یک صفحهی مانگا را که باز میکنید، داستان با نگاه شما شروع میشود، نه فقط با چشمهایتان. کادرها یکییکی رد میشوند، حرکت خطها سرعت را میرساند و یک نگاه خیرهی شخصیت، بیشتر از چند جمله حرف میزند. همین است که مانگا و کمیک را برای نوجوانها و بزرگسالها جذاب کرده است. دستهی مانگا و کمیک کتابجم جایی است برای مجموعههای مصور ژاپنی که به فارسی ترجمه شدهاند، نسخههای اورجینال، کمیک استریپها و کتابهای داستانی مصور. در این صفحه میبینید از کجا شروع کنید، مانگا چطور خوانده میشود، پیش از خرید چه چیزی را بررسی کنید و چطور مجموعهای را که از جلد اول شروع کردهاید تا آخر دنبال کنید.
اگر تازه با این دنیا آشنا شدهاید، بخشهای اول را بخوانید. اگر مدتهاست خوانندهاید و دنبال جلد بعدی مجموعهتان هستید، مستقیم به بخش مربوط به مجموعههای چندجلدی بروید.
مانگا و کمیک چیست و چه فرقی با هم دارند؟
مانگا واژهای ژاپنی است و به داستانهای مصور ژاپنی میگویند. کمیک واژهی عمومیتری است که به داستانهای تصویری سایر کشورها هم اشاره دارد. فرقها فقط در نام نیست؛ در شیوهی روایت، خطکشی و حتی جهت خواندن هم هست.
جهت خواندن
مانگای ژاپنی در اصل از راست به چپ خوانده میشود، یعنی از آخر کتاب به اول به معنای ما. این با جهت خواندن فارسی همخوانی دارد و برای خوانندهی فارسیزبان طبیعیتر است. خیلی از ترجمههای فارسی هم همین جهت را نگه میدارند. اما برای اطمینان، مشخصات هر جلد را ببینید.
سیاه و سفید یا رنگی
بیشتر مانگاها سیاه و سفیدند و کمیکهای غربی اغلب رنگیاند. این فقط یک قاعدهی کلی است و استثنا زیاد دارد.
مجموعهی چندجلدی
مانگا معمولا بهصورت مجموعهی چندجلدی منتشر میشود و داستان هر جلد به جلد بعد میرسد. کمیک استریپ کوتاهتر است و گاهی هر قسمت مستقل است.
چرا مانگا و کمیک اینقدر طرفدار دارد؟
پاسخ ساده است: تصویر و داستان با هم. برای نوجوانی که از کتابهای متنی خسته شده، مانگا راه دوبارهی خواندن است. بسیاری از والدین نگراناند که کمیک خواندن جای کتاب را بگیرد، اما تجربهی بسیاری از خانوادهها نشان میدهد که مانگا گاهی دروازهی ورود به کتابخوانی است. نوجوانی که یک مجموعه را دوست دارد، بعدها سراغ رمان همان دنیا یا رمانهای مشابه میرود.
از سوی دیگر، مانگا فقط برای نوجوان نیست. مجموعههایی هستند که مخاطبانشان بزرگسالاند و موضوعهایی جدی دارند. تنوع این دسته زیاد است: ماجراجویی، اکشن، کمدی، رازآلود، تاریخی، خانوادگی و بسیاری ژانرهای دیگر. برای همین باید پیش از خرید دربارهی مخاطب و ردهی سنی مجموعه فکر کرد.
از کجا شروع کنیم؟ راهنمای مانگا و کمیک برای تازهکارها
اگر تا حالا مانگا نخواندهاید، انتخاب از میان دهها مجموعه ممکن است گیجکننده باشد. چند راهنمایی ساده کمک میکند.
- از ژانری شروع کنید که در فیلم و رمان دوست دارید. اگر ماجراجویی دوست دارید، سراغ مجموعهی ماجراجویی بروید؛ اگر معما دوست دارید، سراغ معمایی.
- جلد اول را بخرید. پیش از خرید چند جلد، ببینید سبک و داستان را دوست دارید یا نه.
- به حجم مجموعه دقت کنید. بعضی مجموعهها ده جلد دارند و بعضی بیش از پنجاه جلد. تعداد جلدها را بشناسید تا با بودجه و زمانتان هماهنگ باشد.
