۲۳ اثر در کتاب‌جم
ریچارد ای.ناک نویسنده‌ی آمریکایی فانتزی حماسی است که چند رمان مهم دنیای وارکرفت را نوشته؛ از «روز اژدها» تا سه‌گانه‌ی «نبرد باستانیان». داستان‌هایش پر از اژدها، جادو و نبردهای بزرگ‌اند و گذشته‌ی شخصیت‌های محبوب بازی را روایت می‌کنند. برای نوجوان‌ها و بزرگسال‌های فانتزی‌خوان، رمان‌هایش ماجرایی پرکشش و سرگرم‌کننده‌اند.
ریچارد ای.ناک نویسنده‌ی آمریکایی رمان‌های فانتزی است و برای طرفداران دنیای وارکرفت اسمی کاملا آشناست. او چند رمان مهم این دنیا را نوشته؛ از «روز اژدها» و «شب اژدها» تا سه‌گانه‌ی «نبرد باستانیان» که ماجرای چشمه‌ی جاودانگی، روان اهریمن و شکاف بزرگ جهان را روایت می‌کند. اگر اهل بازی وارکرفت هستید یا فقط فانتزی حماسی پر از اژدها، جادو و جنگ را دوست دارید، این صفحه کمکتان می‌کند با این نویسنده، ترتیب خواندن کتاب‌ها و ترجمه‌های فارسی‌شان آشنا شوید.
این نویسنده سال‌هاست در حوزه‌ی فانتزی حماسی کار می‌کند و بخش بزرگی از شهرتش را از نوشتن در دنیاهای مشترک به دست آورده است؛ یعنی دنیاهایی که از دل بازی‌ها یا مجموعه‌های بزرگ داستانی بیرون آمده‌اند و چند نویسنده در آن‌ها قلم زده‌اند. پیش از وارکرفت، در دنیای «دراگون‌لنس» رمان نوشته بود و در آن‌جا هم به خاطر داستان‌های پر از اژدها و قهرمان‌های افسانه‌ای شناخته شد. او مجموعه‌ی فانتزی مستقل خودش را هم دارد که با نام «قلمرو اژدها» شناخته می‌شود.
اما برای خواننده‌ی ایرانی، بیشترین شناخت از او به وارکرفت برمی‌گردد. شرکت سازنده‌ی بازی برای گسترش داستان دنیای آزروت از نویسنده‌های مختلف کمک گرفت و او یکی از پرکارترین و تأثیرگذارترین آن‌ها شد. رمان‌هایش بخش‌های مهمی از تاریخ این دنیا را شکل دادند؛ ماجراهایی که بعدها در بازی‌ها هم بازتاب پیدا کردند.
علاقه‌ی ویژه‌ی او به اژدهاها در تقریبا همه‌ی کارهایش دیده می‌شود. اژدهاها در داستان‌هایش فقط هیولاهای بزرگ نیستند؛ شخصیت دارند، سیاست دارند، کینه و وفاداری دارند و گاهی حتی به شکل انسان درمی‌آیند و در میان مردم زندگی می‌کنند. همین نگاه باعث شده رمان‌هایش برای دوستداران اژدها جذابیت خاصی داشته باشند.
وارکرفت دنیایی است به نام آزروت با نژادهای مختلف: انسان‌ها، اورک‌ها، الف‌ها، کوتوله‌ها، ترول‌ها و بسیاری دیگر. در این دنیا جنگ‌های بزرگی میان این نژادها و همین‌طور با نیروهای اهریمنی رخ داده است. بازی‌ها بخشی از این داستان را نشان می‌دهند، اما رمان‌ها پشت‌صحنه، گذشته و انگیزه‌ی شخصیت‌ها را با جزئیات بیشتر روایت می‌کنند.
کتاب‌هایی که او در این دنیا نوشته معمولا یا به گذشته‌ی دور آزروت می‌پردازند یا ماجراهای بعد از جنگ‌های بزرگ را دنبال می‌کنند. محور بسیاری از آن‌ها اژدهاها و جادوگران‌اند و شخصیت‌هایی مثل مالفوریون، ایلیدان، تیراند، رونین و کراسوس در آن‌ها نقش اصلی دارند. اگر بازی را می‌شناسید، با خواندن این رمان‌ها بسیاری از شخصیت‌ها و رویدادها برایتان معنای تازه‌ای پیدا می‌کنند.
