این حوزه، به خواننده کمک می‌کند با نگاهی آگاهانه‌تر و کمتر احساسی به این بحث‌ها نزدیک شود.

ترجمه‌های محسن ثلاثی برای کتابخانه‌ی شخصی

حتی اگر دانشجو نیستید، داشتن چند کتاب مرجع علوم اجتماعی در کتابخانه‌ی شخصی ارزشمند است. وقتی خبری درباره‌ی تحولات جامعه می‌شنوید یا درباره‌ی پدیده‌ای اجتماعی کنجکاو می‌شوید، این کتاب‌ها می‌توانند چارچوبی برای فکر کردن به شما بدهند. کتاب کوزر، به‌ویژه، کتابی است که می‌شود بارها به آن برگشت و هر بار چیز تازه‌ای از آن آموخت.

برای کتابخانه‌ی شخصی، چاپ‌هایی را انتخاب کنید که کیفیت صحافی خوبی دارند، چون این کتاب‌ها معمولا بارها ورق می‌خورند. اطلاعات مربوط به قطع و نوع جلد هر چاپ را در صفحه‌ی همان کتاب می‌بینید.

نقش مترجم در علوم انسانی

در ادبیات داستانی، ترجمه‌ی بد لذت خواندن را از بین می‌برد؛ اما در علوم انسانی، ترجمه‌ی بد می‌تواند فهم یک نسل را منحرف کند. اگر مفهومی مثل «کنش اجتماعی» یا «ساختار» یا «عاملیت» نادرست ترجمه شود، دانشجو ممکن است سال‌ها تصوری نادرست از آن داشته باشد. برای همین مترجمان متون علمی مسئولیتی سنگین بر دوش دارند.

مترجم علوم اجتماعی باید هم زبان مبدأ را خوب بداند، هم زبان فارسی را، و هم خود رشته را. این سه‌گانه کمتر در یک نفر جمع می‌شود. ارزش کار مترجمانی مثل او دقیقا در همین است که سال‌ها در یک حوزه کار کرده‌اند و این سه مهارت را با هم پرورش داده‌اند. وقتی یک ترجمه بعد از سال‌ها هنوز در کلاس‌ها استفاده می‌شود، یعنی از این آزمون سخت سربلند بیرون آمده است.

از سوی دیگر، مترجمان علوم انسانی گاهی با پانوشت، مقدمه و توضیح، به خواننده کمک می‌کنند تا زمینه‌ی متن را بهتر بفهمد. این توضیحات، به‌ویژه برای خواننده‌ای که با فرهنگ و تاریخ نویسنده‌ی اصلی آشنا نیست، بسیار ارزشمندند. هنگام خواندن ترجمه‌ها، به این بخش‌ها هم توجه کنید؛ گاهی کلید فهم یک فصل در یک پانوشت کوتاه پنهان است.

این کتاب‌ها برای چه کسانی مناسب‌اند؟

مخاطب اصلی این ترجمه‌ها دانشجویان کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری رشته‌های علوم اجتماعی‌اند. اما فهرست خوانندگانشان بلندتر است. روزنامه‌نگارانی که درباره‌ی مسائل اجتماعی می‌نویسند، معلمانی که می‌خواهند جامعه را بهتر به شاگردانشان معرفی کنند، مدیرانی که با رفتار گروه‌ها سروکار دارند، و هر شهروند کنجکاوی که می‌خواهد بداند چرا جامعه همان‌طور کار می‌کند که می‌کند، می‌توانند از این کتاب‌ها بهره ببرند.

داوطلبان آزمون‌های تحصیلات تکمیلی هم معمولا یکی دو کتاب از این فهرست را در برنامه‌ی مطالعه‌شان دارند. اگر در این مسیر هستید، پیشنهاد می‌کنیم کتاب‌ها را با برنامه و در کنار جزوه‌ها و خلاصه‌های درسی بخوانید، نه به‌جای آن‌ها. متن کامل، عمق فهمی می‌دهد که هیچ خلاصه‌ای نمی‌دهد.

علاقه‌مندان به تاریخ و اندیشه هم در این فهرست کتاب‌هایی پیدا می‌کنند که دید تازه‌ای به گذشته و حال می‌دهد. خواندن نظریه‌های اجتماعی، حتی به شکل غیرحرفه‌ای، نگاه آدم را به خبرها و رویدادهای روزمره دقیق‌تر می‌کند.

خرید کتاب محسن ثلاثی از کتاب‌جم

در کتاب‌جم ترجمه‌های او را از ناشران مختلف می‌بینید. قیمت هر کتاب به‌روز است و موجودی‌ها مرتب بررسی می‌شوند، پس آنچه در صفحه می‌بینید وضعیت همان روز است. همه‌ی کتاب‌ها نسخه‌ی چاپی‌اند و می‌توانید آن‌ها را آنلاین سفارش بدهید.

اگر کتاب را برای کلاس لازم دارید، به ناشر و نوبت چاپ توجه کنید. گاهی چاپ‌های تازه‌تر ویرایش شده‌اند یا اصلاحاتی دارند. مشخصات هر چاپ در صفحه‌ی همان کتاب آمده است.

پرسش‌های پرتکرار درباره محسن ثلاثی

او بیشتر در چه حوزه‌ای ترجمه کرده است؟

بیشتر در علوم اجتماعی: جامعه‌شناسی، انسان‌شناسی، علوم سیاسی و تاریخ.

مشهورترین ترجمه‌های او کدام‌اند؟

«زندگی و اندیشه بزرگان جامعه‌شناسی» از لوئیس کوزر و «نظریه جامعه‌شناسی در دوران معاصر» از جورج ریتزر از شناخته‌شده‌ترین ترجمه‌های او هستند.

ترجمه‌هایش از چه زبانی است؟

بیشتر ترجمه‌هایش از زبان انگلیسی انجام شده است.

کتاب‌هایش برای غیرمتخصص‌ها مناسب است؟

کتاب‌های مقدماتی مثل «درآمدی به انسان‌شناسی» برای خوانندگان عام هم قابل استفاده‌اند. کتاب‌های نظری سنگین‌تر بیشتر برای دانشجویان و پژوهشگران مناسب‌اند.

برای پایان‌نامه‌ی کیفی کدام کتاب را پیشنهاد می‌کنید؟

«روش تحقیق کیفی در جامعه‌شناسی» برای آشنایی با منطق و شیوه‌های پژوهش کیفی منبع مناسبی است.

قیمت کتاب‌ها به‌روز است؟

بله، قیمت و موجودی هر نسخه‌ی چاپی مرتب بررسی و به‌روز می‌شود.

جمع‌بندی: کارنامه‌ی ماندگار محسن ثلاثی

محسن ثلاثی از مترجمانی است که بی‌سروصدا، اما با پشتکار، کتابخانه‌ی فارسی علوم اجتماعی را غنی‌تر کرده‌اند. ترجمه‌های او از کوزر و ریتزر تا کتاب‌های انسان‌شناسی و روش تحقیق، برای نسل‌هایی از دانشجویان راهنما بوده‌اند و هنوز هم هستند. دقت مفهومی، وفاداری به متن و سهم در ساختن زبان علمی فارسی، از ویژگی‌های کار اوست.

اگر دانشجو، پژوهشگر یا فقط علاقه‌مند به فهم جامعه هستید، یکی از ترجمه‌هایی که اینجا معرفی کردیم را انتخاب کنید، نسخه‌ی چاپی‌اش را آنلاین سفارش بدهید و سفر فکری‌تان را شروع کنید.