امیلی رودا نویسندهی استرالیایی است که با مجموعهی «در جستوجوی دلتورا» میلیونها کودک و نوجوان را به سفری پرماجرا در سرزمینی خیالی برد. کتابهای امیلی رودا معماهای هوشمندانه، قهرمانهای شجاع و دنیایی پر از هیولا و جادو دارند و برای خیلی از خوانندهها نخستین قدم به دنیای فانتزی بودهاند. در این صفحه با زندگی و سبک او آشنا میشوید، ترتیب خواندن مجموعهها را یاد میگیرید و کتابهای چاپیاش را با قیمت روز سفارش میدهید.
امیلی رودا کیست؟
امیلی رودا نام قلمی جنیفر رو است، نویسندهای از استرالیا که سالها در دنیای نشر و ویرایش کار کرده و بعد به یکی از پرخوانندهترین نویسندههای کودک و نوجوان کشورش تبدیل شده است. او نام قلمیاش را از نام مادربزرگش گرفته است. همین نویسنده با نام اصلی خودش رمانهای جنایی برای بزرگسالان هم نوشته، اما شهرت جهانیاش را مدیون کتابهایی است که با نام امیلی رودا منتشر کرده است.
کتابهای امیلی رودا در استرالیا بارها جایزهی کتاب سال شورای کتاب کودک این کشور را بردهاند و او یکی از چهرههای شناختهشدهی ادبیات کودک استرالیاست. اما شهرت جهانی او بیشتر از هر چیز به خاطر «در جستوجوی دلتورا» است، مجموعهای که به زبانهای زیادی ترجمه شد و حتی مجموعهی انیمیشنی هم از آن ساخته شد.
کنار دلتورا، مجموعهی «روون» هم یکی از آثار محبوب اوست؛ داستان پسری کمحرف و ترسو در دهکدهای کوهستانی که در هر جلد ناچار میشود با ترسهایش روبهرو شود و مردمش را نجات دهد. این دو مجموعه، هر کدام به شیوهی خودش، نشان میدهند که قهرمان بودن به زور بازو نیست، به هوش و دل است.
زندگینامه امیلی رودا به زبان ساده
امیلی رودا در سیدنی استرالیا به دنیا آمد و در همانجا درس خواند. او ادبیات انگلیسی خواند و پس از آن سالها در کار نشر بود، ابتدا بهعنوان ویراستار و بعد در جایگاههای مدیریتی. سالها هم سردبیر یکی از مجلههای پرخوانندهی استرالیا بود. این تجربهی طولانی در دنیای کتاب و مجله، به او شناخت عمیقی از خواننده و نیازهایش داد.
نوشتن برای کودکان را با داستانهایی برای فرزندان خودش شروع کرد. بسیاری از نخستین کتابهایش در اصل قصههایی بودند که برای بچههایش تعریف میکرد و بعد شکل کتاب گرفتند. همین ریشهی خانگی، به کتابهای او لحنی گرم و نزدیک داده است؛ انگار نویسنده کنار تخت خواننده نشسته و قصه میگوید.
در سالهای پایانی قرن بیستم، او ایدهی مجموعهای را در ذهن پرورد که بعدها به «در جستوجوی دلتورا» تبدیل شد. این مجموعه حدود سال دوهزار میلادی منتشر شد و خیلی زود در استرالیا و سپس در کشورهای دیگر به موفقیتی بزرگ رسید. از آن به بعد، امیلی رودا بهطور جدی به نوشتن مجموعههای فانتزی پرداخت و چند دنباله و مجموعهی تازه هم برای دلتورا نوشت.
دنیای دلتورا را بشناسید
دلتورا سرزمینی خیالی است که روزگاری با کمربندی جادویی محافظت میشد. این کمربند هفت سنگ قیمتی داشت و هر سنگ قدرتی ویژه داشت. تا وقتی کمربند کامل بود و پادشاه واقعی آن را به کمر داشت، ارباب سایهها که در سرزمینهای تاریک آن سوی کوهها زندگی میکرد، نمیتوانست به دلتورا دست درازی کند.
اما پادشاهان نسل به نسل از مردم دور شدند و در کاخهایشان محصور ماندند. ارباب سایهها از همین غفلت سود برد، سنگهای کمربند را دزدید و در هفت نقطهی خطرناک سرزمین پنهان کرد. از آن روز، دلتورا زیر سایهی ستم و ترس فرو رفت.