اگر هم بازی را نمی‌شناسید، نگران نباشید. رمان‌ها به‌عنوان فانتزی حماسی مستقل هم خواندنی‌اند. فقط کافی است آماده باشید با اسم‌ها و نژادهای زیادی روبه‌رو شوید که کم‌کم برایتان آشنا می‌شوند.
در کتاب‌جم چندین عنوان از رمان‌های وارکرفت ثبت شده که بیشترشان موجودند. بخشی از این عنوان‌ها:
این کتاب‌ها را نشر ویدا و نشر کتابستان معرفت به فارسی منتشر کرده‌اند. هر کتاب در صفحه‌ی خودش مشخصات چاپ، مترجم و قیمت روز را دارد. چون مجموعه‌ی وارکرفت عنوان‌های زیادی دارد و نویسنده‌های مختلفی در آن نوشته‌اند، پیش از سفارش بهتر است نام نویسنده را روی هر جلد ببینید.
«روز اژدها» یکی از نخستین رمان‌های وارکرفت است و بسیاری از طرفدارها آن را نقطه‌ی شروع خوبی برای آشنایی با دنیای رمان‌های این مجموعه می‌دانند. داستان بعد از جنگ‌های بزرگ میان انسان‌ها و اورک‌ها می‌گذرد. اورک‌های شکست‌خورده در اردوگاه‌ها نگهداری می‌شوند، اما گروهی از آن‌ها هنوز یک اژدهای سرخ بزرگ را در اسارت دارند و از او برای جنگ استفاده می‌کنند.
قهرمان داستان رونین است، جادوگری جوان که برای یک مأموریت مخفی فرستاده می‌شود. در طول ماجرا، او با اژدهاهای بزرگ، جنگجوهای کوتوله و موجوداتی روبه‌رو می‌شود که هر کدام نقش مهمی در آینده‌ی آزروت دارند. سایه‌ی دث‌وینگ، اژدهای سیاه و یکی از بزرگ‌ترین شرورهای این دنیا، هم بر داستان افتاده است.
این کتاب نمونه‌ی خوبی از سبک نویسنده است: اژدهاها در مرکز داستان، نبردهای پرهیجان، توطئه‌هایی که لایه به لایه باز می‌شوند و قهرمانی که باید میان وظیفه و وجدانش انتخاب کند.
اگر طرفداران وارکرفت بخواهند یک اثر را مهم‌ترین کار این نویسنده بدانند، احتمالا سه‌گانه‌ی «نبرد باستانیان» را انتخاب می‌کنند. این سه‌گانه به گذشته‌ی بسیار دور آزروت برمی‌گردد، به زمانی که الف‌های شب تمدنی بزرگ داشتند و در کنار چشمه‌ای از جادوی خالص زندگی می‌کردند.
در جلد اول، چند شخصیت از زمان حال آزروت به شکلی اسرارآمیز به گذشته پرتاب می‌شوند و خودشان را در میانه‌ی آغاز یک فاجعه‌ی بزرگ می‌بینند. الف‌های شب، به رهبری ملکه‌ای جاه‌طلب، با جادوی چشمه بازی خطرناکی را شروع کرده‌اند که پای نیروهای اهریمنی را به جهان باز می‌کند. مالفوریون، که بعدها یکی از مهم‌ترین شخصیت‌های وارکرفت می‌شود، در این‌جا جوانی است که تازه راه دروییدی را یاد می‌گیرد.
جلد دوم جنگ را گسترده‌تر می‌کند. اژدهاها وارد ماجرا می‌شوند، خیانت‌ها آشکار می‌شوند و قهرمان‌ها می‌فهمند که دشمن از آنچه فکر می‌کردند قدرتمندتر است. رابطه‌ی دو برادر، مالفوریون و ایلیدان، و دلبستگی هر دو به تیراند، یکی از رشته‌های عاطفی مهم این جلد است.
جلد سوم پایان این حماسه است؛ جایی که نبرد به اوج می‌رسد و نتیجه‌اش چهره‌ی جهان را برای همیشه تغییر می‌دهد. عنوان «شکاف» به همین دگرگونی بزرگ اشاره دارد. بسیاری از رویدادهای بعدی وارکرفت ریشه در همین جلد دارند.