- ردهی سنی را بررسی کنید. بعضی مجموعهها برای بزرگسالان نوشته شدهاند و صحنههای خشن دارند. اگر برای فرزندتان میخرید، حتما اطلاعات کتاب را بخوانید.
و یک نکتهی مهم: مانگا را با سرعت خودتان بخوانید. عجلهای برای تمام کردن مجموعه نیست و لذت اصلی در دنبال کردن ماجراست.
مجموعههای شناختهشده در این دسته
در دستهی مانگا و کمیک کتابجم عنوانهایی میبینید که در میان علاقهمندان نامشان زیاد شنیده میشود. اینجا فقط نام چند مجموعه را میآوریم و دربارهی کیفیت داوری نمیکنیم؛ سلیقهها متفاوت است و شما خودتان بهتر میدانید چه میپسندید.
- «جوجوتسو کایسن»: مجموعهای با ترجمهی فارسی که جلد اول آن در فهرست است.
- «وانپیس»: مجموعهی چندجلدی و پرطرفدار.
- «خانوادهی جاسوس»: مجموعهای دیگر با ترجمهی فارسی.
- «اتک آن تایتان»: نسخههای اورجینال با شمارهی جلدهای مختلف در دسته دیده میشود.
- «افسانهی قهرمانی ارسلان»: مجموعهای با نام آشنا برای فارسیزبانها.
- «پیشخدمت سیاهپوش»: مجموعهای دیگر در دسته.
- «بادشکن» و «ناروتو» نیز از عنوانهای موجودند.
این نامها فقط بخشی از فهرستاند و موجودی هر روز تغییر میکند. مشخصات هر جلد در صفحهی خودش است.
مانگا فارسی یا اورجینال؟ کدام را بخریم؟
در این دسته با دو نوع عنوان روبهرو میشوید. برخی «مانگا فارسی» هستند، یعنی ترجمهی فارسی همراه با ناشر مشخص. برخی هم با برچسب «اورجینال» آمدهاند، یعنی نسخههای غیر فارسی، معمولا به زبان اصلی یا زبانی دیگر.
نسخهی فارسی
اگر میخواهید فقط از داستان لذت ببرید، نسخهی فارسی راحتترین راه است. متن به زبان شماست و لازم نیست در حین خواندن کلمهای را جستوجو کنید. برای نوجوانها و کسانی که تازه شروع کردهاند بهترین گزینه است.
نسخهی اورجینال
اگر زبان دیگری را یاد میگیرید و میخواهید تمرین کنید، نسخهی اورجینال میتواند تمرین جالبی باشد. مانگا بهدلیل تصویر کنار متن، خواندن زبان را سادهتر میکند. البته سطح زبان در مجموعهها فرق دارد و گاهی مکالمهها پر از اصطلاح عامیانه است. اگر به این موضوع علاقه دارید، دستهی رمان و کتاب انگلیسی (اوریجینال) و داستانهای سطحبندیشده انگلیسی هم میتواند جالب باشد.
پیش از خرید حتما زبان و ناشر نسخه را در صفحهی آن بخوانید تا با انتظارتان بخواند.
مجموعههای چندجلدی را چطور دنبال کنیم؟
یکی از دغدغههای اصلی خوانندهی مانگا این است که جلدهای بعدی را چطور و از کجا تهیه کند. بهویژه وقتی مجموعهای دهها جلد دارد و منتشر شدن آنها زمان میبرد. چند نکته کمک میکند.
- شمارهی جلد را دقیق ببینید. بعضی عنوانها مثل «اتک آن تایتان ۲۵» شمارهی جلد را در اسم دارند.
- اگر مجموعهای را دوست دارید، فهرستی از جلدهایی که دارید تهیه کنید تا اشتباهی جلد تکراری نخرید.
- موجودی هر جلد گاهی متفاوت است. اگر جلدی نبود، دوباره سر بزنید؛ قیمت و موجودی هر کتاب هر روز بهروز میشود.
- جلدها را به ترتیب بخوانید؛ خواندن نامرتب داستان را خراب میکند.
