قبالا و نقد

هارولد بلوم، یکی از تأثیرگذارتین منتقدان ادبی قرن بیستم، در این کتاب موجوز اما عمیق به سراغ سنتی می‌رود که، در نگاه نخست، بیگانه با نقد ادبی به نظر می‌رسد: قبالا، تفسیر عرفان یهودی. بلوم با جسارت فکری همیشگی خود نشان می‌دهد که قبالا نه صرفاً نظامی دینی یا رازآمیز بلکه شیوه‌ای پیچیده از خوانش، تأویل و بازآفرینی معناست، شیوه‌ای نیرومند برای فهم نقد ادبی مدرن. بلوم در این اثر ابتدا اصول بنیادین قبالا و تاریخ تفسیرهای آن را بررسی می‌کند و سپس به سراغ ساختارهای زبانی و تفسیری این سنت می‌رود، ساختارهایی که بر چندلایگی معنا، گسست از خوانش‌های پیشین و نقش خلاق خواننده تأکید دارند. «قبالا و نقد» نه صرفاً دیباچه‌ای بر عرفان یهود است و نه کتابی آموزشی در نظریه‌ی ادبی، بلکه تلاشی فکری است برای بازاندیشی در ماهیت نقد، تأثیر ادبیات و رابطۀ میان متن و مفسر. بلوم در این کتاب مرز میان دین، ادبیات و نظریه را کم‌رنگ می‌کند و از قبالا همچون زبانی مفهومی برای توضیح فرایند خواندن و تفسیر بهره می‌گیرد. نتیجه متنی فشرده، چالش‌برانگیز و الهام‌بخش است که خواننده را وامی دارد دربارۀ معنای فهمیدن متن از نو بیاندیشد.