پرش به محتوای صفحه
نویسنده

ژان‌پل سارتر

۶۲ اثر در کتاب‌جم

ژان‌پل سارتر فیلسوف، رمان‌نویس و نمایشنامه‌نویس فرانسوی و چهره‌ی اصلی اگزیستانسیالیسم است. او پرسش آزادی و مسئولیت انسان را از کتاب‌های فلسفی به داستان و تئاتر آورد و آثاری مثل «دیوار»، «تهوع» و «خروج ممنوع» نوشت. خواندن او تمرینی برای صداقت با خود است و هنوز تازه و تکان‌دهنده به نظر می‌رسد.

چینشجدیدترین
جلد کتاب درباره نمایش

ژان‌پل سارتر

ترجمه‌ی ابوالحسن نجفی

نیلوفر

۲۰٪۲۶۵٬۰۰۰۲۱۲٬۰۰۰تومان
جلد کتاب اگزیستانسیالیسم و اصالت بشر

ژان‌پل سارتر

ترجمه‌ی مصطفی رحیمی

نیلوفر

۲۰٪۲۲۵٬۰۰۰۱۸۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب هستی و نیستی

ژان‌پل سارتر

ترجمه‌ی مهستی بحرینی

نیلوفر

۲۰٪۱٬۷۵۰٬۰۰۰۱٬۴۰۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب گوشه‌نشینان آلتونا

ژان‌پل سارتر

ترجمه‌ی ابوالحسن نجفی

نیلوفر

۲۰٪۴۸۰٬۰۰۰۳۸۴٬۰۰۰تومان
جلد کتاب تهوع

ژان‌پل سارتر

ترجمه‌ی حسین سلیمانی‌نژاد

چشمه

۲۰٪۷۵۰٬۰۰۰۶۰۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب سن عقل

ژان‌پل سارتر

ترجمه‌ی حسین سلیمانی‌نژاد

چشمه

۲۰٪۹۸۰٬۰۰۰۷۸۴٬۰۰۰تومان
جلد کتاب تعلیق

ژان‌پل سارتر

ترجمه‌ی حسین سلیمانی‌نژاد

چشمه

۲۰٪۱٬۲۰۰٬۰۰۰۹۶۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب محبس

ژان‌پل سارتر

ترجمه‌ی رهام برکچی زاده

ثالث

۲۰٪۲۸۰٬۰۰۰۲۲۴٬۰۰۰تومان
جلد کتاب تعالی اگو

ژان‌پل سارتر

ترجمه‌ی عادل مشایخی

ناهید

۲۰٪۲۸۰٬۰۰۰۲۲۴٬۰۰۰تومان
جلد کتاب دست‌های آلوده

ژان‌پل سارتر

ترجمه‌ی جلال آل‌احمد

مجید (به سخن)

۲۰٪۱۹۵٬۰۰۰۱۵۶٬۰۰۰تومان
جلد کتاب دیوار (مجموعه هفت داستان از نویسندگان مشهور جهان)

ژان‌پل سارتر

ترجمه‌ی تجدید چاپ

مجید (به سخن)

۲۰٪۱۹۰٬۰۰۰۱۵۲٬۰۰۰تومان
جلد کتاب مردگان بی کفن و دفن (نمایش نامه)

ژان‌پل سارتر

ترجمه‌ی پری صابری

قطره

۱۵٪۱۴۵٬۰۰۰۱۲۳٬۲۵۰تومان
جلد کتاب کودکی یک رئیس

ژان‌پل سارتر

ترجمه‌ی محمدعلی سپانلو

چلچله

۲۰٪۳۰۰٬۰۰۰۲۴۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب مگس ها

ژان‌پل سارتر

ترجمه‌ی مهدی روشن زاده

ثالث

۲۰٪۲۵۰٬۰۰۰۲۰۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب عذاب روح (ادبیات جهان140)

ژان‌پل سارتر

ترجمه‌ی علی امین نیا

جامی(مصدق)

۲۰٪۹۵۰٬۰۰۰۷۶۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب دیوار

ژان‌پل سارتر

ترجمه‌ی صادق هدایت

نگاه

۲۰٪۳۸۵٬۰۰۰۳۰۸٬۰۰۰تومان
جلد کتاب سن عقل

ژان‌پل سارتر

ترجمه‌ی منوچهر کیا

سمیر

۲۰٪۶۵۰٬۰۰۰۵۲۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب آخرین انتخاب

ژان‌پل سارتر

ترجمه‌ی لاله پیرعباسی

قصه باران

۲۰٪۶۰۵٬۰۰۰۴۸۴٬۰۰۰تومان
جلد کتاب کار از کار گذشت

ژان‌پل سارتر

ترجمه‌ی حسین کسمایی

جامی

۲۰٪۴۵۰٬۰۰۰۳۶۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب سه داستان (ادبیات جهان78)