قهرمان اصلی داستان لیف است، پسری شانزدهساله و پسر یک آهنگر. پدرش او را برای مأموریتی بزرگ آماده کرده است: پیدا کردن سنگهای گمشده و کامل کردن دوبارهی کمربند. همراه لیف، بردا است، مردی قوی و کاربلد که روزی نگهبان کاخ بوده، و جاسمین، دختری وحشی و چابک که در جنگلی ترسناک بزرگ شده و با حیوانات حرف میزند. این سه نفر، هر کدام با توانایی خودش، تیمی میسازند که خواننده عاشقش میشود.
کتابهای امیلی رودا در کتابجم
در کتابجم مجموعهای از کتابهای امیلی رودا با ترجمهی فارسی و چاپ نشرهای قدیانی و افق در دسترس است. برخی از عنوانها اینها هستند:
- شهر موشها (در جستوجوی دلتورا ۳)
- در جستوجوی دلتورا ۷ (درهی گمشدگان)
- در جستوجوی دلتورا ۸ (بازگشت به دل)
- در جستوجوی دلتورا (مجموعهی دوم، جلدهای ۵ تا ۸)
- سرزمین سایههای دلتورا ۲ (جزیرهی توهم)
- سرزمین سایههای دلتورا ۳ (سرزمین سایهها)
- مجموعهی سرزمین سایههای دلتورا
- روون و زباکها، رمانهای روون ۴
قیمت و موجودی هر کتاب هر روز بهروز میشود و نسخهی چاپی را میتوانید آنلاین سفارش دهید.
ترتیب خواندن کتابهای امیلی رودا
جهان دلتورا چند بخش دارد و دانستن ترتیب آنها خیلی به لذت خواندن کمک میکند. بخش اول، همان «در جستوجوی دلتورا» است که در هشت جلد ماجرای پیدا کردن هفت سنگ کمربند را روایت میکند. هر جلد معمولا به یکی از سنگها و یکی از مکانهای خطرناک سرزمین اختصاص دارد. «شهر موشها» جلد سوم و «درهی گمشدگان» جلد هفتم این بخش است و «بازگشت به دل» آن را به پایان میرساند.
بخش دوم «سرزمین سایههای دلتورا» است، یک سهگانه که پس از پایان ماجرای کمربند اتفاق میافتد. این بار قهرمانان باید به سرزمین تاریک ارباب سایهها بروند تا مردمی را که به اسارت برده شدهاند آزاد کنند. «جزیرهی توهم» جلد دوم و «سرزمین سایهها» جلد سوم این سهگانه است.
پس از آن، بخش سوم با محوریت اژدهایان دلتورا میآید که داستان را باز هم گسترش میدهد. اگر میخواهید کل ماجرا را دنبال کنید، این ترتیب را رعایت کنید:
- در جستوجوی دلتورا، جلدهای ۱ تا ۸
- سرزمین سایههای دلتورا، جلدهای ۱ تا ۳
- مجموعهی اژدهایان دلتورا
مجموعهی «روون» جداست و ربطی به دلتورا ندارد. میتوانید آن را هر وقت خواستید شروع کنید، اما بهتر است جلدهایش را هم به ترتیب بخوانید.
سبک نوشتن امیلی رودا
نخستین چیزی که در کتابهای امیلی رودا به چشم میآید، معماهاست. در دلتورا، قهرمانان مدام با چیستان، رمز و نقشه روبهرو میشوند و خواننده هم همراه آنها فکر میکند. گاهی پاسخ معما در یک تصویر یا یک جملهی ساده پنهان است و خوانندهی دقیق میتواند پیش از شخصیتها آن را پیدا کند. همین مشارکت، خواندن را به بازی تبدیل میکند.
ویژگی دیگر، فصلهای کوتاه و پایانهای پرتعلیق است. هر فصل معمولا جایی تمام میشود که خواننده بیتاب است بداند بعد چه میشود. این ریتم برای کودکان و نوجوانانی که تازه به خواندن کتابهای بلند عادت میکنند بسیار مناسب است.
