مکس ریت Rate

مقدمه مولف کتاب مکس ریت در چرخۀ واردات کالای تجاری، پس از آنکه فروشندۀ کالا مشخص شد و شرایط معامله طبق شرایط مندرج در پیش‌فاکتور (Proforma Invoice) ، مورد پذیرش قرار گرفت و در وزارت صنعت، معدن و تجارت ثبت سفارش گردید، نوبت انجام واقعی معامله یعنی ارسال وجه توسط خریدار و فرستادن کالا توسط فروشنده می‌باشد. این کار ممکن است برای هر یک از طرفین، مخاطراتی را در بر داشته باشد، زیرا خریدار (Buyer) ، بیم دارد که وجه کالا را ارسال نموده ولی کالایی دریافت ننماید و از طرف دیگر، فروشنده(Shipper) نیز نگران فرستادن کالا و عدم دریافت وجه آن می‌باشد. به‌طورکلی خطرات ناشی از معاملات تجاری در بازرگانی خارجی، بیشتر و متنوع‌تر از بازرگانی داخلی است؛ لذا مکانیسمی برای حصول اطمینان طرفین در این خصوص (یعنی اطمینان خریدار به دریافت کالا در صورت ارسال وجه و اطمینان فروشنده به دریافت وجه در صورت ارسال کالا) لازم است. مرتبط با این موضوع، بانک‌ها برای ایجاد این اطمینان، واسطه قرار می‌گیرند و اتاق بازرگانی بین‌المللی (ICC)، مقرراتی برای این مهم وضع نموده که بانک‌ها از آن تبعیت می‌کنند. مکانیسم تدوینی اتاق بازرگانی بین‌المللی تحت دو نام کلی به شرح ذیل می‌باشد: 1. مقررات متحدالشکل اعتبار اسنادی یا UCP: مقررات متحدالشکل اعتبار اسنادی، برای اولین بار در سال 1933 به اجرا در آمد و تاکنون چندین بار اصلاح شده که آخرین آن به UCP600 معروف است. UCP600 ازسال 2007 به اجرا درآمده است؛ 2. مقررات متحدالشکل برای وصولی‌ها یا URC: مقررات متحدالشکل برای وصولی‌ها که همان بروات وصولی یا اسنادی یا وصولی اسنادی می‌باشد. مقررات مزبور نیز بارها اصلاح گردیده و آخرین آنها در نشریۀ شمارۀ 522 تحت عنوان URC522 منتشر شده و از می 1995 اجرایی شده است. شایان ذکر است در هر دو مکانیسم، اصطلاح «اسناد» – اولی اعتبارِ «اسنادی» ودومی وصولیِ«اسنادی» به کار رفته است – و این امر بیانگر این موضوع است که بانک‌ها فقط با «اسناد» سر و کار داشته و با کالا ارتباطی ندارند. باید توجه داشت دو مکانیسم فوق، بسیار مفصل بوده و دارای انواع و اقسام متعدد می‌باشد و حصول اطلاع از آن مستلزم آشنایی با اصول بانکداری است معذلک لازم است هر واردکننده یا صادرکننده ای در کشور ما حتی‌المقدور از مقررات پولی و ارزی مصوب بانک مرکزی اطلاع داشته باشد. مجموعه مقررات ارزی بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران در هفت نشریه، این مقررات را منتشر نموده است. بخش اولِ این مقررات به «واردات کالا و خدمت»، بخش دوم به «حمل و نقل، بیمه و بازرسی کالاهای وارداتی» و بخش سوم به «خدمات ارزی و سایر مبادلات ارزی بین‌المللی» پرداخته است. «تسهیلات ارزی و ضمانت‌نامه‌های ارزی»، «دستورالعمل‌ تأمین مابه‌التفاوت ریالی نرخ ارز پرداخت‌های تعهدات ارزی» و «عملیات ارزی شعب و واحدهای بانک‌های مناطق آزاد تجاری – صنعتی و ویژۀ اقتصادی و شعب و واحدهای بانک‌های ایرانی خارج از کشور» به ترتیب در بخش‌های چهارم تا ششم مجموعه مقررات ارزی بانک مرکزی مندرج شده است. در آخرین بخش این مجموعه مقررات یعنی بخش هفتم نیز «نحوۀ رسیدگی به تعهدات ارزی ناشی از واردات کالا و خدمت» ذکر شده است. در «مکس رِیت» برای اولین بار، این مجموعه مقررات در کنار هم قرار گرفته و توضیحات لازم درخصوص موارد مورد نیاز، در زیرنویس‌های کتاب، مستند به «قانون امورگمرکی و آیین‌نامۀ اجرایی آن»، «قانون مقررات صادرات و واردات و آیین‌نامۀ اجرایی آن»، «قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز و قانون اصلاحِ قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز» و سایر قوانین و مقررات مرتبط تشریح شده است. به عبارت دیگر می‌توان اذعان داشت این کتاب، به صورت «تلفیقی» و «تطبیقی» به مجموعه مقررات ارزی و انطباق آنها با قوانین و مقررات مرتبط می‌پردازد که تسلط کامل و دقیق بر آنها بر هر فعال تجاری و اقتصادی، کارگزار گمرکی، کارمند گمرک و هر آن‌که از نزدیک یا دور، دستی بر آتش تجارت خارجی یا داخلی دارد لازم است. فهرست مطالب کتاب مکس ریت؛ آخرین مقررات پولی و ارزی کشور مجموعه مقررات ارزی / بخش اول. واردات کالا و خدمت کلیات 11 الزامات واردات با استفاده از روش‌های پرداخت بانکی نزد مؤسسات اعتباری دارای مجوز لازم عملیات ارزی 11 الف. واردات کالا و کالا – خدمت (بخش کالایی) از طریق گشایش اعتبار اسنادی 20 ب. واردات خدمت و کالا- خدمت (بخش خدماتی) از طریق گشایش اعتبار اسنادی، ثبت وصولی (برات) اسنادی و یا پرداخت وجه (حواله ارزی) 38 ج. واردات کالا و کالا – خدمت (بخش کالایی) از طریق ثبت وصولی اسنادی (برات اسنادی دیداری/ مدت‌دار) 42 د. واردات کالا و کالا – خدمت (بخش کالایی) از طریق انجام حواله ارزی 49 هـ . واردات کالا و کالا – خدمت از خارج از کشور به مناطق آزاد تجاری- صنعتی و وی