یک دفتر یا فایل ساده که نام مجموعه و جلدهای شما را ثبت کند، خیلی کارآمد است. کسی که چند مجموعه را همزمان دنبال میکند، بدون فهرست بهسرعت گیج میشود.
مانگا و کمیک برای نوجوانان: نکتههایی برای والدین
اگر فرزندتان مانگا میخواند، اول از او بپرسید داستان دربارهی چیست. بسیاری از نوجوانها از توضیح دادن مجموعهی مورد علاقهشان لذت میبرند و این فرصت خوبی برای گفتوگوست. شما لازم نیست همهی مجموعهها را بخوانید، اما شناخت کلی کمک میکند.
چند نکتهی ساده:
- ردهی سنی مجموعه را بخوانید؛ همهی مانگاها برای همهی سنها نیستند.
- مطالعهی مانگا را با ممنوع کردن سخت نکنید؛ ممنوعیت معمولا اشتیاق را بیشتر میکند.
- در کنار مانگا، کتابهای دیگر هم پیشنهاد بدهید، بیآنکه مقایسه کنید.
- اگر نوجوان شما به یک مجموعه علاقهی زیاد دارد، دنبال کتابهای مشابه یا رمانهای همان فضا باشید.
برای بزرگسالهایی که میخواهند مانگا بخوانند هم مشکلی نیست. هیچ محدودیت سنی برای لذت بردن از داستان مصور وجود ندارد.
خواندن مانگا و تقویت زبان
خیلیها از راه مانگا و کمیک سراغ یادگیری زبان میروند. دلیلش روشن است: تصویر کنار متن معنی را میرساند و داستان انگیزهی ادامه دادن میدهد. اگر میخواهید از این راه استفاده کنید، یک برنامهی ساده داشته باشید.
- یک مجموعهی کوتاه و ساده انتخاب کنید، نه مجموعهی طولانی و پیچیده.
- هر صفحه را ابتدا با تصویر بفهمید و سپس متن را بخوانید.
- کلمههای تازه را یادداشت کنید، اما برای هر کلمه از خواندن نایستید.
- صفحههای مورد علاقهتان را دوباره بخوانید؛ تکرار به یادگیری کمک میکند.
برای تقویت جدیتر زبان، دستههای تقویت مهارتهای انگلیسی و دیکشنری و فرهنگ لغت ابزارهای مکملاند. مانگا سرگرمی است و جای کتاب آموزشی را نمیگیرد، اما میتواند انگیزه بدهد.
کمیک استریپ چیست؟
در عنوان بعضی کتابها عبارت «کمیک استریپ» میبینید. کمیک استریپ در اصل به داستانهای تصویری کوتاه و ردیفی میگویند که معمولا چند کادر پشت سر هم دارند و در روزنامه و مجله چاپ میشدند. امروز این واژه برای مجموعههای مصور مفصلتر هم به کار میرود. در این دسته نمونههایی میبینید که روی جلدشان این عبارت هست و ناشر آن را بهعنوان دستهبندی به کار برده است.
تفاوت اصلی کمیک استریپ با مانگا، در سبک تصویرسازی و ساختار روایت است. اما برای خوانندهی معمولی، این تفاوت مهم نیست؛ مهم این است که داستان را دوست داشته باشد.
چطور مانگا و کمیک را نگهداری کنیم؟
خیلی از علاقهمندان مجموعههای چندجلدی را جمع میکنند و برایشان ارزش عاطفی دارد. چند نکتهی ساده کمک میکند کتابها سالم بمانند.
- کتابها را ایستاده در قفسه بگذارید، نه روی هم انبار کنید.
- از نور مستقیم خورشید دور نگه دارید تا جلد رنگ نبازد.
- هنگام خواندن، کتاب را زیاد باز نکنید تا عطف آسیب نبیند.
- با دست تمیز ورق بزنید.
- جلدها را به ترتیب شماره بچینید تا پیدا کردن هر جلد ساده باشد.
اگر میخواهید مجموعه را هدیه بدهید، شمارهی جلد اول را بخرید و به گیرنده اجازه دهید خودش ادامه بدهد. مجموعهای که از جلد اول شروع نشود، حس ناتمامی میدهد.
اشتباههای رایج هنگام خرید مانگا و کمیک
خرید جلد وسط مجموعه
اگر از جلد اول شروع نکنید، داستان را نمیفهمید. همیشه شمارهی جلد را بررسی کنید.
