پرش به محتوای صفحه

علم

کتاب‌های علم و فناوری برای کنجکاوها، دانشجویان و علاقه‌مندان به ساختن؛ از دانستنی‌های پایه‌ی علوم تا راهنماهای فنی و کاربردی.
کتاب‌های این دسته۳٬۵۱۶ کتاب
چینشپرفروش‌ترین
جلد کتاب پایداری ایرانی؛ محیط زیست به مثابه زندگی

محمد درویش

ترجمه‌ی متیس

همرخ

۱۰٪۲٬۱۰۰٬۰۰۰۱٬۸۹۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب آپیرون (بی‌نهایت)؛ ایجاد و انهدام در فلسفه آناکسیماندر

رادیم ککاندرل، دریک ل. کوپری

ترجمه‌ی سید محمد نقیب

فلسفه‌وفرهنگ

۲٪۷۹۰٬۰۰۰۷۷۴٬۲۰۰تومان
جلد کتاب پاسخ‌های کوتاه به پرسش‌های بزرگ

استیون هاوکینگ

ترجمه‌ی علیرضا وفایی

گوتنبرگ

۲۰٪۱۳۰٬۰۰۰۱۰۴٬۰۰۰تومان
جلد کتاب سپیددندان

علمی و فرهنگی

۱۰٪۳۰۰٬۰۰۰۲۷۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب نگاره شکوهمند

استیون هاوکینگ، لئوناردو ملودینو

ترجمه‌ی محمدرضا محجوب

نورگیتی

۲٪۷۰٬۰۰۰۶۸٬۶۰۰تومان
جلد کتاب ارابه خدایان

اریک فون دانیکن

ترجمه‌ی سیامک بودا

بدرقه جاویدان

۲۰٪۶۰۰٬۰۰۰۴۸۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب سرمایه‌داری و تخریب محیط زیست

جک بارنز - ماری - آلیس واترز - استیو کلارک

ترجمه‌ی حامد صدیقی

طلایه پرسو

۲۰٪۱۲۰٬۰۰۰۹۶٬۰۰۰تومان
جلد کتاب وقتی اینشتین چیز بیشتری نمی‌دانست

هورست ابرهارد ریشتر

ترجمه‌ی متیس

طرح نو

۲۰٪۳۵۰٬۰۰۰۲۸۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب اینشتین‏؛ قدم اول

ژوزف شوارتز

ترجمه‌ی آرام قریب

کتاب ما

۲٪۱۰۰٬۰۰۰۹۸٬۰۰۰تومان
جلد کتاب جامعه‌شناسی محیط زیست

جهانگیر جهانگیری، علیرضا زارعی

ترجمه‌ی متیس

شیار

۲٪۳۵۰٬۰۰۰۳۴۳٬۰۰۰تومان
جلد کتاب مقدمه‏ای‏ براساطیر؛ هویت‏،عرفان‏ و فرهنگ

محمد پیرحیاتی

ترجمه‌ی متیس

سهروردی

۲٪۲۵۰٬۰۰۰۲۴۵٬۰۰۰تومان

سایمون سیبگ مانتی فیوری

ترجمه‌ی صالح واحد

رسانش

۲٪۱۰۰٬۰۰۰۹۸٬۰۰۰تومان
جلد کتاب حافظ و دانته

مجید اسدی

ترجمه‌ی متیس

رسانش

۲٪۲۰۰٬۰۰۰۱۹۶٬۰۰۰تومان
جلد کتاب ریاضی‌نابلدی

جان آلن پائولوس

ترجمه‌ی علیرضا نظری، مرتضی معدنی ثانی

درنگ

۲٪۵۵۰٬۰۰۰۵۳۹٬۰۰۰تومان
جلد کتاب کی؟ چی؟

مهدی ناصری

ترجمه‌ی متیس

حکمت کلمه

۲٪۷۲٬۰۰۰۷۰٬۵۶۰تومان
جلد کتاب اسطوره‌های آسمانی‌شدن خدایان

شراره تاجمیر ریاحی، ایوب ایزدی

ترجمه‌ی متیس

چاپار

۱۰٪۶۵٬۰۰۰۵۸٬۵۰۰تومان
جلد کتاب درهم‌تنیدگی کوانتمی

جد برودی

ترجمه‌ی شیرین شاطرزاده یزدی

موسسه فرهنگی هنری جهان کتاب

۲۰٪۲۵۰٬۰۰۰۲۰۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب نسبیت؛ نشر جهان کتاب

راسل استانارد

ترجمه‌ی شیرین شاطرزاده یزدی

موسسه فرهنگی هنری جهان کتاب

۲۰٪۲۰۰٬۰۰۰۱۶۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب زنانی که زیر مقنعه کلاهداری کردند

منصوره اتحادیه

ترجمه‌ی متیس

تاریخ ایران

۲٪۵۸۰٬۰۰۰۵۶۸٬۴۰۰تومان
جلد کتاب یوگا و سکوت

سوامی پاراماناندا

ترجمه‌ی علی حقی

پرما

۲٪۲۱۶٬۰۰۰۲۱۱٬۶۸۰تومان
جلد کتاب مکالمات حسنیه

ابوالفتوح رازی

ترجمه‌ی ابراهیم استرآبادی

پرسش

۲۰٪۹۰٬۰۰۰۷۲٬۰۰۰تومان
جلد کتاب سحر و جادو در سده‌های شانزدهم و هفدهم اروپا

جفری اسکار

ترجمه‌ی حسن جزایری

بوی کاغذ

۲٪۹۴٬۰۰۰۹۲٬۱۲۰تومان
جلد کتاب اسلحه میکروب و فولاد

جرد دایموند

ترجمه‌ی حسن مرتضوی

بازتاب نگار

۲۰٪۲٬۵۰۰٬۰۰۰۲٬۰۰۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب دروغ‌شناسی

