شهرهای نمک

دربارۀ کتاب شهرهای نمک’ داستان تأسیس پادشاهی حدیبیه، در شبه‌جزیرۀ العرب، توسط سلطان خربیط از آلِ هُدَیب است که این سلسله را در این کشور به پایتختی شهر خیالیِ موران به قدرت می‌رساند. به باور بسیاری از منتقدان، شهرهای نمک و داستان تأسیس پادشاهی حدیبیه استعاره‌ای از تأسیس پادشاهی عربستان سعودی است و سلطان خربیط، شخصیت خیالی این داستان، همان ملک عبدالعزیز آل سعود، بنیان‌گذار پادشاهی آل سعود در شبه جزیرۀ العرب است. بیان صریح و، درعین‌حال، دقیق و بی‌نقص مُنیف از تاریخچۀ نفت در عربستان سعودی باعث شد تا این رمان نه‌تنها سال‌ها در عربستان در فهرست کتاب‌های ممنوعه قرار داشته باشد، بلکه حکومت سعودی تابعیت عربستانی وی را نیز سلب کند. درواقع رمان شهرهای نمک’ رمانی ادبی حماسی است که دوره‌ای بسیار مهم و حساس در تاریخ شبه‌جزیرۀ العرب را روایت می‌کند و خواندنش برای هرکس که اعراب، صحرا و نفتشان برایش حائز اهمیت است، امری بسیار ضروری و الزامی است. دربارۀ نویسنده عبدالرحمن مُنیف’ اقتصاددان، نویسنده، ادیب عربستانی و از بارزترین رمان‌نویسان جهان عرب، در سال 1933 به‌دنیا آمد. وی در کنار فعالیت سیاسی، در نشریه‌های اقتصادی و ادبی قلم زد. عمدۀ تألیفاتش به بعداز دهۀ چهلِ زندگی‌اش بازمی‌گردد که همین موضوع باعث شد تا سبک نگارش خاص خود را داشته باشد. اگر نجیب محفوظ’ پدر ادبیات جهان عرب باشد، مُنیف’ فرزند خلف محفوظ به‌شمار می‌آید که ادامه‌دهندۀ راه وی در نیمۀ دوم قرن بیستم بود. وی حقایق اجتماعی و سیاسی جهان عرب و تحولات جوامع حاشیۀ جنوبیِ خلیج‌فارس را با چیرگی به‌تصویر کشید. دانیال برت، منتقد آمریکایی، مُنیف را جزو یکصد رمان‌نویس برتر و ماندگار تاریخ ادبیات جهان می‌داند. از عبدالرحمن مُنیف بیش‌از سی اثر بر جای مانده است که بسیاری از آن‌ها به زبان های مختلف دنیا ترجمه شده‌اند. دربارۀ مترجم قبَس زعفرانی، زادۀ ۱۳۵۱، نویسنده، مترجم و کارشناس مسائل منطقه، علوم سیاسی را در دانشگاه تهران خواند. چندی نگذشت که وی به عرصۀ ترجمه و نویسندگی در حوزۀ مسائل سیاسیِ منطقه روی آورد. مسیح یهودی و فرجام جهان؛ ساختارهای صهیونیستی؛ آرمگدون و میراث اسطوره‌ها، اصول‌گرایی مسیحی در نیمکرۀ غربی، و همین کتاب ازجمله آثار ترجمه‌شدۀ زعفرانی‌ست. از قَبس زعفرانی، در کنار ترجمه، مقالات و گزارش‌های بی‌شماری در حوزۀ مسائل منطقه، چاپ و منتشر شده است.