اشتباه گرفتن نسخهی فارسی و اورجینال
عنوانها گاهی شبیه بههماند. برچسب «مانگا فارسی» یا «اورجینال» را در اسم ببینید و از زبان نسخه مطمئن شوید.
بیتوجهی به ردهی سنی
بعضی مجموعهها برای بزرگسالاند. اگر برای نوجوان میخرید، اطلاعات کتاب را بخوانید.
خرید همهی مجموعه در یک بار
ابتدا جلد اول را بخوانید تا مطمئن شوید مجموعه را دوست دارید. بعد بقیه را بخرید.
چطور یک صفحهی مانگا را بخوانیم؟ چند نکته برای اولین بار
اگر اولین بار است که مانگا میخوانید، ممکن است در ابتدا گیج شوید: کادرها به اندازههای مختلفاند، حبابهای گفتوگو جاهای عجیبی هستند و صدای محیط با حروف بزرگ کنار تصویر آمده است. نگران نباشید؛ بعد از چند صفحه چشم عادت میکند.
ترتیب کادرها
کادرها معمولا از بالا به پایین و از راست به چپ خوانده میشوند. اگر ترتیب کادری برایتان روشن نبود، به جهت نگاه شخصیتها و شکل حبابها دقت کنید؛ هنرمند معمولا نگاه شما را هدایت میکند.
افکتهای صوتی
بسیاری از مانگاها صدا را با نوشتهی تصویری نشان میدهند، مثلا صدای در یا برخورد یا قدم. این نوشتهها بخشی از هنر صفحه هستند و گاهی ترجمه نمیشوند یا کنار تصویر توضیح داده میشوند. اگر ندانید هم داستان را میفهمید.
سرعت خواندن
در صحنههای اکشن، صفحهها سریع میگذرند و در صحنههای احساسی کادرها بزرگ و آراماند. خودتان را با ریتم کتاب هماهنگ کنید و عجله نکنید. بعضی کادرها ارزش دقیق نگاه کردن دارند.
کمیک و مانگا در فرهنگ روز: چرا برای فارسیزبانها جذاب است؟
در سالهای اخیر ترجمهی مانگا به فارسی رونق گرفته است. یکی از دلایل، تصویر و داستان همزمان است که برای نسل جوان جذاب است. دلیل دیگر، تنوع موضوعهاست: از ماجراجوییهای دریایی تا رازآلود، از خانوادگی تا تاریخی. و دلیل سوم اینکه مانگا خواندن، امروزه تجربهای مشترک است؛ دوستان با هم دربارهی مجموعهها صحبت میکنند و توصیه میدهند.
در این میان، مجموعههایی مثل «افسانهی قهرمانی ارسلان» نام آشنایی برای خوانندهی فارسیزبان دارند و همین آشنایی، دروازهی ورود به مانگا برای برخی میشود. اگر میخواهید یک مجموعهی فارسیپسند را ببینید، از عنوانهای آشنا شروع کنید و بعد سراغ مجموعههای ناشناختهتر بروید.
حس جمعی خواندن هم ارزشمند است. اگر دوستی دارید که مانگا میخواند، جلدها را با هم عوض کنید یا دربارهی داستان صحبت کنید. برای نوجوانان، این ارتباط از خود کتاب هم شیرینتر است.
مانگا و کمیک بهعنوان هدیه: چه کسانی از آن لذت میبرند؟
هدیه دادن یک مجموعهی مصور به نوجوان یا جوان، راهی ساده برای نشان دادن این است که سلیقهاش را جدی میگیرید. اما برای انتخاب درست چند نکته را در نظر بگیرید.
- بپرسید یا حدس بزنید: اگر گیرندهی هدیه از مجموعهی خاصی حرف میزند، همان را بخرید. سلیقهی خودتان را کنار بگذارید.
- جلد اول یا ادامه؟ اگر نمیدانید تا کجا خوانده، جلد اول را بگیرید یا از او بپرسید.
- سن و رده: مطمئن شوید محتوا با سن گیرندهی هدیه سازگار است.