دیوید جی

ترجمه‌ی محمدرضا رضایی

آزادمهر

۲٪۲۸۰٬۰۰۰۲۷۴٬۴۰۰تومان
جلد کتاب خرد حیوان

سعید سلیمی

ترجمه‌ی متیس

آزادمهر

۲٪۲۵۰٬۰۰۰۲۴۵٬۰۰۰تومان
جلد کتاب فارابی و مکتبش

ریچارد نتون

ترجمه‌ی گل بابا سعیدی

آزادمهر

۲٪۵۴۰٬۰۰۰۵۲۹٬۲۰۰تومان
جلد کتاب معادلات دیفرانسیل و تفاضلی (آموخته)
۲۰٪۲۷۲٬۰۰۰۲۱۷٬۶۰۰تومان
جلد کتاب پیشبرد روش آموزش محیط زیستی (مطالعات‌فرهنگی)

مارین ای کراسنی

ترجمه‌ی مهدی کلاهی

پژوهشکده مطالعات فرهنگی وزارت علوم

۲٪۱۴۰٬۰۰۰۱۳۷٬۲۰۰تومان
جلد کتاب یزله

محسن رحمانی

نظام الملک

۲٪۷۵٬۰۰۰۷۳٬۵۰۰تومان
جلد کتاب اینترنت با مغزهای ما چه می کند (کتابستان‌معرفت)

یکلاس کار

ترجمه‌ی عابده میرزایی

کتابستان معرفت

۲۰٪۵۵۰٬۰۰۰۴۴۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب دریاچه‌ی ارومیه (وزان)
۲٪۶۱٬۰۰۰۵۹٬۷۸۰تومان
جلد کتاب پیش بینی های آینده

ریچارد واتسون

ترجمه‌ی حامد عاملی

عنوان

۲۰٪۲۵۵٬۰۰۰۲۰۴٬۰۰۰تومان
جلد کتاب ستارگان جهان ما (4) وروجک

مرجان یوسف زاده شبستری

وروجک (سفیدسار)

۲٪۱۱۹٬۰۰۰۱۱۶٬۶۲۰تومان
جلد کتاب فریب قطعیت

ایمان اسدی

سبزان

۲۰٪۱۸۶٬۰۰۰۱۴۸٬۸۰۰تومان
جلد کتاب علمی 11 راز پولدار شدن (کلام)

رولند مورگان

ترجمه‌ی محمود سالک

محمودسالک

۲٪۱۴۵٬۰۰۰۱۴۲٬۱۰۰تومان
جلد کتاب کد منبع

بیل گیتس

ترجمه‌ی مریم اجاقی

صندوقچه

۲٪۳۴۸٬۰۰۰۳۴۱٬۰۴۰تومان
جلد کتاب جادوی علم (ج3‌،اتاق‌نشیمن) کلام

ریچارد رابینسون

ترجمه‌ی محمود سالک

محمودسالک

۲٪۱۹۵٬۰۰۰۱۹۱٬۱۰۰تومان
جلد کتاب آنالیز تابعی ورودی به فضای هیلبرت

وون لونسگر هانسن

ترجمه‌ی سینا ملوانی

شباهنگ

۲۰٪۳۶۵٬۰۰۰۲۹۲٬۰۰۰تومان
جلد کتاب نویسندگی علمی در‌ جهان ‌آنلاین (راهنمای)

کریستی ویلکاکس، بتانی بروکشایر، جیسون جی گولدمن

ترجمه‌ی پوریا ناظمی

ثانیه

۲٪۵۹۰٬۰۰۰۵۷۸٬۲۰۰تومان
جلد کتاب ادیان باستان (راهنمای‌کیمبریج)

جان آر. هینلز

ترجمه‌ی محمد کاظم مهاجری

علمی و فرهنگی

۱۰٪۹۵۵٬۰۰۰۸۵۹٬۵۰۰تومان
جلد کتاب فلسفه انفورماسیون (ازفیزیک‌تامتافیزیک)

پل دیویس

ترجمه‌ی ابراهیم رفرف

علمی و فرهنگی

۱۰٪۸۸۰٬۰۰۰۷۹۲٬۰۰۰تومان
جلد کتاب فرهنگ علوم تجربی مدرسه (محراب)

حسین دانشفر

محراب قلم

۲۰٪۳۰۰٬۰۰۰۲۴۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب تاریخ علم (علم‌دریونان‌باستان) محراب‌قلم ^

کتلین گی

ترجمه‌ی حسن سالاری

محراب قلم

۲۰٪۱۰۰٬۰۰۰۸۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب دنیای رنگارنگ علوم (بدن انسان)