این سه‌گانه را حتما به ترتیب بخوانید. داستان پیوسته است و هر جلد دقیقا از جایی ادامه پیدا می‌کند که جلد قبل تمام شده است.
جدا از «روز اژدها» و سه‌گانه‌ی «نبرد باستانیان»، رمان‌های دیگری هم از این نویسنده به فارسی رسیده است.
شب اژدها به نوعی ادامه‌ی حال و هوای «روز اژدها» است و دوباره پای اژدهاها، جادوگران و توطئه‌های تاریک را به میان می‌کشد. شخصیت‌هایی که در کتاب‌های قبلی دیده‌اید در این‌جا هم حضور دارند و خواننده‌ی آشنا از دیدن دوباره‌شان لذت می‌برد.
استورم ریج که در زبان اصلی با نام «استورم‌ریج» یا همان نام خاندان مالفوریون شناخته می‌شود، داستان بازگشت این درویید بزرگ و نبردش با تهدیدی است که از دنیای رؤیا سرچشمه می‌گیرد. این رمان برای کسانی که مالفوریون را از سه‌گانه‌ی «نبرد باستانیان» دوست داشته‌اند، ادامه‌ی طبیعی ماجراست.
گرگ دل به دوره‌ی دیگری از تاریخ آزروت می‌پردازد و پای نژاد گرگ‌نماها را به داستان باز می‌کند. در این کتاب، سیاست و اتحادهای شکننده میان پادشاهی‌ها اهمیت زیادی دارد و نشان می‌دهد که نویسنده فقط به جنگ و جادو علاقه ندارد، بلکه درگیری‌های سیاسی و انسانی هم برایش مهم است.
یکی از لذت‌های خواندن رمان‌های وارکرفت، آشنایی عمیق‌تر با شخصیت‌هایی است که در بازی فقط چند جمله از آن‌ها شنیده‌اید. چند نمونه از مهم‌ترین‌ها:
درویید بزرگ الف‌های شب که در سه‌گانه‌ی «نبرد باستانیان» راهش را تازه شروع می‌کند و در «استورم ریج» به اوج قدرت و مسئولیتش می‌رسد. او شخصیتی آرام، متفکر و وابسته به طبیعت است و بار بزرگی از سرنوشت مردمش را بر دوش دارد. دنبال کردن مسیر او از جوانی تا پختگی، یکی از رشته‌های جذاب این کتاب‌هاست.
برادر دوقلوی مالفوریون که تشنه‌ی قدرت جادویی است و تصمیم‌هایش پیامدهای بزرگی دارد. او یکی از پیچیده‌ترین شخصیت‌های دنیای وارکرفت است؛ نه کاملا قهرمان و نه کاملا شرور. رمان‌ها کمک می‌کنند انگیزه‌هایش را بهتر بفهمید و شاید حتی گاهی با او همدلی کنید.
کاهنه‌ی الهه‌ی ماه و یکی از محورهای عاطفی سه‌گانه. حضور او میان دو برادر رقابتی را رقم می‌زند که بخشی از تراژدی داستان از آن سرچشمه می‌گیرد.
رونین جادوگر انسانی است که در «روز اژدها» قهرمان اصلی است و در سه‌گانه هم نقش مهمی دارد. کراسوس، همراه اسرارآمیزش، در واقع اژدهایی است که به شکل انسان درآمده. دوستی و همکاری این دو یکی از نقطه‌های گرم و انسانی این داستان‌های پرنبرد است.
اژدهای سیاهی که روزی نگهبان زمین بود و به تاریکی کشیده شد. سایه‌ی او بر چند رمان افتاده و حضورش همیشه نشانه‌ی خطری بزرگ است.
گاهی کسانی که با دنیای بازی آشنا نیستند، رمان‌هایی را که از دل بازی‌ها بیرون آمده‌اند کم‌اهمیت می‌دانند. اما واقعیت این است که بسیاری از این رمان‌ها با همان معیارهای فانتزی حماسی نوشته شده‌اند: دنیاسازی گسترده، شخصیت‌پردازی، درگیری‌های اخلاقی و روایت‌های چندلایه. نویسنده‌هایی که در این دنیاها می‌نویسند معمولا پیش از آن در فانتزی مستقل هم تجربه داشته‌اند.