امیلی رودا در ساختن شخصیتها هم دقیق است. لیف گاهی تند و عجول است، بردا محتاط و سنجیده، و جاسمین مستقل و بدگمان. این تفاوتها باعث درگیریهای کوچک میان آنها میشود، اما در نهایت همین گوناگونی است که تیم را قوی میکند. خواننده یاد میگیرد که هر آدمی توانایی خاص خودش را دارد.
نثر او ساده و روشن است، بیآنکه سطحی باشد. توصیفها کوتاه و تصویریاند و فضای جنگلها، شهرهای ویران و غارهای تاریک را خیلی زود جلوی چشم خواننده میسازند.
مضمونهای اصلی در آثار امیلی رودا
شجاعت در کتابهای امیلی رودا معنای خاصی دارد. قهرمانهای او بیباک نیستند؛ میترسند، شک میکنند و گاهی میخواهند برگردند. اما در لحظهی لازم، با وجود ترس، کار درست را انجام میدهند. این نگاه واقعبینانه به شجاعت، به خوانندهی کمسن میآموزد که ترسیدن عیب نیست.
مضمون دیگر، مسئولیت رهبری است. داستان دلتورا از غفلت پادشاهانی شروع میشود که از مردمشان دور شدند. پیام روشن است: رهبری که مردمش را نمیشناسد، سرزمینش را به خطر میاندازد. این ایده به زبانی ساده و بیشعار در دل ماجرا جا گرفته است.
دوستی و اعتماد هم در مرکز داستان قرار دارد. لیف، بردا و جاسمین در آغاز به هم اعتماد ندارند، اما در طول سفر یاد میگیرند به یکدیگر تکیه کنند. در مجموعهی روون هم دهکدهی رین تنها وقتی نجات پیدا میکند که مردمش، با همهی تفاوتها، کنار هم بایستند.
مجموعه روون، اثر دیگر امیلی رودا
روون پسری است در دهکدهای کوهستانی به نام رین. مردم رین به قدرت و شجاعت افتخار میکنند و روون، که لاغر و خجالتی است و کارش مراقبت از گاوهای بزرگ دهکده است، به چشم آنها ضعیف و ترسو میآید. اما در هر جلد، وقتی خطری دهکده را تهدید میکند، همین پسر ترسو با هوش، دقت و دل مهربانش راه نجات را پیدا میکند.
«روون و زباکها» جلد چهارم این مجموعه است. زباکها دشمنان دیرینهی مردم رین هستند و در این جلد، روون ناچار میشود به سرزمینی ناشناخته سفر کند. مثل جلدهای دیگر، این داستان هم با معما و پیشگوییهای شعرگونه همراه است که روون باید رمزشان را بگشاید.
مجموعهی روون برای خوانندههای کمسنتر از دلتورا هم مناسب است و جلدهایش کوتاهترند. اگر فرزندتان هنوز برای مجموعهی بلند دلتورا آماده نیست، روون میتواند مقدمهی خوبی باشد.
کتابهای امیلی رودا برای چه سنی مناسب است؟
دلتورا معمولا برای کودکان بزرگتر و نوجوانان، تقریبا از نه یا ده سالگی به بالا، پیشنهاد میشود. داستان صحنههای هیجانانگیز و هیولاهای ترسناک دارد، اما خشونتش اغراقآمیز نیست و پایان هر جلد امیدوارکننده است. بسیاری از بزرگسالها هم با لذت این مجموعه را میخوانند، بهویژه آنهایی که از معما و ماجرا خوششان میآید.
اگر فرزندتان به بازیهای رایانهای ماجرایی علاقه دارد، احتمالا دلتورا را هم دوست خواهد داشت. ساختار مأموریتها، پیدا کردن سنگها و رویارویی با نگهبان هر منطقه، حسی شبیه به مرحلههای یک بازی دارد و همین برای کودکان امروز جذاب است.
این کتابها در فهرست رمان نوجوان و علمیتخیلی و فانتزی کتابجم هم آمدهاند و آنجا میتوانید کتابهای همژانر دیگری هم پیدا کنید.
ترجمههای فارسی کتابهای امیلی رودا
کتابهای امیلی رودا در ایران با ترجمههای مختلف و توسط ناشرانی مثل قدیانی و افق منتشر شدهاند. ناشر قدیانی سالهاست در زمینهی کتاب کودک و نوجوان فعال است و مجموعههای دلتورا را با طرح جلدهای رنگی و هماهنگ عرضه کرده است.