ژان‌پل سارتر

ترجمه‌ی محمود سلطانیه

جامی

۲۰٪۲۸۰٬۰۰۰۲۲۴٬۰۰۰تومان
جلد کتاب طرحی در باب نظریه ی هیجانات

ژان‌پل سارتر

ترجمه‌ی محمدحسین عباسپور تمیجانی

جامی

۲۰٪۱۴۰٬۰۰۰۱۱۲٬۰۰۰تومان
جلد کتاب چرخ دنده ها (ادبیات جهان166)

ژان‌پل سارتر

ترجمه‌ی جمشید توللی

جامی(مصدق)

۲۰٪۵۸۰٬۰۰۰۴۶۴٬۰۰۰تومان
جلد کتاب طرح واره نظریه ای درباره احساسات

ژان‌پل سارتر

ترجمه‌ی سینا رویایی

نگاه

۲۰٪۱۲۵٬۰۰۰۱۰۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب خروج ممنوع (نمایشنامه)

ژان‌پل سارتر

ترجمه‌ی بهرنگ اسماعیلیون

روزبهان

۱۲٪۵۹۵٬۰۰۰۵۲۳٬۶۰۰تومان

درباره‌ی ژان‌پل سارتر

ژان‌پل سارتر از آن نویسنده‌هایی است که اسمش را حتی کسانی شنیده‌اند که هنوز یک خط از او نخوانده‌اند. فیلسوف، رمان‌نویس، نمایشنامه‌نویس و منتقدی فرانسوی که اندیشه‌ی اگزیستانسیالیسم را از کلاس‌های فلسفه بیرون آورد و به کافه‌ها، صحنه‌های تئاتر و رمان‌ها برد. اگر دنبال کتاب‌های ژان‌پل سارتر هستید و نمی‌دانید از کجا شروع کنید، این راهنما برای شماست: از زندگی و دوران او می‌گوییم، سبک نوشتنش را باز می‌کنیم، آثار مهمش را معرفی می‌کنیم و در پایان پیشنهاد می‌دهیم کدام کتاب را اول بخوانید.

در کتاب‌جم مجموعه‌ای از ترجمه‌های فارسی آثار او، از داستان کوتاه و رمان تا نمایشنامه و متن فلسفی، با قیمت روز و موجودی به‌روز در دسترس است و می‌توانید نسخه چاپی هر کدام را آنلاین سفارش بدهید.

ژان‌پل سارتر کیست؟

سارتر در سال ۱۹۰۵ در پاریس به دنیا آمد و در سال ۱۹۸۰ در همان شهر درگذشت. تقریبا تمام قرن بیستم اروپا را با چشم خودش دید: دو جنگ جهانی، اشغال فرانسه، جنگ سرد، جنبش‌های استقلال‌طلبی مستعمره‌ها و شورش‌های دانشجویی. شاید به همین دلیل است که نوشته‌هایش هیچ‌وقت در برج عاج نماندند و همیشه با جهان واقعی درگیر بودند.

او فلسفه خواند و مدتی معلم فلسفه در دبیرستان بود. در همین سال‌ها با سیمون دوبووار آشنا شد؛ رابطه‌ای فکری و عاطفی که تا آخر عمر ادامه پیدا کرد و یکی از مشهورترین هم‌نشینی‌های فکری قرن شد. هر دو نویسنده بودند، هر دو اهل بحث و هر دو اثری عمیق بر نسل‌های بعد گذاشتند.

چیزی که سارتر را از بسیاری فیلسوف‌های هم‌دوره‌اش جدا می‌کند این است که او فقط رساله ننوشت. همان حرف‌هایی را که در کتاب‌های سنگین فلسفی زده بود، در قالب داستان و نمایش هم گفت. خواننده‌ای که حوصله‌ی متن فلسفی ندارد، می‌تواند همان پرسش‌ها را در یک داستان کوتاه یا یک نمایشنامه‌ی کوتاه تجربه کند.