البته هدف اصلی این کتاب‌ها سرگرمی است و قرار نیست جای آثار کلاسیک فانتزی را بگیرند. اما برای خواننده‌ای که دنبال ماجرا، هیجان و دنیایی بزرگ برای گم شدن در آن است، همین سرگرمی ارزش زیادی دارد. خیلی از کتاب‌خوان‌های امروز اولین قدم‌هایشان را در فانتزی با همین نوع رمان‌ها برداشته‌اند و بعد سراغ آثار دیگر رفته‌اند.
از طرف دیگر، رمان‌های وارکرفت به دنیای بازی عمق داده‌اند. بسیاری از رویدادهای مهم این دنیا ابتدا در رمان‌ها روایت شده و بعدها در بازی‌ها به آن‌ها اشاره شده است. پس برای طرفدار جدی، این کتاب‌ها بخشی از خود داستان‌اند، نه حاشیه‌ی آن.
هرچند در ایران بیشتر با وارکرفت شناخته می‌شود، این نویسنده در دنیاهای دیگر هم نوشته است. در «دراگون‌لنس»، یکی از مجموعه‌های فانتزی پرطرفدار دهه‌های گذشته، رمان‌هایی نوشته که به قهرمان‌های افسانه‌ای و اژدهاهای آن دنیا می‌پردازند. او در دنیای بازی «دیابلو» هم رمان نوشته است؛ دنیایی تاریک‌تر که در آن نبرد میان فرشته‌ها و اهریمن‌ها محور اصلی است.
مجموعه‌ی مستقل خودش، «قلمرو اژدها»، هم نشان می‌دهد که علاقه‌اش به اژدهاها فقط سفارشی نیست و بخشی از تخیل شخصی خود اوست. با این حال، آنچه در کتاب‌جم از او در دسترس است رمان‌های وارکرفت است و اگر دنبال کارهای دیگرش هستید، در صفحه‌ی هر کتاب مشخصات دقیق را ببینید.
کسی که چند کتاب از این نویسنده خوانده باشد، چند ویژگی را در کارهایش تشخیص می‌دهد:
این ویژگی‌ها باعث شده رمان‌هایش برای خواننده‌های نوجوان و جوان جذاب باشند. فضای کتاب‌ها حماسی است، اما زبانشان پیچیده یا سنگین نیست و خواننده‌ای که تازه به فانتزی علاقه‌مند شده هم می‌تواند دنبالشان کند.
یکی از پرسش‌های همیشگی طرفداران این است که رمان‌های وارکرفت را به چه ترتیبی بخوانند. دو روش اصلی وجود دارد:
در این روش، با «روز اژدها» شروع می‌کنید، سپس سراغ سه‌گانه‌ی «نبرد باستانیان» می‌روید و بعد کتاب‌هایی مثل «شب اژدها»، «استورم ریج» و «گرگ دل» را می‌خوانید. مزیت این روش این است که دنیای داستان را همان‌طور که خواننده‌های زبان اصلی کشف کردند، کشف می‌کنید.
در این روش، با سه‌گانه‌ی «نبرد باستانیان» شروع می‌کنید، چون به گذشته‌ی دور آزروت می‌پردازد، و بعد سراغ ماجراهای دوره‌های بعدی می‌روید. این روش تصویر تاریخی منظم‌تری می‌دهد، اما بعضی غافلگیری‌های سه‌گانه برای کسی که شخصیت‌ها را از قبل نمی‌شناسد کم‌رنگ‌تر می‌شود.
پیشنهاد ما برای کسی که تازه‌کار است، روش اول است. «روز اژدها» کتاب مستقل و جمع‌وجوری است و اگر از آن خوشتان آمد، با اشتیاق بیشتری سراغ سه‌گانه می‌روید.
این کتاب‌ها در کتاب‌جم در دسته‌های علمی‌تخیلی و فانتزی، ادبیات و داستان و رمان نوجوان قرار گرفته‌اند. همین دسته‌بندی مخاطب‌ها را تا حدی نشان می‌دهد:
این رمان‌ها بیشتر برای سرگرمی و هیجان نوشته شده‌اند تا تأمل فلسفی. اگر این را بدانید و با همین انتظار سراغشان بروید، لذت زیادی می‌برید.