- نسخهی فارسی یا اورجینال: اگر او زبان دیگری میخواند، نسخهی اورجینال جالب است؛ در غیر این صورت نسخهی فارسی بهتر است.
برای مجموعههای چندجلدی، بهجای یک جلد، دو یا سه جلد اول را هدیه بدهید؛ حس ادامه دارد. مشخصات هر جلد در صفحهی خودش هست.
تفاوت مانگا و کمیک با رمان: چه چیزی را از دست میدهیم و چه چیزی میگیریم؟
رمان با کلمه تصویر میسازد و مانگا با تصویر روایت میکند. این تفاوت دو تجربهی متفاوت میسازد. در رمان، ذهن خواننده خودش چهرهی شخصیتها را میسازد و در مانگا هنرمند این کار را انجام داده است. در عوض، مانگا توانایی نشان دادن حرکت، حس و فضا را بدون توضیح طولانی دارد.
هیچکدام بهتر از دیگری نیست؛ فقط متفاوتاند. بسیاری از کسانی که رمان میخوانند، از مانگا هم لذت میبرند و برعکس. اگر رمان دوست دارید و میخواهید مانگا را امتحان کنید، از مجموعههایی با داستان قوی و شخصیتپردازی جذاب شروع کنید. اگر مانگا دوست دارید و میخواهید سراغ رمان بروید، رمانهایی که فضای مشابه دارند شروع خوبیاند.
کمیک و مانگا در خانه: چطور فضای مطالعه بسازیم؟
اگر در خانوادهای هستید که کسی مانگا میخواند، میتوانید کنار قفسهی کتاب، گوشهای برای مجموعهها بگذارید. نوجوانی که مجموعهی مورد علاقهاش را در قفسه میبیند، احساس میکند خواندنش جدی گرفته شده است. این موضوع کوچک، بر علاقهی او به کتاب اثر مثبت دارد.
مانگا و کمیک را با کتابهای دیگر ترکیب کنید. مثلا بعد از خواندن یک مجموعهی ماجراجویی، رمانی ماجراجویانه پیشنهاد بدهید. اگر مانگای خانوادهای را دوست دارد، رمانی دربارهی خانواده بگذارید. کتابها رشتهای میشوند که یک علاقه را به علاقهی دیگر وصل میکند.
ژانرهای رایج در مانگا و کمیک
شناختن ژانرها به شما کمک میکند بدانید دنبال چه چیزی هستید. مانگا ژانرهای مخصوص خودش را دارد و بعضی نامها ممکن است برایتان تازه باشد.
ماجراجویی و اکشن
پرطرفدارترین دسته. قهرمان در سفری طولانی با دوستانش با دشمنان و چالشها روبهرو میشود. بسیاری از مجموعههای چندجلدی مشهور در این دسته هستند.
فانتزی و تاریخی
دنیایی خیالی یا گذشتهای دور، با جنگجویان، شاهان و افسانهها. اگر داستانهای حماسی و اساطیری دوست دارید، این دسته برای شماست.
کمدی و زندگی روزمره
داستانهایی سبک دربارهی مدرسه، خانواده و دوستی، معمولا با شوخی و لحظههای گرم. برای روزهایی که میخواهید فقط لبخند بزنید.
رازآلود و معمایی
سرنخ، شک و تعلیق. خواننده همراه شخصیتها حدس میزند و منتظر گرهگشایی میماند.
خانواده و جاسوسی
ترکیبی که در بعضی مجموعهها دیده میشود: خانوادهای معمولی با رازی پنهان. اگر این ترکیب را دوست دارید، مجموعههایی با این فضا را ورق بزنید.
اینکه هر مجموعه به کدام ژانر تعلق دارد را از توضیحات و مشخصات همان کتاب بخوانید. عنوان بهتنهایی همیشه گویا نیست و بهتر است بر اساس توضیح ناشر تصمیم بگیرید.
داستانک: اولین جلد و یک هفتهی بیوقفه
علی هفدهساله بود و از کتاب خواندن متنفر. یک روز دوستش جلد اول یک مانگا را به او داد و گفت «فقط پنج صفحه». علی پنج صفحه را خواند و بعد ده صفحه، و بعد تا آخر جلد. آخر هفته مادرش دید که او کنار قفسه ایستاده و دنبال جلد دوم میگردد. آن هفته، اولین بار بود که علی خودش برای کتاب رفته بود.