زندگی‌نامه ژان‌پل سارتر به زبان ساده

سارتر کودکی‌اش را بیشتر در خانه‌ی پدربزرگ مادری گذراند، چون پدرش وقتی او خیلی کوچک بود از دنیا رفت. خانه‌ی پدربزرگ پر از کتاب بود و پسر بچه‌ی کنجکاو خیلی زود با کلمه‌ها اخت شد. او سال‌ها بعد همین دوران را در کتاب خودزندگی‌نامه‌ای «کلمات» روایت کرد؛ کتابی کوتاه و درخشان درباره‌ی این که چطور یک کودک به نوشتن پناه می‌برد و نوشتن را با زندگی یکی می‌گیرد.

جوانی او صرف درس و بحث شد. در دهه‌ی سی مدتی در آلمان بود و با پدیدارشناسی آشنا شد؛ روشی فلسفی که به جای نظریه‌پردازی انتزاعی، به خود تجربه نگاه می‌کند. این آشنایی نقطه‌ی عطفی بود. سارتر از آن پس تلاش کرد بفهمد آدم در لحظه‌ی زیستن، در برخورد با اشیا و دیگران و خودش، چه تجربه‌ای دارد.

با شروع جنگ جهانی دوم سارتر به ارتش رفت و مدتی اسیر جنگی شد. بعد از آزادی به پاریس اشغال‌شده برگشت. این سال‌ها برایش سال‌های پرکاری بود: هم اثر فلسفی بزرگش «هستی و نیستی» منتشر شد و هم نمایشنامه‌هایی روی صحنه رفت که در دل خود پرسش آزادی و مسئولیت را داشتند.

بعد از جنگ، سارتر به چهره‌ای عمومی تبدیل شد. مجله‌ای به نام «عصر جدید» را با همراهانش راه انداخت، سخنرانی مشهوری درباره‌ی این که اگزیستانسیالیسم یک انسان‌گرایی است ارائه کرد و تا پایان عمر در بحث‌های سیاسی و اجتماعی حضور داشت. موضع‌های سیاسی‌اش همیشه محل بحث بوده و منتقدان و طرفداران زیادی داشته است؛ اما کسی نمی‌تواند انکار کند که او نقش روشنفکر درگیر را برای نسلی تعریف کرد.

در سال ۱۹۶۴ جایزه‌ی نوبل ادبیات به او تعلق گرفت و سارتر آن را نپذیرفت. دلیلش این بود که نمی‌خواست نویسنده به یک نهاد رسمی تبدیل شود. این تصمیم بیش از خود جایزه سر و صدا کرد و تصویر او را به‌عنوان نویسنده‌ای مستقل و لجوج در ذهن‌ها ثبت کرد. سال‌های آخر عمرش با بیماری و ضعف بینایی گذشت، اما تا آخر از گفت‌وگو دست نکشید.

اگزیستانسیالیسم در کتاب‌های ژان‌پل سارتر

برای فهم کتاب‌های ژان‌پل سارتر لازم نیست فیلسوف باشید، ولی دانستن چند ایده‌ی ساده خیلی کمک می‌کند. مشهورترین جمله‌ای که به او نسبت می‌دهند این است که در انسان، وجود بر ماهیت مقدم است. یعنی آدم اول هست، بعد با انتخاب‌هایش خودش را می‌سازد. هیچ طرح از پیش تعیین‌شده‌ای نیست که بگوید شما باید چه کسی باشید.

از این ایده چند نتیجه بیرون می‌آید. اول آزادی: آدم محکوم به آزاد بودن است و حتی وقتی انتخاب نمی‌کند، در واقع انتخاب کرده است. دوم مسئولیت: اگر من خودم را می‌سازم، نمی‌توانم تقصیر را گردن طبیعت، خانواده یا جامعه بیندازم. سوم دلهره: این آزادی سنگین است و آدم را مضطرب می‌کند.

سارتر برای فرار آدم از این آزادی اصطلاحی دارد که در فارسی معمولا «سوءنیت» یا «فریب خود» ترجمه شده. یعنی وقتی وانمود می‌کنیم چاره‌ای نداشتیم، وقتی پشت نقش اجتماعی‌مان قایم می‌شویم یا خودمان را شیء می‌بینیم. بسیاری از شخصیت‌های داستانی او درست در همین لحظه‌ها گیر افتاده‌اند و خواننده با دیدن آن‌ها، خودش را هم می‌بیند.