ترجمهی کتابهای امیلی رودا یک چالش ویژه دارد: معماها. بسیاری از چیستانها و رمزها در متن اصلی بر بازی با کلمات انگلیسی تکیه دارند و مترجم باید راهی پیدا کند که خوانندهی فارسیزبان هم بتواند پاسخ را دنبال کند. وقتی کتاب را میخوانید، به این بخشها دقت کنید؛ گاهی همین جاها هنر مترجم بیشتر دیده میشود.
اگر میخواهید مجموعهای یکدست در کتابخانه داشته باشید، بهتر است همهی جلدها را از یک ناشر بخرید. در صفحهی هر کتاب در کتابجم نام ناشر و مشخصات چاپ را میبینید و میتوانید جلدهای همخانواده را پیدا کنید.
از کجا کتابهای امیلی رودا را شروع کنیم؟
برای بیشتر خوانندهها، جلد اول «در جستوجوی دلتورا» بهترین نقطهی شروع است. اگر جلدهای اول را دارید یا خواندهاید، مجموعهی دوم که جلدهای پنج تا هشت را یکجا دارد، راه راحتی برای ادامه است. «شهر موشها» هم برای کسانی که جلد اول و دوم را خواندهاند، قدم بعدی است.
اگر کل ماجرای کمربند را تمام کردهاید، «مجموعهی سرزمین سایههای دلتورا» گزینهی خوبی است تا سهگانهی دوم را یکجا داشته باشید. برای کودکان کمسنتر یا کسانی که کتابهای کوتاهتر میخواهند، مجموعهی روون را پیشنهاد میکنیم.
اگر کتاب را برای هدیه میخرید، مجموعههای چندجلدی هدیهی خوبی هستند، چون کودک میتواند بدون انتظار، داستان را پشت سر هم دنبال کند. در کتابجم قیمت روز و موجودی بهروز را میبینید.
چرا دلتورا هنوز محبوب است؟
سالها از انتشار نخستین جلد دلتورا میگذرد، اما این مجموعه هنوز در قفسهی کتابخانههای مدرسه و خانهها جای خودش را دارد. یکی از دلایلش این است که داستان زمان مشخصی ندارد؛ سرزمینی خیالی است که کهنه نمیشود. دلیل دیگر، ساختار ساده و روشن آن است: هر جلد یک سنگ، یک سرزمین، یک ماجرا. کودک میداند به کجا میرود و از هر پیروزی کوچک لذت میبرد.
از سوی دیگر، رازهایی که امیلی رودا در طول مجموعه پنهان کرده، در جلدهای پایانی یکییکی آشکار میشوند. هویت واقعی برخی شخصیتها، معنای سنگها و نقش لیف در آیندهی دلتورا، پایانی میسازد که خواننده را غافلگیر میکند و دلش میخواهد مجموعه را از اول بخواند تا نشانهها را دوباره پیدا کند.
این ویژگی، یعنی کاشتن سرنخ از همان جلدهای اول برای پایانی دور، نشان میدهد که نویسنده از ابتدا نقشهی کامل داستان را در ذهن داشته است. برای همین است که بسیاری دلتورا را یکی از خوشساختترین مجموعههای فانتزی کودک میدانند.
هفت سنگ کمربند دلتورا
یکی از جذابیتهای مجموعهی اول، سنگهای کمربند است. هر سنگ ویژگی خاصی دارد و قهرمانان در طول سفر یاد میگیرند از قدرت آنها استفاده کنند. مثلا یکی از سنگها به دارندهاش شجاعت میدهد، دیگری با تغییر رنگ از خطر خبر میدهد و سنگ دیگری حافظه و دانش را تقویت میکند. این جزئیات کوچک، دنیای دلتورا را زنده و باورپذیر میکند.
هر سنگ در جایی پنهان شده که نگهبانی ترسناک دارد: دریاچهای نفرینشده، شهری پر از موش، کوهی پر از شنهای روان و درهای که گمشدگانش راه بازگشت ندارند. رویارویی با هر نگهبان، آزمونی تازه برای لیف و دوستانش است و هر بار باید از ترکیب زور، هوش و همدلی برای پیروزی استفاده کنند.