رمان‌های وارکرفت در فارسی به همت چند ناشر منتشر شده‌اند. در کتاب‌جم کتاب‌هایی از نشر ویدا و نشر کتابستان معرفت دیده می‌شود. ترجمه‌ی رمان‌های فانتزی چالش‌های خاص خودش را دارد: نام‌های ساختگی، اصطلاح‌های جادویی، نام نژادها و مکان‌ها. مترجم باید تصمیم بگیرد کدام نام را عینا بیاورد و کدام را ترجمه کند. عنوان‌هایی مثل «گرگ دل» و «روان اهریمن» نمونه‌ی ترجمه‌ی معنایی‌اند و «استورم ریج» نمونه‌ی آوانویسی نام.
برای خواننده‌ای که بازی را به زبان انگلیسی بازی کرده، گاهی آوانویسی نام‌ها کمی غریب به نظر می‌رسد، اما بعد از چند صفحه عادت می‌کند. اگر چند جلد را از یک ناشر بخرید، معمولا نام‌ها یکدست‌تر خواهند بود.
یک نکته‌ی مهم دیگر: مجموعه‌ی کتاب‌های وارکرفت در فارسی شماره‌گذاری مخصوص خودش را دارد که ممکن است با ترتیب انتشار در زبان اصلی یکی نباشد. به همین دلیل، شماره‌ی روی جلد را با ترتیب پیشنهادی بالا مقایسه کنید.
اگر بخواهیم یک موضوع را امضای این نویسنده بدانیم، آن موضوع اژدهاست. در وارکرفت، پنج گروه اژدها وجود دارند که هر کدام رنگ و وظیفه‌ی خاصی دارند و نگهبان بخشی از جهان‌اند. او در رمان‌هایش این اژدهاها را به شخصیت‌های زنده تبدیل کرده است: اژدهای سرخ که نماد زندگی است، اژدهای سیاه که به خیانت کشیده شده، اژدهای برنزی که نگهبان زمان است و بقیه.
یکی از جذاب‌ترین شخصیت‌های رمان‌هایش کراسوس است؛ جادوگری که در واقع اژدهایی در قالب انسان است. رابطه‌ی او با رونین و نقشش در سه‌گانه‌ی «نبرد باستانیان» از نقاط قوت این کتاب‌هاست. این شخصیت نشان می‌دهد که اژدهاهای این دنیا چقدر با سرنوشت انسان‌ها و نژادهای دیگر گره خورده‌اند.
برای خواننده‌ای که اژدهاها را دوست دارد، این کتاب‌ها یکی از غنی‌ترین تصویرهای اژدها در ادبیات فانتزی معاصر را ارائه می‌دهند.
خیلی از پدر و مادرها نگران‌اند که بچه‌شان فقط بازی کند و کتاب نخواند. رمان‌های وارکرفت می‌توانند پلی میان این دو دنیا باشند. نوجوانی که بازی را دوست دارد، با شنیدن این‌که داستان شخصیت‌های محبوبش در کتاب‌ها روایت شده، معمولا کنجکاو می‌شود و سراغ کتاب می‌رود.
این کتاب‌ها حجم نسبتا زیادی دارند و خواندنشان صبر و تمرکز می‌خواهد؛ همان مهارت‌هایی که برای خواندن کتاب‌های جدی‌تر در آینده لازم است. نوجوانی که یک سه‌گانه‌ی کامل را تمام کند، اعتمادبه‌نفس پیدا می‌کند و سراغ کتاب‌های بلند دیگر هم می‌رود.
البته در این کتاب‌ها نبرد و خشونت حماسی هم هست، مثل بیشتر داستان‌های فانتزی جنگی. اگر کودکتان کم‌سن‌تر است، بهتر است اول یک جلد را خودتان ورق بزنید.
رمان‌های حماسی با شخصیت‌ها و مکان‌های زیاد، گاهی در صفحه‌های اول کمی گیج‌کننده‌اند. چند پیشنهاد ساده کمک می‌کند راحت‌تر وارد داستان شوید:
این پیشنهادها برای هر رمان فانتزی بزرگی کاربرد دارند، اما در رمان‌های وارکرفت که پر از نام‌های تازه‌اند، کمک بیشتری می‌کنند. بعد از چند ده صفحه، دنیای آزروت آن‌قدر برایتان آشنا می‌شود که انگار سال‌ها در آن زندگی کرده‌اید.