دن گرین

ترجمه‌ی مهران محبوبی

آبشن

۱۰٪۴۱۰٬۰۰۰۳۶۹٬۰۰۰تومان
جلد کتاب مغازه‌ی جادویی

جیمز آر دوتی

ترجمه‌ی پریناز علمشاهی

اندیشه بیگی

۲٪۵۲۰٬۰۰۰۵۰۹٬۶۰۰تومان
جلد کتاب شیمی برای صبحانه

می تی نگوین کیم

ترجمه‌ی مقداد کریمی

گودو

۲٪۷۵۰٬۰۰۰۷۳۵٬۰۰۰تومان
جلد کتاب شکافی در آفرینش (ویرایش‌ژن‌وتوان‌درکنترل‌تکامل)

جنیفر داودنا

ترجمه‌ی محمد کرام الدینی

گودو

۲٪۱٬۲۰۰٬۰۰۰۱٬۱۷۶٬۰۰۰تومان
جلد کتاب وقتی اینشتین با گودل قدم می‌زد

جیم هالت

ترجمه‌ی شادی حامدی نژاد

گودو

۲٪۱٬۵۰۰٬۰۰۰۱٬۴۷۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب سیری کوتاه در جهان

نیل دگراس تایسون

ترجمه‌ی جعفر غورقانلو

گودو

۲٪۷۰۰٬۰۰۰۶۸۶٬۰۰۰تومان
جلد کتاب خنده‌ی او شبیه مادرش است

کارل زیمر

ترجمه‌ی میثاق شایق

گودو

۲٪۲٬۲۰۰٬۰۰۰۲٬۱۵۶٬۰۰۰تومان
جلد کتاب دارمای دیجیتال

دیپاک چوپرا

ترجمه‌ی مرجان توکلی

لیوسا

۲٪۵۶۰٬۰۰۰۵۴۸٬۸۰۰تومان
جلد کتاب اتفاقی که دارد نمی افتد

سید محمد مومنی

حکمت کلمه

۲٪۵۰۰٬۰۰۰۴۹۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب دانشنامه مصور (در اعماق فضا) برگ زیتون

کرل استات

ترجمه‌ی الهام شوشتری‌زاده

کتابستان معرفت

۲۰٪۱٬۸۰۰٬۰۰۰۱٬۴۴۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب مغز ایدئولوژیک

لیور ازمگراد

ترجمه‌ی اسماعیل یزدان‌پور

فراهم

۲٪۶۸۰٬۰۰۰۶۶۶٬۴۰۰تومان
جلد کتاب وجوه اجتماعی مدیریت جامع سیلاب (پژوهشکده)

ترجمه‌ی آریا متین

پژوهشکده مطالعات فرهنگی وزارت علوم

۲٪۳۱۰٬۰۰۰۳۰۳٬۸۰۰تومان
جلد کتاب دنیای رنگارنگ علوم (نجوم)

دن گرین

ترجمه‌ی مهران محبوبی

آبشن

۲٪۴۱۰٬۰۰۰۴۰۱٬۸۰۰تومان
جلد کتاب فراتر از ماده (زحل)

راجر تریگ

ترجمه‌ی حسن قنبری

خانه اندیشه زحل

۲٪۴۵۰٬۰۰۰۴۴۱٬۰۰۰تومان
جلد کتاب آنوموچیلوس (سبزان)

مانی نجم الدینی

سبزان

۲۰٪۶۰٬۰۰۰۴۸٬۰۰۰تومان
جلد کتاب انقلاب ‌انرژی (مبارزه‌با‌گرمایش‌زمین) نردبان

آماندا بیشاپ

ترجمه‌ی بهرام معلمی

فنی ایران

۲۰٪۵۰٬۰۰۰۴۰٬۰۰۰تومان
جلد کتاب چگونه کنار بیائیم (2) وقتی‌ازتبعیض‌نژادی

سالی هویت

ترجمه‌ی مصطفی رحماندوست

ذکر

۲۰٪۵۵٬۰۰۰۴۴٬۰۰۰تومان

درباره‌ی علم

چرا آسمان شب پر از ستاره است، چرا یخ روی آب می‌ماند و چرا بعضی آدم‌ها هرگز از پرسیدن «چرا» خسته نمی‌شوند؟ اگر شما هم از همین آدم‌ها هستید، دسته‌ی «علم و فناوری» کتاب‌جم جای شماست. این صفحه به شما کمک می‌کند در میان کتاب‌های علمی چاپی مسیرتان را پیدا کنید: از کتاب‌های ساده و خواندنی برای کنجکاوها تا منابع دقیق‌تر برای دانشجوها و کسانی که می‌خواهند چیزی بسازند یا بفهمند.

در ادامه درباره‌ی شاخه‌های علم، فرق کتاب علمی عمومی با کتاب درسی، انتخاب کتاب برای سن‌ها و سطح‌های مختلف و اشتباه‌هایی که خریدارها زیاد مرتکب می‌شوند حرف می‌زنیم. در پایان هم به پرسش‌هایی جواب می‌دهیم که پیش از سفارش کتاب علمی معمولا ذهن آدم را مشغول می‌کند.

کتاب علم و فناوری برای چه کسی است؟

شاید فکر کنید کتاب علمی فقط برای دانشجوی رشته‌های فنی و تجربی است، ولی واقعیت این است که خواننده‌ی این کتاب‌ها بسیار متنوع است. نوجوانی که تازه عاشق نجوم شده، پدری که می‌خواهد به پرسش‌های بچه‌اش جواب درست بدهد، کارمندی که دوست دارد بعد از کار چیز تازه‌ای یاد بگیرد و پژوهشگری که به یک منبع تخصصی نیاز دارد، همه سراغ این قفسه می‌آیند.