موضوع مهم دیگر نگاه دیگری است. در نمایشنامه‌ی «خروج ممنوع» سه آدم در اتاقی بسته گیر افتاده‌اند و هر کدام زیر نگاه دو نفر دیگر قضاوت می‌شود. همین موقعیت ساده به یکی از مشهورترین جمله‌های تئاتر قرن بیستم رسید، این که جهنم همان دیگران است. معنای این حرف بدبینی صرف نیست؛ سارتر می‌خواهد نشان دهد وقتی خودمان را فقط از چشم دیگران تعریف کنیم، چه زندانی برای خودمان ساخته‌ایم.

سبک نوشتن ژان‌پل سارتر

سارتر در داستان‌هایش معمولا آدم را در یک موقعیت حاد قرار می‌دهد: انتظار اعدام، تصمیم درباره‌ی یک کودک، اتاقی که از آن راه فراری نیست، یا روزی معمولی که ناگهان معنایش فرو می‌ریزد. او به این وضعیت‌ها «موقعیت» می‌گوید و معتقد است شخصیت واقعی آدم فقط در دل همین موقعیت‌ها معلوم می‌شود.

نثر داستانی او در عین حال پر از جزئیات حسی است. اشیا، بوها، رنگ‌ها و حالت‌های بدن در نوشته‌هایش وزن دارند و گاهی حتی آزاردهنده‌اند. این عمدی است: سارتر می‌خواهد خواننده سنگینی بودن را حس کند، نه این که فقط درباره‌اش بخواند.

در نمایشنامه‌ها، گفت‌وگو موتور اصلی است. شخصیت‌ها بحث می‌کنند، به هم ضربه می‌زنند و از هم توجیه می‌خواهند. صحنه‌ها معمولا ساده‌اند و تمرکز روی تصمیم‌ها و استدلال‌هاست. به همین دلیل نمایشنامه‌های او هم برای خواندن جذاب‌اند و هم برای اجرا، و گروه‌های تئاتری فارسی‌زبان هم بارها سراغشان رفته‌اند.

متن‌های فلسفی سارتر اما داستان دیگری است. این‌ها سنگین، طولانی و پر از اصطلاح‌اند و بدون آشنایی قبلی سخت خوانده می‌شوند. توصیه‌ی ما این است که اول از ادبیات او شروع کنید و بعد، اگر کنجکاو شدید، به سراغ فلسفه بروید.

آثار مهم ژان‌پل سارتر

کارنامه‌ی سارتر بسیار گسترده است. در اینجا مهم‌ترین آثار او را در چند دسته مرور می‌کنیم تا تصویری کلی داشته باشید.

تهوع

نخستین رمان سارتر که در سال ۱۹۳۸ منتشر شد. راوی مردی تنهاست که در شهری کوچک زندگی می‌کند و کم‌کم حس می‌کند اشیا و آدم‌ها معنای همیشگی‌شان را از دست داده‌اند. این حس، همان تهوعی است که عنوان کتاب از آن آمده. رمان شکل یادداشت‌های روزانه دارد و بسیاری آن را دروازه‌ی ورود ادبی به اگزیستانسیالیسم می‌دانند.

دیوار

مجموعه‌ای از داستان‌های کوتاه که داستان مشهور «دیوار» در آن آمده است. ماجرا در جنگ داخلی اسپانیا می‌گذرد و درباره‌ی چند زندانی است که شب پیش از اعدام را می‌گذرانند. سارتر با دقتی بی‌رحمانه نشان می‌دهد آدم در مواجهه با مرگ چه تغییری می‌کند. این داستان کوتاه برای بسیاری از خواننده‌های فارسی اولین تجربه‌ی سارتر بوده، چون صادق هدایت آن را به فارسی برگردانده است. کتاب «دیوار» در کتاب‌جم موجود است.

کودکی یک رئیس

یکی دیگر از داستان‌های همان مجموعه که درباره‌ی شکل‌گیری شخصیت یک پسر جوان است؛ پسری که سرگردان است و سرانجام هویتش را در تعصب و حس برتری پیدا می‌کند. داستانی تلخ درباره‌ی این که چطور آدمی بی‌هویت، هویت حاضر و آماده‌ای را از جامعه قرض می‌گیرد. ترجمه‌ای از این داستان در مجموعه‌ی «پانوراما» از نشر ققنوس در کتاب‌جم هست.

راه‌های آزادی و سن عقل

سارتر سه‌گانه‌ای رمانی به نام «راه‌های آزادی» نوشت که جلد اولش «سن عقل» است. داستان در پاریس پیش از جنگ می‌گذرد و دور معلمی فلسفه می‌چرخد که به آزادی شخصی‌اش وسواس دارد و از هر تعهدی فرار می‌کند. جلدهای بعدی به سال‌های بحران و جنگ می‌رسند. «سن عقل» در مجموعه‌ی ادبیات جهان در کتاب‌جم موجود است و برای کسی که رمان بلند دوست دارد، شروع خوبی است.