کودکان معمولا عاشق این میشوند که سنگها و قدرتهایشان را حفظ کنند، نقشهی دلتورا را بکشند و سفر قهرمانان را روی آن دنبال کنند. اگر فرزندتان اهل نقاشی و بازی است، این مجموعه میتواند ساعتها سرگرمی خلاقانه برایش بسازد.
امیلی رودا و تشویق کودکان به خواندن
بسیاری از معلمها و کتابدارها، کتابهای امیلی رودا را برای کودکانی که از خواندن فرار میکنند پیشنهاد میکنند. دلیلش ترکیب ماجرا، معما و فصلهای کوتاه است که خوانندهی بیحوصله را هم با خودش میکشد. کودکی که یک جلد دلتورا را تمام کند، معمولا خودش سراغ جلد بعدی میرود.
اگر میخواهید عادت کتابخوانی را در فرزندتان تقویت کنید، میتوانید جلد اول را با هم بخوانید، هر شب یک فصل. معماهای کتاب فرصت خوبی برای فکر کردن مشترک است و حدس زدن پاسخ پیش از ادامهی داستان، خواندن را به بازی خانوادگی تبدیل میکند.
برای کتابهای همژانر دیگر، میتوانید سری به فهرست رمان خارجی بزنید و نویسندههای دیگری را هم کشف کنید.
شخصیتهایی که با خواننده بزرگ میشوند
لیف در جلد اول پسری است که فکر میکند همهچیز را میداند. او در شهر دل، میان کوچههای خطرناک و نگهبانان بیرحم بزرگ شده و به چابکی خودش مغرور است. اما وقتی پا به جنگلها و سرزمینهای ناشناخته میگذارد، میفهمد که زرنگی کوچهوبازار برای نجات یک سرزمین کافی نیست. او یاد میگیرد صبر کند، گوش بدهد و گاهی به جای شمشیر، از کلمه استفاده کند.
بردا در آغاز همراهی اجباری به نظر میرسد؛ مردی بزرگسال که قرار است مراقب نوجوانی بیتجربه باشد. اما کمکم گذشتهی او آشکار میشود و خواننده میفهمد که این مرد خشننما هم زخمها و پشیمانیهای خودش را دارد. رابطهی او با لیف از یک نگهبان و مأمور، به دوستیای عمیق و پدرانه تبدیل میشود.
جاسمین شاید محبوبترین شخصیت مجموعه باشد. دختری که در جنگلی ترسناک تنها بزرگ شده، با پرندهای سخنگو و موجودی کوچک و پشمالو همراه است و به هیچ آدمی اعتماد ندارد. سرکشی، رکگویی و مهربانی پنهانش، او را از قهرمانهای معمولی داستانها متمایز میکند. بسیاری از دختران نوجوان، جاسمین را الگوی شجاعت و استقلال میدانند.
کنار این سه نفر، شخصیتهای فرعی هم به یاد ماندنیاند: مقاومتکنندگانی که در پنهان علیه ستم میجنگند، موجوداتی عجیب که گاه دوست و گاه دشمناند، و خبرچینهایی که هرگز نمیدانی به کدام طرف وفادارند. این تنوع، دنیای داستان را پرجمعیت و زنده نشان میدهد.
هیولاها و نگهبانان سرزمین خیال
هر کودکی که دلتورا را خوانده، دستکم یکی از هیولاهای آن را هیچوقت فراموش نمیکند. این مجموعه پر از موجودات عجیب است: پرندگان سیاه و جاسوس، غولهایی که از سنگ ساخته شدهاند، مارهای غولپیکر، و جانورانی که در تاریکی شهرهای متروکه کمین کردهاند. هیولاها در این داستان فقط برای ترساندن نیستند؛ اغلب داستانی پشت سرشان دارند و گاهی خودشان قربانی جادوی سیاه هستند.
همین نگاه انسانی به هیولاها، یکی از ظرافتهای داستان است. گاهی لیف و دوستانش میفهمند موجودی که با آن جنگیدهاند، روزی انسانی معمولی بوده که نفرین شده است. این لحظهها به کودک یاد میدهد که پیش از قضاوت، به پشت ظاهر نگاه کند.