برای همین پیش از خرید بد نیست از خودتان بپرسید: می‌خواهم سرگرم شوم و چیز تازه بفهمم، یا می‌خواهم یک درس یا مهارت را جدی یاد بگیرم؟ جواب این پرسش نوع کتاب را مشخص می‌کند. کتابی که برای لذت خواندن نوشته شده، معمولا روان است و فرمول کم دارد. کتابی که برای یادگیری جدی نوشته شده، تمرین و مثال و اصطلاح‌های دقیق دارد و باید آرام و با مداد خوانده شود.

خوشبختانه علم را می‌شود از هر دری وارد شد. کسی که با یک کتاب ساده درباره‌ی ژن‌ها شروع کرده، ممکن است سال بعد سراغ کتاب زیست‌شناسی دانشگاهی برود. کسی هم که در رشته‌ی خودش غرق است، گاهی با خواندن کتابی از شاخه‌ای دیگر ایده‌ی تازه می‌گیرد.

شاخه‌های اصلی علم و فناوری در یک نگاه

این دسته چند زیردسته دارد و هر کدام دنیای خودش است. اگر از شاخه‌ی مورد علاقه‌تان مطمئن‌اید، مستقیم سراغ همان بروید. اگر نه، این مرور کوتاه می‌تواند راهنمای شما باشد.

  • فیزیک: از حرکت و انرژی تا ماده و جهان. کتاب‌های این بخش هم درسی‌اند و هم خواندنی.
  • شیمی: شناخت مواد، واکنش‌ها و ساختار چیزهایی که هر روز با آن‌ها سروکار داریم.
  • زیست‌شناسی: زندگی از سلول تا اکوسیستم، از ژن تا تکامل.
  • ریاضیات: زبان مشترک همه‌ی علوم، از حساب ساده تا مباحث دانشگاهی.
  • نجوم و کیهان‌شناسی: ستاره‌ها، سیاره‌ها و پرسش‌های بزرگ درباره‌ی آغاز و پایان جهان.
  • زمین و طبیعت: زمین‌شناسی، آب و هوا و طبیعتی که در آن زندگی می‌کنیم.
  • محیط زیست: رابطه‌ی انسان با طبیعت و مسئله‌هایی مثل آب، هوا و انرژی.
  • پزشکی و سلامت عمومی: آشنایی با بدن و سلامت برای همه‌ی خوانندگان.
  • مغز و اعصاب: چگونگی کار مغز، حافظه، توجه و رفتار.
  • کامپیوتر و فناوری: برنامه‌نویسی، شبکه و ابزارهای دیجیتال.

دو شاخه‌ی دیگر هم هست که کمتر به چشم می‌آید ولی برای خواننده‌ی کنجکاو جذاب است: تاریخ علم که نشان می‌دهد ایده‌های بزرگ چطور و با چه دشواری‌ای به دنیا آمدند، و علم عمومی و ترویج علم که دروازه‌ی ورود بسیاری از خواننده‌ها به این دنیاست.

علم عمومی یا کتاب درسی؟ فرقشان را بدانید

یکی از پرتکرارترین اشتباه‌ها در خرید کتاب علمی این است که خریدار کتاب درسی بخرد و انتظار داشته باشد مثل یک کتاب عمومی روان باشد، یا برعکس، با یک کتاب عمومی بخواهد برای امتحان دانشگاه آماده شود. این دو نوع کتاب هدف‌های متفاوتی دارند.

کتاب علمی عمومی

این کتاب‌ها برای کسی نوشته شده‌اند که پیش‌زمینه‌ی تخصصی ندارد. نویسنده سعی می‌کند با مثال، داستان و زبان ساده مفهوم را منتقل کند. فرمول کم است و اگر باشد، توضیح داده می‌شود. عنوان‌هایی مانند «ژن خودخواه» یا «علم چیست؟» از همین دسته‌اند و برای شروع مناسب‌اند. البته درباره‌ی هر کتاب بهتر است مشخصات و توضیحات صفحه‌ی خودش را بخوانید تا با انتظار شما بخواند.

کتاب درسی و دانشگاهی

این کتاب‌ها ساختار منظم دارند: فصل‌بندی روشن، تعریف‌ها، مثال حل‌شده و تمرین. معمولا باید با نظم خوانده شوند و بدون یاد گرفتن فصل قبلی، فصل بعدی فهمیده نمی‌شود. اگر کتاب را برای یک درس می‌خواهید، ویرایش و سرفصل درس را با استاد یا برنامه‌ی درسی تطبیق دهید.

کتاب تخصصی و کاربردی

گروه سومی هم هست: کتاب‌هایی که برای یک حرفه یا یک کار مشخص نوشته شده‌اند. در فهرست این دسته عنوان‌هایی مانند «اصول کلی علم علف‌های هرز» یا «مبانی علم علف‌های هرز» می‌بینید که نشان می‌دهد علم فقط فیزیک و شیمی نیست و شاخه‌های کشاورزی و منابع طبیعی هم در آن جا دارند. این‌ها برای متخصص و دانشجوی همان رشته‌اند، نه برای مطالعه‌ی سرگرمی.