خروج ممنوع

نمایشنامه‌ای کوتاه و تکان‌دهنده که پیش‌تر درباره‌اش گفتیم. سه شخصیت پس از مرگ در اتاقی بسته کنار هم قرار می‌گیرند و می‌فهمند عذابشان چیزی جز حضور یکدیگر نیست. این نمایشنامه با عنوان‌های دیگری هم به فارسی ترجمه شده و نسخه‌ی نشر یکشنبه در کتاب‌جم هست.

چرخ‌دنده

متنی نمایشی که درباره‌ی سیاست، قدرت و ناگزیری‌های آن است: رهبری انقلابی که پس از رسیدن به قدرت با همان محدودیت‌هایی روبه‌رو می‌شود که قبلا از آن انتقاد می‌کرد. این اثر با نام «چرخ‌دنده» و «چرخ‌دنده‌ها» در چند ترجمه منتشر شده و در کتاب‌جم چند نسخه از آن را می‌توانید پیدا کنید.

تخیل

یکی از نوشته‌های فلسفی اولیه‌ی سارتر که درباره‌ی ماهیت تصویر ذهنی و تخیل است. این کتاب برای علاقه‌مندان فلسفه و روان‌شناسی است و نشان می‌دهد سارتر پیش از «هستی و نیستی» چطور با روش پدیدارشناسی کار می‌کرد. ترجمه‌ی آن در کتاب‌جم موجود است.

آثار دیگر

از دیگر آثار شناخته‌شده‌ی او می‌توان به نمایشنامه‌های «مگس‌ها» و «دست‌های آلوده»، رساله‌ی «ادبیات چیست؟»، سخنرانی «اگزیستانسیالیسم و اصالت بشر» و خودزندگی‌نامه‌ی «کلمات» اشاره کرد. اثر فلسفی بزرگ او «هستی و نیستی» هم هست که خواندنش حوصله و آمادگی می‌خواهد.

از کجا خواندن کتاب‌های ژان‌پل سارتر را شروع کنیم؟

این سؤالی است که زیاد از ما می‌پرسند. جواب کوتاه این است که از کوتاه‌ها شروع کنید. یک مسیر پیشنهادی:

  1. داستان کوتاه «دیوار»: کوتاه، پرکشش و صریح. در یک نشست خوانده می‌شود و شما را با دغدغه‌ی اصلی سارتر یعنی مواجهه با مرگ و آزادی آشنا می‌کند.
  2. نمایشنامه‌ی «خروج ممنوع»: باز هم کوتاه و بسیار خواندنی. ایده‌ی نگاه دیگری را خیلی ملموس نشان می‌دهد.
  3. «کودکی یک رئیس»: برای دیدن این که سارتر چطور شکل‌گیری یک شخصیت را روایت می‌کند.
  4. رمان «تهوع» یا «سن عقل»: وقتی با فضای او اخت شدید، سراغ رمان بلند بروید.
  5. «چرخ‌دنده» و نمایشنامه‌های سیاسی: اگر به سیاست و قدرت علاقه دارید.
  6. متن‌های فلسفی مثل «تخیل»: برای مرحله‌ی آخر و برای کسانی که می‌خواهند پشت صحنه‌ی ادبیات او را ببینند.

اگر اهل تئاتر هستید، می‌توانید مسیر را برعکس کنید و اول همه‌ی نمایشنامه‌ها را بخوانید. نمایشنامه‌های سارتر هم کوتاه‌اند و هم پرگفت‌وگو و برای شروع بسیار مناسب‌اند.

ترجمه‌های فارسی کتاب‌های ژان‌پل سارتر

سارتر در ایران نویسنده‌ای غریبه نیست. از دهه‌های میانی قرن گذشته‌ی خورشیدی، روشنفکران و مترجمان ایرانی به آثار او توجه کردند و بسیاری از نوشته‌هایش، گاهی چند بار و با عنوان‌های مختلف، به فارسی ترجمه شد. ترجمه‌ی صادق هدایت از داستان «دیوار» یکی از نخستین آشنایی‌های خواننده‌ی فارسی با اوست.

