«محیط پیدایش اسلام»، سلسله گفتاری از شهید آیت‌الله دکتر بهشتی است که در آخرین شنبه هر ماه میلادی در سال‌های ۱۳۴۵ ـ ۱۳۴۶(۱۹۶۶ـ۱۹۶۷) در مرکز اسلامی هامبورگ در جمع عده‌ای از دانشجویان و علاقه‌مندان به مطالعات اسلامی ایراد گردیده و آخرین جلسه آن در تاریخ ۶ آبان ۱۳۴۶ (۲۸ اکتبر ۱۹۶۷) بوده است.

نخستین بخش این گفتارها به روش تحقیق درباره ادیان اختصاص یافته و در بخش‌های بعدی با نگرشی پژوهشگرانه و همه‌جانبه، محیط پیدایش اسلام در شبه‌جزیره عربستان و همسایگان آن یعنی ایران، روم، مصر و حبشه مورد بررسی قرار گرفته است که متأسفانه نوار گفتار مربوط به روم علیرغم تلاشی که جهت یافتن آن صورت گرفت، بدست نیامد.

با وجود این، از آن‌جا که مجموعه بحث و همچنین سبک و روش آن جالب و بدیع بود، دریغمان آمد که به خاطر این نقیصه، از انتشار اصل این سلسله گفتار خودداری کنیم، به‌ویژه آن‌که شهید بهشتی در آغاز هر بحث، تلخیصی از آن‌چه در جلسات قبل گفته شده را تکرار نموده‌ و از این جهت رشته کلام در طول بحث محفوظ مانده است.