از کجا شروع کنیم؟ مسیر پیشنهادی برای تازه‌کارها

اگر تا حالا کتاب علمی نخوانده‌اید، بزرگ‌ترین خطر این است که با کتابی سنگین شروع کنید و بعد از پنجاه صفحه خسته شوید و فکر کنید علم برای شما نیست. مشکل معمولا از شما نیست، از انتخاب اول است.

این مسیر ساده را امتحان کنید:

  1. موضوعی را انتخاب کنید که پیش‌تر درباره‌اش کنجکاو بوده‌اید: بدن، فضا، گیاهان، حیوان‌ها، ماشین‌ها یا هر چیز دیگر.
  2. کتاب عمومی و کم‌حجم درباره‌ی همان موضوع بخوانید. مهم نیست همه‌چیز را بفهمید؛ مهم این است که خواندن را ادامه دهید.
  3. هر جا به مفهومی برخوردید که برایتان جالب بود، یادداشتش کنید.
  4. بعد از پایان کتاب اول، از میان یادداشت‌ها یک مفهوم را انتخاب کنید و کتاب دومی برای همان بردارید که کمی عمیق‌تر است.
  5. وقتی احساس کردید پایه‌تان محکم شده، سراغ کتاب درسی یا تخصصی بروید.

این روش کند به نظر می‌رسد، ولی در عمل سریع‌تر از پرش‌های ناگهانی است، چون هر کتاب پایه‌ی کتاب بعدی را می‌سازد.

کتاب علم و فناوری برای کودکان و نوجوانان

بچه‌ها ذاتا دانشمندند. مدام می‌پرسند، دست می‌زنند و خراب می‌کنند تا ببینند از داخل چه شکلی است. کتاب خوب علمی این کنجکاوی را زنده نگه می‌دارد. اگر کتابی برای فرزندتان می‌خواهید، چند نکته‌ی ساده به کار می‌آید.

اول به سن و سطح خواندن او توجه کنید. کتابی که جمله‌های طولانی و اصطلاح زیاد دارد، برای بچه‌ی دبستانی خسته‌کننده است. دوم، تصویر و نمودار خوب اهمیت دارد؛ در علم، دیدن گاهی از هزار توضیح بهتر است. سوم، کتاب را خودتان هم ورق بزنید. بچه‌ها وقتی ببینند بزرگ‌ترها هم با علاقه می‌خوانند، بیشتر ترغیب می‌شوند.

برای نوجوان‌ها موضوع فرق دارد. آن‌ها معمولا وقتی سراغ علم می‌روند که یک پرسش واقعی دارند: چرا بازی‌های رایانه‌ای این‌طور کار می‌کنند، فضا چقدر بزرگ است، بدن انسان چطور بیمار می‌شود. کتابی را انتخاب کنید که به همان پرسش نزدیک باشد، نه کتابی که فقط در برنامه‌ی درسی هست. اگر نوجوان شما به کامپیوتر علاقه دارد، سری به کامپیوتر و فناوری بزنید؛ اگر به فضا، نجوم و کیهان‌شناسی جای مناسبی است.

چند نمونه از کتاب‌های علم و فناوری کتاب‌جم

برای اینکه حس بگیرید در این دسته چه پیدا می‌شود، چند عنوان را با هم مرور می‌کنیم. فقط از روی عنوان حرف می‌زنیم؛ برای هر کتاب، مشخصات و توضیح کامل در صفحه‌ی خودش هست.

  • ژن خودخواه: عنوانی که نشان می‌دهد با ژن و زیست‌شناسی سروکار دارد و از آن دسته کتاب‌هایی است که خواننده‌ی عمومی هم سراغش می‌رود.
  • علم چیست؟ (جستارهایی درباره‌ی فلسفه، پژوهش و آموزش علم): کتابی برای کسی که می‌خواهد بداند خود علم چگونه کار می‌کند، نه فقط نتیجه‌هایش را.
  • هنر و علم عاقلانه خوردن: نمونه‌ای از پیوند علم با زندگی روزمره، یعنی تغذیه.
  • فرازمینی‌ها: عنوانی که ذهن را به سمت پرسش قدیمی «آیا در جهان تنها هستیم؟» می‌برد.
  • اصول کلی علم علف‌های هرز و مبانی علم علف‌های هرز: نمونه‌هایی از کتاب‌های تخصصی کشاورزی که نشان می‌دهند این دسته چقدر گسترده است.

همین چند عنوان نشان می‌دهد که علم و فناوری در کتاب‌جم فقط یک ژانر نیست؛ مجموعه‌ای از راه‌های متفاوت برای نگاه کردن به جهان است.

فناوری چه جایی در این دسته دارد؟

وقتی از علم حرف می‌زنیم، معمولا دانستن و فهمیدن را در نظر داریم. فناوری اما ساختن و به کار بستن است. علم می‌گوید چرا یک فلز رسانای برق است؛ فناوری با آن سیم می‌سازد و شهری را روشن می‌کند. این دو در تاریخ همیشه دست در دست هم بوده‌اند و کتاب‌های این دسته هم هر دو را پوشش می‌دهند.

کتاب فناوری دو گونه‌ی اصلی دارد. گونه‌ی اول توضیحی است: می‌گوید یک ابزار چطور کار می‌کند. گونه‌ی دوم آموزشی است: قدم به قدم نشان می‌دهد چطور چیزی بسازید یا مهارتی یاد بگیرید. برای گونه‌ی دوم بهتر است کتاب را کنار کار عملی بخوانید؛ خواندن صرف، بدون تمرین، معمولا چیزی در ذهن نمی‌گذارد.