امروز ناشرانی مثل نیلوفر، جامی، چشمه، ققنوس و یکشنبه ترجمه‌هایی از آثار او منتشر کرده‌اند. در کتاب‌جم حدود هفتاد عنوان مرتبط با او ثبت شده که بیش از پنجاه عنوان موجود است. چون از یک اثر گاهی چند ترجمه هست، پیشنهاد می‌کنیم پیش از خرید، نام مترجم و ناشر را در صفحه‌ی هر کتاب ببینید و نسخه‌ای را انتخاب کنید که با سلیقه‌تان جورتر است.

یک نکته‌ی کاربردی: عنوان‌های فارسی آثار سارتر همیشه یکسان نیستند. برای نمونه همان نمایشنامه‌ای که ما «خروج ممنوع» نامیدیم، در ترجمه‌های دیگر با نام‌هایی مثل «دوزخ» یا «در بسته» هم آمده است. اگر دنبال اثر خاصی هستید و پیدایش نمی‌کنید، نام‌های جایگزین را هم امتحان کنید.

چرا هنوز سراغ ژان‌پل سارتر می‌رویم؟

شاید بپرسید نویسنده‌ای که بیش از چهل سال پیش درگذشته، امروز چه حرفی برای ما دارد. جواب این است که پرسش‌های سارتر کهنه نشده‌اند. آیا من واقعا آزادم؟ تا کجا مسئول انتخاب‌هایم هستم؟ چرا این‌قدر نگران قضاوت دیگرانم؟ آیا می‌شود بدون بهانه زندگی کرد؟

در دنیایی که آدم‌ها هر روز زیر نگاه دیگران‌اند و هویت‌ها به‌سرعت ساخته و فروریخته می‌شوند، نگاه سارتر به نگاه دیگری و به فریب خود، شاید حتی امروزی‌تر از گذشته باشد. خواندن او یک تمرین صداقت با خود است؛ تمرینی که گاهی ناخوشایند است، اما کمتر کسی از آن پشیمان می‌شود.

علاوه بر این، سارتر الگوی نویسنده‌ای است که در جهان دخالت می‌کند. می‌شود با همه‌ی مواضع او موافق نبود و همچنان از دیدن ذهنی که از درگیری با مسائل زمانه‌اش نمی‌ترسید، الهام گرفت.

ژان‌پل سارتر و هم‌نشینانش

نام سارتر معمولا کنار چند نام دیگر می‌آید. سیمون دوبووار همراه همیشگی او بود و آثار خودش، به‌ویژه درباره‌ی وضعیت زنان، از کلاسیک‌های قرن بیستم است. آلبر کامو هم سال‌ها دوست او بود و بعد بر سر مسائل سیاسی و فکری از هم جدا شدند؛ جدایی‌ای که یکی از مشهورترین بحث‌های فکری فرانسه‌ی پس از جنگ شد.

اگر از سارتر خوشتان آمد، خواندن کامو و دوبووار مقایسه‌ی جذابی به شما می‌دهد. هر سه با پرسش معنا و آزادی درگیرند، اما پاسخ‌ها و لحنشان متفاوت است. کامو بیشتر از پوچی و شورش می‌گوید و دوبووار نگاه اگزیستانسیالیستی را به زندگی زنان و پیری و مرگ می‌برد.

کتاب‌های ژان‌پل سارتر برای علاقه‌مندان تئاتر

نمایشنامه‌های سارتر جایگاه ویژه‌ای در ادبیات نمایشی دارند. او از تئاتر برای طرح پرسش‌های اخلاقی استفاده کرد: آیا می‌شود برای هدفی درست دست به کار نادرست زد؟ قهرمان کیست و خائن کیست؟ آدم وقتی همه‌ی راه‌ها بسته است، چطور انتخاب می‌کند؟

برای دانشجویان تئاتر و بازیگری، خواندن این نمایشنامه‌ها تقریبا واجب است. گفت‌وگوهای دقیق، شخصیت‌های پرتنش و موقعیت‌های فشرده، مواد خوبی برای تمرین و تحلیل‌اند. اگر به این حوزه علاقه دارید، سری هم به فهرست نمایشنامه و فیلمنامه بزنید تا آثار دیگر نمایشنامه‌نویسان جهان را هم ببینید.

کتاب‌های ژان‌پل سارتر برای علاقه‌مندان فلسفه

اگر از سمت فلسفه به سارتر رسیده‌اید، شاید وسوسه شوید مستقیم سراغ «هستی و نیستی» بروید. توصیه‌ی ما کمی صبر است. اول یک درآمد خوب بر اگزیستانسیالیسم بخوانید، بعد سخنرانی «اگزیستانسیالیسم و اصالت بشر» را که کوتاه و نسبتا ساده است، و سپس متن‌های اولیه‌ای مثل «تخیل». این مسیر کمک می‌کند وقتی به اثر اصلی رسیدید، زبانش برایتان آشنا باشد.