یک نکته‌ی دیگر هم هست: اگر بازی را انجام داده‌اید، ممکن است بعضی جزئیات رمان با آنچه در بازی دیده‌اید کمی فرق داشته باشد. دنیای وارکرفت در طول سال‌ها گسترش پیدا کرده و گاهی داستان‌ها بازنویسی یا تکمیل شده‌اند. این تفاوت‌ها طبیعی‌اند و بخشی از تاریخ طولانی این دنیای داستانی به شمار می‌آیند. بهتر است رمان را به‌عنوان یک روایت مستقل بخوانید و از آن لذت ببرید، بی‌آن‌که بخواهید همه‌چیز را با بازی تطبیق دهید.
برای پیدا کردن کتاب‌های مشابه، این دسته‌ها را در کتاب‌جم ببینید:
در کتاب‌جم بیشتر رمان‌های وارکرفت این نویسنده موجودند. قیمت هر کتاب قیمت روز است و موجودی هر روز به‌روز می‌شود. همه‌ی کتاب‌ها نسخه‌ی چاپی‌اند و می‌توانید آن‌ها را آنلاین سفارش دهید.
اگر قصد دارید سه‌گانه‌ی «نبرد باستانیان» را بخوانید، پیشنهاد می‌کنیم هر سه جلد را با هم سفارش دهید. داستان پیوسته است و وقتی جلد اول تمام شود، احتمالا نمی‌خواهید برای جلد بعدی منتظر بمانید. برای کسی که فقط می‌خواهد امتحان کند، «روز اژدها» یک انتخاب تک‌جلدی مناسب است.
این کتاب‌ها برای هدیه دادن به نوجوان یا دوستی که اهل بازی و فانتزی است هم انتخاب خوبی‌اند. یک رمان از دنیای بازی محبوبش، احتمالا بیشتر از هر هدیه‌ی دیگری خوشحالش می‌کند.
در ایران بیشتر با رمان‌های وارکرفت، به‌ویژه «روز اژدها» و سه‌گانه‌ی «نبرد باستانیان». در زبان اصلی، رمان‌های دراگون‌لنس و مجموعه‌ی «قلمرو اژدها» هم از کارهای شناخته‌شده‌اش هستند.
نه. شناختن بازی لذت خواندن را بیشتر می‌کند، اما رمان‌ها به‌عنوان فانتزی مستقل هم قابل فهم‌اند.
بله. داستان سه جلد پیوسته است: چشمه جاودانگی، روان اهریمن و شکاف.
برای تازه‌کارها، «روز اژدها» شروع خوبی است. اگر بازی را می‌شناسید و به تاریخ آزروت علاقه دارید، مستقیم سراغ سه‌گانه بروید.
بیشتر نوجوان‌های علاقه‌مند به فانتزی از آن‌ها لذت می‌برند. صحنه‌های نبرد حماسی دارند، پس برای کودکان کم‌سن‌تر بهتر است اول خودتان نگاهی بیندازید.
در کتاب‌جم کتاب‌هایی از نشر ویدا و نشر کتابستان معرفت دیده می‌شود.
ریچارد ای.ناک یکی از نویسنده‌هایی است که دنیای وارکرفت را از یک بازی به یک حماسه‌ی داستانی تبدیل کردند. رمان‌هایش پر از اژدها، جادو، نبرد و قهرمان‌هایی‌اند که باید میان راه‌های سخت انتخاب کنند. برای طرفداران بازی، این کتاب‌ها پنجره‌ای به گذشته و انگیزه‌ی شخصیت‌های محبوبشان‌اند و برای دوستداران فانتزی، ماجرایی حماسی و سرگرم‌کننده.
اگر آماده‌اید به آزروت سفر کنید، از «روز اژدها» یا سه‌گانه‌ی «نبرد باستانیان» شروع کنید. قیمت روز و موجودی هر کتاب را در صفحه‌اش ببینید و نسخه‌ی چاپی‌اش را همین حالا آنلاین سفارش دهید.