اگر به دنیای نرم‌افزار و ابزارهای دیجیتال علاقه دارید، زیردسته‌ی کامپیوتر و فناوری را ببینید. اگر ایده‌ی ساختن چیز تازه در سرتان است، اختراع و نوآوری شما را با داستان کسانی روبه‌رو می‌کند که پیش از شما همین مسیر را رفته‌اند.

چطور کتاب علمی را بخوانیم که چیزی در ذهن بماند؟

خواندن یک کتاب علمی با خواندن رمان فرق دارد. در رمان، شما پشت سر داستان می‌روید. در کتاب علمی، باید با ایده‌ها بمانید. چند عادت ساده کمک می‌کند.

آهسته بخوانید و بازگردید

اگر پاراگرافی را نفهمیدید، اشکالی ندارد. یک بار دیگر بخوانید. علم پر از مفهوم‌هایی است که بار دوم روشن‌تر می‌شوند. عجله نکنید و خودتان را با کسی مقایسه نکنید.

با کلمه‌های خودتان خلاصه کنید

بعد از هر فصل، چند جمله با زبان خودتان بنویسید. اگر نتوانستید، یعنی هنوز مفهوم را کامل نفهمیده‌اید. این آزمون ساده بهتر از هر تمرین دیگر است.

به دیگران توضیح دهید

گفتن آنچه یاد گرفته‌اید به یک دوست یا عضو خانواده، بهترین راه ماندگار کردن آن است. اگر مجبور شدید ساده توضیح دهید، فهم شما عمیق‌تر می‌شود.

شکاف‌ها را یادداشت کنید

هر جا حس کردید چیزی را نمی‌دانید که برای فهم ادامه لازم است، آن را بنویسید. همین یادداشت‌ها فهرست کتاب بعدی شما را می‌سازند.

اشتباه‌های رایج در خرید کتاب علم و فناوری

خریدار باتجربه هم گاهی در دام چند اشتباه ساده می‌افتد. آن‌ها را بشناسید تا پول و وقت‌تان هدر نرود.

  1. بی‌توجهی به سطح کتاب. بعضی کتاب‌ها برای مبتدی‌اند و بعضی برای متخصص. توضیحات صفحه‌ی کتاب معمولا اشاره‌ی روشنی به مخاطب دارد.
  2. نادیده گرفتن ویرایش و سال چاپ. در شاخه‌هایی مثل کامپیوتر، ویرایش‌های قدیمی‌تر ممکن است از مطالب روز عقب باشند. در بعضی شاخه‌های پایه، مثلا ریاضیات مقدماتی، این مسئله کم‌اهمیت‌تر است.
  3. خرید همه‌ی کتاب‌ها با هم. فهرست بلند کتاب‌های نخوانده، آدم را دل‌زده می‌کند. بهتر است هر بار یکی دو کتاب بخرید و بخوانید.
  4. اعتماد فقط به عنوان. عنوان‌های علمی گاهی هیجان‌انگیزتر از محتوا هستند. مشخصات و معرفی را بخوانید.
  5. توقع تخصص از کتاب عمومی. کتاب عمومی برای آشنایی است، نه برای تصمیم‌های حرفه‌ای.

یک نکته‌ی مهم هم برای کتاب‌های پزشکی و سلامت: این کتاب‌ها اطلاعات عمومی می‌دهند و می‌توانند فهم شما را بالا ببرند، ولی جای مشاوره‌ی پزشک یا متخصص را نمی‌گیرند.

علم و فناوری برای هدیه دادن

کتاب علمی هدیه‌ی خوبی است، به شرط اینکه دقیق انتخاب شود. برای کسی که علاقه‌اش را می‌شناسید، سراغ همان شاخه بروید. برای کسی که علاقه‌ی مشخصی ندارد، یک کتاب عمومی با موضوع جذاب انتخاب کنید که از اول بشود شروعش کرد و لازم نباشد پیش‌نیازی داشته باشد.

برای دانش‌آموز و دانشجو، کتاب‌های کمکی و مرجع می‌تواند هدیه‌ی عملی باشد، اما پیش از خرید نام درس و مقطع را با او چک کنید. برای بزرگ‌ترها، کتاب‌هایی که به تاریخ علم یا زندگی دانشمندان می‌پردازند، معمولا خواندنی‌تر از کتاب‌های خشک درسی‌اند.

یادتان باشد که مشخصات هر کتاب در صفحه‌ی خودش است و قیمت و موجودی هر کتاب هر روز به‌روز می‌شود؛ پس هر وقت آماده‌ی سفارش بودید، صفحه‌ی همان کتاب را ببینید.

چرا نسخه‌ی چاپی برای کتاب علمی خوب است؟

در کتاب علمی، معمولا لازم است بین صفحه‌ها بروید و برگردید، کنار نمودارها یادداشت بنویسید و زیر جمله‌های مهم خط بکشید. کتاب چاپی برای این کار راحت‌ترین ابزار است. می‌توانید چند برگه را هم‌زمان باز نگه دارید، حاشیه‌نویسی کنید و بعد از چند ماه دوباره سراغ همان یادداشت‌ها بروید.