برای دیدن کتاب‌های فلسفی دیگر هم می‌توانید فهرست فلسفه را در کتاب‌جم ببینید. کنار سارتر، خواندن فیلسوف‌هایی که او از آن‌ها تأثیر گرفت یا با آن‌ها بحث کرد، تصویر کامل‌تری به شما می‌دهد.

رمان‌های ژان‌پل سارتر برای علاقه‌مندان داستان

و اگر اهل رمان‌اید، سارتر برای شما هم حرف دارد. «تهوع» و سه‌گانه‌ی «راه‌های آزادی» از رمان‌های مهم قرن بیستم‌اند. این رمان‌ها پر از اندیشه‌اند، اما فراموش نکنید که داستان هم دارند: آدم‌هایی که عاشق می‌شوند، دروغ می‌گویند، از تصمیم فرار می‌کنند و در نهایت باید انتخاب کنند.

در فهرست رمان خارجی و ادبیات و داستان کتاب‌جم می‌توانید آثار نویسنده‌های هم‌دوره‌ی او و نویسنده‌های دیگر جهان را هم پیدا کنید.

آدم‌های داستان‌های سارتر

اگر چند اثر از سارتر بخوانید، کم‌کم متوجه می‌شوید شخصیت‌هایش خانواده‌ای مشترک دارند. بیشترشان آدم‌های معمولی‌اند: معلم، کارمند، دانشجو، زندانی، مبارز. هیچ‌کدام قهرمان حماسی نیستند. چیزی که آن‌ها را خواندنی می‌کند لحظه‌ای است که باید تصمیم بگیرند و نمی‌خواهند. یکی پشت عادت پنهان می‌شود، یکی پشت ایدئولوژی، یکی پشت عشق و یکی پشت ترس.

سارتر این آدم‌ها را نه محکوم می‌کند و نه تبرئه. فقط موقعیتشان را آن‌قدر روشن نشان می‌دهد که خواننده نتواند وانمود کند نمی‌فهمد. همین است که خواندن او گاهی ناراحت‌کننده است: آدم در شخصیت‌ها بهانه‌های آشنای خودش را پیدا می‌کند.

نکته‌ی جالب دیگر این است که در دنیای سارتر هیچ‌کس از پیش خوب یا بد نیست. خائن ممکن است فردا قهرمان شود و قهرمان ممکن است با یک انتخاب کوچک همه‌چیز را از دست بدهد. همین بازبودن پایان‌ها، داستان‌هایش را برای بحث و گفت‌وگو مناسب می‌کند و دلیل خوبی است که آثارش در کلاس‌های ادبیات و فلسفه زیاد خوانده می‌شود.

زمینه‌ی تاریخی آثار ژان‌پل سارتر

بدون شناخت فضای فرانسه‌ی میانه‌ی قرن بیستم، بخشی از معنای آثار سارتر گم می‌شود. سال‌های اشغال فرانسه، سال‌های انتخاب‌های سخت بود: همکاری با اشغالگر یا مقاومت، سکوت یا حرف زدن، ماندن یا رفتن. بسیاری از نمایشنامه‌های او در همین فضا نوشته شده‌اند و پرسش آزادی در آن‌ها بوی همین روزها را می‌دهد.

پس از جنگ هم جهان دوقطبی شد و روشنفکران اروپایی باید درباره‌ی جنگ سرد، استعمار و عدالت اجتماعی موضع می‌گرفتند. سارتر در این بحث‌ها بسیار فعال بود و همین مواضع، هم برایش طرفدار ساخت و هم منتقد. وقتی آثار سیاسی‌ترش را می‌خوانید، دانستن این زمینه کمک می‌کند بفهمید چرا این‌قدر با حرارت نوشته شده‌اند.

نکته‌هایی برای خواندن سارتر

  • عجله نکنید. حتی داستان‌های کوتاهش ارزش دو بار خواندن دارند. بار دوم چیزهایی می‌بینید که بار اول از دستتان رفته.
  • به موقعیت توجه کنید. بپرسید شخصیت در چه تنگنایی است و چه انتخاب‌هایی دارد. کلید فهم داستان معمولا همین‌جاست.
  • مقدمه‌ی مترجم را بخوانید. بسیاری از ترجمه‌های فارسی مقدمه‌های خوبی دارند که زمینه‌ی تاریخی اثر را توضیح می‌دهند.
  • با دیگران بحث کنید. سارتر نویسنده‌ی بحث است. خواندن او در یک گروه کتاب‌خوانی تجربه را چند برابر می‌کند.
  • از مخالفت نترسید. لازم نیست با همه‌ی حرف‌هایش موافق باشید. خود سارتر هم آدم بحث و نقد بود.

