درجه صفر نوشتار (زبان و ادبیات ۵)

رولان بارت با انتشار نخستین کتاب خود به نام درجۀ صفر نوشتار در ۱۹۵۳، به صف مطرح‌ترین متفکران قرن بیستم پیوست. ژان ایوتدیه در کتاب نقد ادبی در قرن بیستم، بارت را کسی می‌داند که طی بیست‌وپنج سال زندگی ادبی و اندیشۀ انتقادی فرانسه، اگر همیشه نخستین کسی نبود که رسیده، ولی اولین کسی بوده که پرچم را بر قله افراشته است. درجۀ صفر نوشتار، خیلی زود تأثیری قاطع بر دیدگاه نوین نظریۀ ادبی گذاشت. به نظر سرژ دوبروفسکی، از نقادان معاصر، مهم‌ترین کتاب‌هایی که در قرن بیستم دربارۀ ادبیات نوشته شده‌اند، عبارت‌اند از: ادبیات چیست؟ نوشتۀ ژان پل سارتر و درجۀ صفر نوشتار اثر رولان بارت. این دو کتاب پیوندی ناگسستنی و البته از نوع جدلی، با یکدیگر دارند. بارت نمی‌گوید که کتاب خود را به صورت گونه‌ای پاسخ بر نظریۀ ادبیات متعهد سارتر نوشته است، اما این مسئله با بررسی تطبیقی این دو کتاب و شرایط نگارش آن‌ها روشن می‌شود.