کتاب چاپی حواس شما را هم به جای دیگری نمی‌برد. در دنیایی که همه‌ی ما مدام با اعلان‌ها قطع می‌شویم، یک کتاب باز روی میز فرصت تمرکز می‌دهد. برای موضوع‌هایی که عمیق‌اند، همین تمرکز اهمیت زیادی دارد.

نسخه‌ی چاپی را می‌توانید آنلاین سفارش بدهید و لازم نیست برای پیدا کردن یک عنوان تخصصی چند کتاب‌فروشی را بگردید.

علم و فناوری در خانه: کتابخانه‌ای که بزرگ می‌شود

بسیاری از خانواده‌ها می‌خواهند کتابخانه‌ای بسازند که هم به درد بچه‌ها بخورد و هم بزرگ‌ترها. برای بخش علمی، می‌توانید کار را ساده کنید. یک یا دو کتاب عمومی در هر شاخه بخرید: یکی درباره‌ی بدن و زیست‌شناسی، یکی درباره‌ی فضا، یکی درباره‌ی مواد و انرژی، یکی درباره‌ی ریاضی یا منطق. این‌ها را جایی بگذارید که همه ببینند، نه در قفسه‌ی بسته.

کتاب‌هایی که در دسترس‌اند، خوانده می‌شوند. کتاب‌هایی که پشت شیشه هستند، معمولا فقط تزیین‌اند. وقتی فرزندتان پرسشی می‌پرسد، به‌جای جواب فوری بگویید «بیا با هم در کتاب پیدایش کنیم». این کار به او یاد می‌دهد که جواب را می‌شود پیدا کرد و کتاب یکی از بهترین جاهای جست‌وجوست.

کم‌کم که علاقه‌ی خانواده مشخص شد، همان شاخه را عمیق‌تر کنید. شاید یکی از بچه‌ها عاشق زیست‌شناسی شد و دیگری عاشق فیزیک؛ این طبیعی است و کتابخانه باید بتواند هر دو مسیر را همراهی کند.

علم و فناوری و آینده‌ی کاری

خیلی از خریدارهای این دسته فقط برای لذت نمی‌خوانند؛ می‌خواهند مهارتی یاد بگیرند که در کار یا تحصیل به آن‌ها کمک کند. کتاب‌های علمی و فناوری برای این هدف هم مفیدند، به شرط اینکه واقع‌بین باشید. کتاب نمی‌تواند جای تمرین و تجربه‌ی عملی را بگیرد، ولی پایه‌ی نظری محکمی می‌سازد که بدون آن، تمرین هم به جایی نمی‌رسد.

اگر به دنبال ورود به یک رشته هستید، پیش از خرید کتاب‌های سنگین درباره‌ی آن رشته چند کتاب مقدماتی بخوانید تا مطمئن شوید واقعا به آن علاقه دارید. اگر دانشجو هستید، کتاب‌های کمکی را با سرفصل درس‌ها هماهنگ کنید. اگر شاغل هستید و می‌خواهید مهارتی تازه اضافه کنید، دنبال کتاب‌های کاربردی و مثال‌محور بگردید.

ضمنا مطالعه‌ی علمی در کنار مهارت نرم مثل نوشتن و توضیح دادن، ارزش شما را بیشتر می‌کند. دانشمندی که نتواند یافته‌اش را ساده بگوید، در عمل کمتر شنیده می‌شود. کتاب‌های عمومی علمی در همین مهارت هم الگوی خوبی هستند، چون نویسنده‌شان ناچار است پیچیده‌ترین ایده‌ها را برای مخاطب غیرمتخصص روشن کند.

یک روز با کتاب علمی: داستانک کوچک

فرض کنید خانمی به اسم مریم، معلم ریاضی، شب‌ها قبل از خواب چند صفحه کتاب می‌خواند. یک شب کتابی درباره‌ی چگونگی کار مغز را باز می‌کند، فقط برای اینکه بفهمد چرا شاگردهایش بعضی مطلب‌ها را زود یاد می‌گیرند و بعضی را نه. بعد از دو هفته، متوجه می‌شود که روش درس دادنش را کمی عوض کرده است: مطلب را کوتاه‌تر می‌گوید، بیشتر تکرار می‌کند و از شاگردها می‌خواهد خودشان توضیح بدهند.

مریم دانشمند نشد و کتاب او را مغزشناس نکرد، ولی نگاهش به کارش عوض شد. بیشتر خواننده‌های کتاب علمی همین‌طورند. لازم نیست شغل‌تان را عوض کنید تا از این کتاب‌ها بهره ببرید؛ گاهی یک ایده‌ی تازه کافی است تا روزمره‌تان را روشن‌تر ببینید.

چند پرسش که هنگام انتخاب کتاب علم و فناوری از خودتان بپرسید

پیش از افزودن کتاب به سبد، این چند پرسش را مرور کنید. جواب‌دادن به آن‌ها بیش از یک دقیقه وقت نمی‌گیرد، ولی از پشیمانی جلوگیری می‌کند.

  • این کتاب برای چه مخاطبی نوشته شده است: عموم مردم، دانشجو یا متخصص؟
  • آیا من پیش‌نیازهای لازم را دارم؟ مثلا برای کتاب فیزیک دانشگاهی، ریاضی پایه.
  • هدف من چیست: سرگرمی، آمادگی برای امتحان، یادگیری یک مهارت یا تحقیق؟
  • آیا موضوعی که انتخاب کرده‌ام به علاقه‌ی من نزدیک است، یا فقط چون مد شده انتخابش کرده‌ام؟
  • چند جلد است؟ بعضی کتاب‌ها چند جلدی‌اند و باید پیش از خرید بدانید کدام جلد به کار شما می‌آید.
  • آیا زمان کافی برای خواندنش دارم؟ کتاب سنگین در زمان شلوغی معمولا نیمه‌کاره می‌ماند.