این داستان ساختگی است، اما الگوی آن آشناست: کتابی که با سلیقهی خواننده بخواند، بیفشار او را میخواند. مانگا و کمیک، برای بسیاری از نوجوانها همین نقش را دارد. اگر فرزند یا دوستی دارید که از کتاب دور شده، شاید جلد اول یک مجموعهی مصور، بهترین شروع باشد.
و برای خودتان: اگر هرگز مانگا نخواندهاید، فقط پنج صفحه را امتحان کنید. بدون قضاوت و بدون انتظار.
بودجه و برنامهی خرید برای مجموعههای بلند
مجموعههای بلند مانگا میتوانند هزینهی قابل توجهی داشته باشند، چون هر جلد جداگانه خریده میشود. برای اینکه بودجه از دستتان در نرود، چند راه ساده دارد. اول تصمیم بگیرید هر ماه چند جلد میخرید. دوم، اگر چند مجموعه را دنبال میکنید، آنها را بهنوبت بخرید تا هزینه پخش شود. سوم، اگر دوستی دارید که همان مجموعه را میخواند، جلدها را با هم عوض کنید.
همچنین از خریدن تکراری مراقب باشید. عنوانهایی که شمارهی جلد دارند، مثل «اتک آن تایتان ۱۸» و «اتک آن تایتان ۲۴»، در ظاهر شبیهاند و ممکن است اشتباهی خریده شوند. شماره را دو بار بررسی کنید. اطلاعات هر کتاب و شمارهی جلد در صفحهی خودش هست.
در پایان، مانگا را بهعنوان سرگرمی سالم ببینید و هزینهاش را در چارچوب بودجهتان نگه دارید. لذت خواندن به تعداد جلدها بستگی ندارد؛ به توجهی است که به داستان میدهید.
پرسشهای پرتکرار دربارهی مانگا و کمیک
مانگا را از راست به چپ بخوانم یا چپ به راست؟
مانگای ژاپنی در اصل از راست به چپ است. بیشتر ترجمههای فارسی هم همین را رعایت میکنند. اگر شک دارید، جلد را باز کنید و ببینید صفحهی اول کدام سمت است.
آیا مانگا برای بچهها مناسب است؟
بستگی به مجموعه دارد. بعضی برای نوجوانان و بزرگسالاناند. مشخصات هر کتاب را بخوانید و اگر لازم شد خودتان چند صفحه را ورق بزنید.
فرق «مانگا فارسی» و «اورجینال» چیست؟
نسخهی فارسی ترجمهشده است و برای خوانندهی فارسیزبان راحتتر است. اورجینال نسخهی غیر فارسی است.
از کدام مجموعه شروع کنم؟
از ژانر مورد علاقهتان. جلد اول چند مجموعه را ورق بزنید و آنکه بیشتر جذبتان کرد، انتخاب کنید.
آیا مانگا میتواند جای کتابخوانی را بگیرد؟
مانگا خودش نوعی خواندن است و میتواند علاقه به خواندن را زنده کند. اما برای رشد زبان و تفکر، تنوع در مطالعه مفید است.
آیا میتوانم مانگا را آنلاین سفارش بدهم؟
بله. نسخهی چاپی را میتوانید آنلاین سفارش بدهید. قیمت و موجودی هر کتاب هر روز بهروز میشود و مشخصات هر کتاب در صفحهی خودش است.
جمعبندی: دنیای مانگا و کمیک، یک کتاب دورتر از شماست
مانگا و کمیک شکلی از داستانگویی است که تصویر و متن را یکی میکند. چه نوجوان باشید و چه بزرگسال، چه برای سرگرمی بخوانید و چه برای تمرین زبان، مجموعهای هست که با سلیقهی شما جور باشد. از جلد اول شروع کنید، ردهی سنی و زبان نسخه را بخوانید و مجموعهها را به ترتیب دنبال کنید.
حالا میتوانید کتابهای دستهی مانگا و کمیک را ببینید، مشخصات هر جلد را بخوانید و نسخهی چاپی مورد نظرتان را آنلاین سفارش بدهید. برای دیدن دستههای مرتبط، به زبان خارجی هم سر بزنید.