دولت ۲.۰

سخن مولف کتاب دولت 2.0 به علاوه، دولت باید اطمینان حاصل کند که اطلاعات برای مشارکت و گفتگوی شهروندان موجود است. این گفتگو در عوض باعث ترقی فرآیند تصمیم گیری از طریق دادن مشارکنعموم مردم در سیاست های جدید دولت می شود. در مباحث مطرح شده در کتاب حاضر با مروری بر شیوه اداره دولت ها و روایت برخی مدل های حکمرانی به استقرار دولت مبتنی بر وب 2.0 خواهیم پرداخت. دولت مبتنی بر وب 2.0 بر اساس سه مولفه استقرار دولت باز و با استفاده از ای وب 2.0 مورد بررسی قرار خواهد گرفت. برای درک بهتر موضوع، ابتدا یک بازخوانی اجمالی از الگوی سنتی مدیریت دولتی خواهیم داشت. سپس مدیریت دولتی نوین، ویژگی ها و انتقادهای مترتب بر آن را مورد بررسی قرار خواهیم داد. اشاره مختصری به دولت کارآفرین و سپس به دلیل اهمیت ویژه مقوله دولت الکترونیک این مهم را بصورت مبسوط تری طرح و سپس حکمرانی خوب و شاخص های اصلی آن را واکاوی خواهیم نمود. در ادامه با تمرکز بر دولت باز به دلیل دارا بودن مؤلفه های برجسته و شایسته حکمرانی مطلوب، خصوصا با تاکید بر مقوله شهروندسپاری، به تلفیقی از این شیوه و مدل دولت الکترونیک و البته بهره بردن از وب 2.0 که در حقیقت پایه و اساس دولت ستند، اشاره خواهیم داشت. در اینجا بر خود لازم می دانم از همکاری صمیمانه سرکار خانم دکتر سیده سمانه توکلی که پیشنهاد تحقیق، تدوین و نگارش کتاب از سوی مشارالیها مطرح گردید کمال تشکر را داشته باشم. همچنین مراتب تقدیر و تشکر خود را از مدیرعامل، هیئت مدیره و کارکنان محترم شرکت چاپ و نشر بازرگانی که زمینه انتشار این اثر را فراهم نمودند ابراز می نمایم. مزید امتنان است صاحبنظران با ارئه نظرات خود ما را دراصلاح کمیل و غنای مطالب یاری نمایند. و به عبارتی چگونگی اداره دولت ها از دیرباز مورد توجه بسیاری از جامعه شناسان و صاحب نظران عرصه مدیریت و سیاست بوده است. در سالیان اخیر نیز نوع نگرش به سازوکارها و چگونگی استقرار مدلی از حکمرانی که دغدغه های مردم و دولت را به صورت مشترک پاسخگو باشد، تغییر یافت تا آنجا که مفاهیمی چون ارتقای سلامت اداری، صیانت از حقوق شهروندی، پاسخگویی، شفافیت، دموکراسی، جامعه مدنی، توجه به سازمان های مردم نهاد و مواردی از این دست برجسته شده و به گفتمان غالب تبدیل شد. حال ضمن بررسی شیوه های حکمرانی و اداره دولت ها تاکنون، مولفه ها و شیوه مطلوب را که دربرگیرنده شاخص های پیش گفته باشد، طرحنهایت مدلی نوین را معرفی می کنیم. از سوی دیگر این مهم که فساد اداري به طور مستقیم بر کارایی نظام اداري، مشروعیت نظام سیاسی و مطلوبیت نظام فرهنگی و اجتماعی اثرات نابهنجاري دارد امری انکار ناپذیر است. در این میان اندیشمندان دیدگاه هاي مختلفی براي مبازره با فساد ارائه کرده اند، یکی از این دیدگاه ها مدیریت شیشه اي است که بر اساس آن فناوري اطلاعات، کلید اصلی کنترل فساد تصور می شود و بکارگیری آن در ازمان ها موجب ایجاد سلامت اداری می گردد. برای دستیابی به این شفافیت، بهره گیری از فناوری های نو خصوصا استقرار دولت الکترونیک به عنوان گزینه مناسب مطرح گردید. فناوری اطلاعات و ارتباطات، نه وزمره مردم را تغییر داده بلکه تعاملات بین دولت ها و شهروندان را نیز متحول ساخته است. ظهور این دگرگونی به ایجاد گرایش جدید در روابط شهروند و دولت انجامیده است. این فناوری های جدید شهروندان را قادر می سازند تا در تصمیم گیری های جمعی درگیر شده و نتیجتاً در حکمرانی مشارکت داشته باشند. تحول دولت الکترونیک در مراحل مختلفی مورد مطالعه قرار گرفته است. مراحل الگوهای تعاملات دولت دیجیتال با عموم مردم را می توان این گونه بر شمرد: اولین مرحله بر روی «حضور دیجیتال» با وب سایت های اطلاعاتی ساده و دارای ماهیت منفعل به ویژه دیجیتالی کردن اطلاعات دولتی تمرکز دارد. مرحله دوم امکان تعاملات مبتنی بر وب بین دولت با شهروندان، کسب و کارها و نمایندگان دولتی را از طریق ایمیل و فرم های تعاملی فراهم می کند. مرحله سوم به ارائه خدمات معاملاتی آنلایندید مجوز، صدور مجوز و پرداخت مالیات می پردازد. در این سه مرحله، دولت الکترونیک را می توان به عنوان یک فرآیند مدرنیزه کردن بخش دولتی در حرکت از امور کاغذی به دیجیالی در نظر گرفت. این مراحل مبتنی بر پایه ی «مدل ارائه اطلاعات» و «مدل اتوماسیون فرآیند مدیریت دولتی» هستند که به دسترسی آسان و 24 ساعته به اطلاعات و خدمات دولتی و ایجاد یک دولت کاراتر از طریق خدمات الکترونیک می انجامد. اطلاعات موجود در این سه مرحله به یک سمت حرکت می کنند، از دولت به مردم با بازخورد محدود از جانب شهروندان. اغلب، ت الکترونیک مبتنی بر وب نسخه 1.0 و یا دولت 1.0 می نامند. دولت مبتنی بر وب2.0 همان دولت باز ولی مبتنی بر ابزارهای وب 2.0 می باشد. دولت باز بر اجرای سه اصل ت