ترس در دلتورا اندازه دارد. صحنهها هیجانانگیزند، اما هیچوقت به حدی نمیرسند که کودک را آزار دهند. نویسنده میداند کجا باید تعلیق را بالا ببرد و کجا با یک شوخی یا یک لحظهی آرام، به خواننده نفس تازه بدهد. این تعادل یکی از نشانههای مهارت او در نوشتن برای کودکان است.
ارزش ادبی و آموزشی مجموعه
کتابهای فانتزی کودک گاهی فقط سرگرمی به حساب میآیند، اما دلتورا چیزی بیشتر از یک ماجرای سرگرمکننده است. خواننده در کنار هیجان، مهارتهایی مثل حل مسئله، دقت در جزئیات و استدلال را تمرین میکند. معماها و نقشهها، ذهن را به کار میاندازند و کودک را تشویق میکنند پیش از ادامهی خواندن، خودش فکر کند.
واژگان این کتابها هم برای کودکی که در حال رشد زبانی است، غنی و مفید است. توصیفهای دقیق از مکانها و احساسات، دامنهی واژگان خواننده را گسترش میدهد. بسیاری از معلمها از جلدهای دلتورا برای تمرین خلاصهنویسی و نوشتن داستانهای ادامهدار در کلاس استفاده میکنند.
در سطحی عمیقتر، داستان دربارهی مسئولیت فردی در برابر جامعه است. لیف پسری معمولی است که سرنوشت یک سرزمین بر دوشش میافتد. این پیام که حتی یک نوجوان هم میتواند تغییری بزرگ ایجاد کند، برای خوانندهی جوان الهامبخش است.
خانوادههایی که میخواهند کتابخوانی را با گفتوگو همراه کنند، میتوانند پس از هر جلد از کودک بپرسند اگر جای لیف بود چه میکرد، کدام معما را زودتر از قهرمانها حل کرد و کدام شخصیت را بیشتر دوست داشت. این پرسشهای ساده، فهم داستان را عمیقتر میکند و کودک را به بیان نظرش عادت میدهد. کشیدن نقشهی سفر قهرمانان یا ساختن کمربندی کاغذی با هفت سنگ رنگی هم سرگرمی خلاقانهای است که خواندن را به بازی تبدیل میکند.
پرسشهای پرتکرار درباره امیلی رودا
امیلی رودا اهل کجاست؟
او نویسندهای استرالیایی است و امیلی رودا نام قلمی اوست.
معروفترین مجموعهی امیلی رودا کدام است؟
«در جستوجوی دلتورا» شناختهشدهترین اثر اوست. مجموعهی «روون» هم در میان کودکان طرفداران زیادی دارد.
دلتورا چند جلد است؟
بخش اول هشت جلد دارد و پس از آن سهگانهی سرزمین سایهها و مجموعهی اژدهایان دلتورا میآیند.
کتابها را به چه ترتیبی بخوانم؟
اول هشت جلد در جستوجوی دلتورا، بعد سرزمین سایههای دلتورا و سپس اژدهایان دلتورا. مجموعهی روون مستقل است.
دلتورا برای چه سنی مناسب است؟
معمولا از حدود نه یا ده سالگی به بالا. نوجوانان و حتی بزرگسالان علاقهمند به معما هم از آن لذت میبرند.
آیا مجموعهی روون به دلتورا ربط دارد؟
نه، روون داستانی مستقل در دنیایی دیگر است و جلدهای کوتاهتری دارد.
چطور کتابهای امیلی رودا را بخرم؟
در همین صفحه فهرست کتابهای موجود را میبینید و نسخهی چاپی را با قیمت روز آنلاین سفارش میدهید.
جمعبندی: سفری که با امیلی رودا آغاز میشود
امیلی رودا نویسندهای است که با دلتورا و روون، به کودکان و نوجوانان نشان داد خواندن میتواند به هیجان یک ماجراجویی واقعی باشد. معماهایش ذهن را درگیر میکند، شخصیتهایش دل را، و پایانهایش امید را. اگر به دنبال کتابی هستید که کودک را از صفحهی گوشی جدا کند و به دنیای خیال ببرد، کتابهای او انتخابی مطمئن است.
فهرست کتابهای امیلی رودا را در کتابجم ببینید، از جلد مناسب شروع کنید و نسخهی چاپی را با قیمت روز سفارش دهید. سفر لیف، بردا و جاسمین منتظر شماست.