اگر جواب همه‌ی این‌ها روشن بود، احتمالا انتخاب درستی کرده‌اید. اگر نه، برگردید و توضیحات صفحه‌ی کتاب را با دقت بیشتری بخوانید.

علم و فناوری و پرسش‌های بزرگ

بعضی کتاب‌های این دسته سراغ پرسش‌هایی می‌روند که قرن‌هاست آدم‌ها را مشغول کرده‌اند: جهان از کجا آمده، زندگی چگونه آغاز شد، ذهن چیست، آیا جایی دیگر هم حیات هست. این پرسش‌ها جواب قطعی و ساده ندارند و کتاب‌های خوب هم ادعای جواب قطعی نمی‌کنند. بلکه نشان می‌دهند دانشمندان تا امروز چه فهمیده‌اند و کجا هنوز نمی‌دانند.

خواندن این کتاب‌ها یک درس مهم دارد: تفاوت میان «می‌دانیم»، «گمان می‌کنیم» و «هنوز نمی‌دانیم». کسی که این سه را از هم جدا کند، در زندگی روزمره هم کمتر فریب ادعاهای بی‌پایه را می‌خورد. شاید مهم‌ترین چیزی که علم به ما می‌دهد همین شیوه‌ی فکر کردن باشد، نه فقط اطلاعات.

اگر این جور پرسش‌ها برایتان جذاب است، از کتاب‌های تاریخ علم شروع کنید تا ببینید چه کسانی و با چه سختی‌هایی به جواب‌های امروز رسیده‌اند. بعد می‌توانید به سراغ کتاب‌های تخصصی‌تر بروید.

پرسش‌های پرتکرار درباره‌ی کتاب علم و فناوری

برای شروع کتاب علمی از کدام شاخه شروع کنم؟

از شاخه‌ای که بیشتر کنجکاوتان می‌کند. علاقه مهم‌تر از اهمیت شاخه است. اگر مطمئن نیستید، سراغ زیردسته‌ی علم عمومی بروید و از میان عنوان‌ها چیزی بردارید که مقدمه‌ی آن سبک و خواندنی باشد.

آیا برای خواندن کتاب علمی باید ریاضی بلد باشم؟

برای کتاب‌های عمومی، نه. برای کتاب‌های درسی فیزیک، شیمی و مهندسی، ریاضی پایه لازم است. اگر ریاضی را ضعیف می‌دانید، اول با کتاب‌های مقدماتی ریاضیات پایه‌تان را محکم کنید.

فرق کتاب علمی عمومی با کتاب درسی چیست؟

کتاب عمومی برای فهمیدن و لذت بردن نوشته شده و فرمول و تمرین کم دارد. کتاب درسی برای یاد گرفتن و آزمون دادن نوشته شده و ساختار منظم و تمرین دارد. هر کدام کار خودش را می‌کند.

آیا کتاب‌های علمی قدیمی هنوز به درد می‌خورند؟

بستگی به شاخه دارد. مفاهیم پایه‌ی ریاضی و فیزیک کلاسیک زود کهنه نمی‌شوند. اما در فناوری، پزشکی و علوم رایانه، ویرایش تازه‌تر معمولا بهتر است. سال چاپ و ویرایش را در مشخصات کتاب ببینید.

برای بچه‌ی دبستانی چه کتابی مناسب است؟

کتابی با تصویر زیاد، جمله‌ی کوتاه و موضوعی که بچه دوست دارد. سن مناسب را در مشخصات کتاب ببینید و اگر امکان دارد، کتاب را با هم بخوانید.

قیمت و موجودی کتاب‌ها ثابت است؟

قیمت و موجودی هر کتاب هر روز به‌روز می‌شود. پیش از سفارش، صفحه‌ی همان کتاب را ببینید و مشخصات و وضعیت آن را بخوانید.

آیا این دسته کتاب‌های دانشگاهی هم دارد؟

بله، در بخش‌های مختلف این دسته هم کتاب عمومی هست و هم کتاب درسی و تخصصی. مشخصات هر کتاب در صفحه‌ی خودش است و مشخص می‌کند برای چه مخاطبی نوشته شده.

جمع‌بندی: علم را با یک قدم کوچک شروع کنید

علم و فناوری گسترده است و هیچ‌کس همه‌ی آن را نمی‌داند. مهم این نیست که چقدر می‌دانید، مهم این است که پرسیدن را ادامه بدهید. یک کتاب خوب می‌تواند اولین قدم باشد؛ کتابی که پرسشی را روشن کند و پرسش تازه‌ای جلوی پای شما بگذارد.

حالا که با شاخه‌ها، سطح‌ها و راه انتخاب آشنا شدید، کتاب‌های دسته‌ی علم و فناوری را مرور کنید. از زیردسته‌ای که بیشتر کنجکاوتان می‌کند شروع کنید و نسخه‌ی چاپی کتاب مورد نظرتان را آنلاین سفارش بدهید. جهان پر از چیزهایی است که هنوز نمی‌دانیم، و همین دانستنی‌ها را جذاب می‌کند.