خرید کتاب ژان‌پل سارتر از کتاب‌جم

در کتاب‌جم ترجمه‌های فارسی آثار سارتر از ناشران مختلف گردآوری شده است. قیمت هر کتاب، قیمت روز پشت جلد است و موجودی هر روز به‌روز می‌شود، پس آنچه در صفحه می‌بینید با وضعیت واقعی همخوان است. ما فقط کتاب چاپی می‌فروشیم و شما می‌توانید سفارشتان را آنلاین ثبت کنید.

در صفحه‌ی هر کتاب نام مترجم، ناشر، تعداد صفحه و مشخصات دیگر آمده است. اگر از یک اثر چند ترجمه وجود دارد، با مقایسه‌ی این اطلاعات نسخه‌ی دلخواهتان را انتخاب کنید.

پرسش‌های پرتکرار درباره‌ی ژان‌پل سارتر

بهترین کتاب‌های ژان‌پل سارتر برای شروع کدام‌اند؟

برای شروع، داستان کوتاه «دیوار» و نمایشنامه‌ی «خروج ممنوع» را پیشنهاد می‌کنیم. هر دو کوتاه‌اند و ایده‌های اصلی او را به ساده‌ترین شکل نشان می‌دهند. بعد می‌توانید سراغ «تهوع» یا «سن عقل» بروید.

آیا سارتر جایزه‌ی نوبل گرفت؟

جایزه‌ی نوبل ادبیات سال ۱۹۶۴ به او اعلام شد، اما او آن را رد کرد، چون نمی‌خواست به یک نهاد رسمی وابسته شود.

اگزیستانسیالیسم سارتر به زبان ساده یعنی چه؟

یعنی انسان از پیش تعریف نشده و با انتخاب‌هایش خودش را می‌سازد. پس آزاد است و در برابر انتخاب‌هایش مسئول. این آزادی همراه با دلهره است و آدم‌ها گاهی با بهانه‌تراشی از آن فرار می‌کنند.

آیا خواندن کتاب‌های سارتر سخت است؟

داستان‌ها و نمایشنامه‌هایش برای هر خواننده‌ی علاقه‌مندی قابل خواندن‌اند. متن‌های فلسفی‌اش اما سنگین‌اند و بهتر است بعد از آشنایی با ادبیات او و خواندن یک درآمد خوانده شوند.

«دیوار» را چه کسی به فارسی ترجمه کرده است؟

یکی از ترجمه‌های مشهور این داستان از صادق هدایت است. ترجمه‌های دیگری هم از مجموعه‌ی «دیوار» منتشر شده که می‌توانید در صفحه‌ی کتاب، مترجم هر نسخه را ببینید.

سارتر و سیمون دوبووار چه رابطه‌ای داشتند؟

آن دو از جوانی با هم آشنا شدند و تا پایان عمر سارتر همراه فکری و عاطفی هم بودند. هر دو نویسنده‌ی مستقل و تأثیرگذاری بودند و بر کار یکدیگر اثر گذاشتند.

کدام نمایشنامه‌های سارتر در کتاب‌جم هست؟

از جمله «خروج ممنوع» و «چرخ‌دنده» در ترجمه‌های مختلف. برای دیدن فهرست کامل، صفحه‌ی همین نویسنده را مرور کنید.

جمع‌بندی

ژان‌پل سارتر نویسنده‌ای است که از خواننده‌اش صداقت می‌خواهد. داستان‌ها و نمایشنامه‌هایش ما را جلوی آینه می‌گذارند و می‌پرسند با آزادی‌مان چه می‌کنیم. اگر تا حالا او را نخوانده‌اید، با «دیوار» یا «خروج ممنوع» شروع کنید؛ اگر خوانده‌اید، شاید وقتش باشد سراغ «سن عقل» یا متن‌های فلسفی‌اش بروید.

همین حالا فهرست کتاب‌های این نویسنده را در کتاب‌جم ببینید، ترجمه‌ی دلخواهتان را انتخاب کنید و نسخه چاپی آن را با قیمت روز آنلاین سفارش بدهید.