چرا بعضی کشورها توسعه پیدا میکنند و بعضی نه؟ چرا اقتصادی که روی کاغذ همه چیز دارد، در عمل درجا میزند؟ اگر این سؤالها ذهن شما را هم مشغول کرده، فهرست نشر نهادگرا برای شما جای خوبی است. بیشتر کتابهای این ناشر در کتابجم دربارهی اقتصاد و تاریخاند، با تمرکز روشن بر توسعه، نهادها، صنعتی شدن و رابطهی دولت و جامعه. حتی نام ناشر هم به یکی از مکتبهای مهم اقتصاد اشاره دارد: اقتصاد نهادگرا.
در این صفحه با هم فهرست انتشارات نهادگرا را مرور میکنیم: موضوعهای اصلی، نویسندههای پرتکرار، کتابهایی که برای شروع مناسباند و اینکه هر کتاب به کار چه خوانندهای میآید. قیمت و موجودی هر کتاب هر روز بهروز میشود و میتوانید نسخه چاپی را آنلاین سفارش دهید.
نشر نهادگرا چهجور کتابهایی منتشر میکند؟
وقتی فهرست این ناشر را در کتابجم مرور میکنید، دو دسته از همه پررنگترند: اقتصاد و تاریخ. اما این تاریخ، تاریخ جنگها و پادشاهان نیست؛ بیشتر تاریخ اقتصادی است. یعنی کتابهایی که میپرسند کشورها چطور صنعتی شدند، چرا بعضی تلاشها برای توسعه شکست خورد و نهادها، یعنی قاعدههای رسمی و غیررسمی بازی، چه نقشی در این مسیر داشتند.
کنار این دو دسته، چند کتاب هم در حوزههای نزدیک دیده میشود: کارآفرینی و نوآوری، مدیریت، سیاست و علوم سیاسی، روابط بینالملل و زندگینامه. همهی اینها با یک رشتهی مشترک به هم وصلاند: فهم اینکه جامعه و اقتصاد چطور کار میکنند و چطور میشود بهترشان کرد.
خلاصهی فهرست انتشارات نهادگرا در کتابجم را میشود اینطور گفت:
- کتابهایی دربارهی توسعهی اقتصادی، بهویژه توسعهی ایران
- تاریخ اقتصادی کشورهایی که صنعتی شدند، مثل آلمان و کره
- کتابهایی دربارهی پول، بانک و بحرانهای اقتصادی
- نابرابری و نقش نهادها در آن
- نوآوری و کارآفرینی از نگاه نهادی
- چند زندگینامه و روایت تاریخی از دورههای مهم اقتصاد ایران
اقتصاد نهادگرا یعنی چه؟
پیش از رفتن سراغ کتابها، بد نیست با مفهوم اصلی آشنا شویم. اقتصاد نهادگرا مکتبی است که میگوید برای فهم اقتصاد، فقط عرضه و تقاضا کافی نیست. باید به نهادها هم نگاه کرد: قانونها، رسمها، سازمانها، ساختار قدرت و حتی عادتهای فرهنگی. این نهادها تعیین میکنند آدمها چطور تصمیم بگیرند، به هم اعتماد کنند، سرمایهگذاری کنند یا نکنند.
مثال سادهاش این است: دو کشور با منابع طبیعی مشابه را در نظر بگیرید. یکی ثروتمند میشود و دیگری فقیر میماند. اقتصاددان نهادگرا میپرسد: در این دو کشور، حق مالکیت چقدر محترم است؟ دادگاهها چقدر مستقلاند؟ دولت چقدر پاسخگوست؟ جواب این سؤالها، به گفتهی این مکتب، خیلی از تفاوتها را توضیح میدهد.
کتابهای نشر نهادگرا با همین نگاه نوشته یا ترجمه شدهاند. اگر تا امروز اقتصاد را فقط با نمودار و فرمول شناختهاید، این کتابها شاید دریچهی تازهای پیش رویتان باز کنند.
کتابهای توسعهی ایران در انتشارات نهادگرا
یکی از محورهای اصلی فهرست این ناشر، توسعهی ایران است. چند عنوان در کتابجم دیده میشود که از نامشان پیداست مستقیم به همین موضوع میپردازند:
- «بررسی روابط دولت و مردم ایران در فرایند توسعه»: از عنوانش برمیآید که نقش رابطهی دولت و جامعه را در مسیر توسعه بررسی میکند.
- «پاسخ نهادی به چالشهای توسعه ایران»: کتابی که از نامش پیداست راهحل مشکلات توسعه را در اصلاح نهادها جستوجو میکند.
- «توسعه و تله تاریخ»: عنوانی که از گیر افتادن جامعه در الگوهای تاریخی خبر میدهد.
- «توسعه متزلزل»: نامی که از توسعهای ناپایدار و شکننده حکایت دارد.
- «روایت یک فروپاشی: بنبست نظام سلطنتی از نگاه کارگزاران اقتصادی آن»: از عنوانش پیداست که روایت پایان یک دورهی تاریخی از زبان کسانی است که در اقتصاد آن دوره نقش داشتند.
این کتابها برای کسی که میخواهد مسائل اقتصادی ایران را عمیقتر از تیترهای خبری بفهمد، منبع خوبیاند. دانشجویان اقتصاد، توسعه و علوم سیاسی، و همچنین هر شهروند کنجکاوی که دوست دارد بداند چرا اوضاع اینطور است، مخاطب این کتابهایند.
نامهای آشنا در این بخش
در فهرست نشر نهادگرا، علی رضاقلی و فرشاد مومنی از پرتکرارترین نامها هستند. هر دو نام برای کسانی که بحثهای توسعهی ایران را دنبال میکنند، آشنایند. رسول رئیس جعفری هم با چند کتاب در فهرست دیده میشود.
کتاب «پرچمدار اقتصاد ملی (درباره میرمصطفی عالی نسب)» هم از عنوانش پیداست که به زندگی و کار یکی از چهرههای اقتصادی ایران میپردازد. اینجور کتابها، تاریخ اقتصاد را از دریچهی زندگی یک آدم روایت میکنند و برای همین خواندنیتر میشوند.
تجربهی کشورهای دیگر در کتابهای نهادگرا
یکی از بهترین راههای فهم توسعه، نگاه کردن به کشورهایی است که این مسیر را رفتهاند. فهرست انتشارات نهادگرا چند کتاب در همین حوزه دارد.
کره جنوبی
«از یأس تا امید: سیاستگذاری صنعتی در کره 1979 تا 1945» از عنوانش پیداست که دورهای از تاریخ اقتصادی کره را بررسی میکند که در آن سیاستگذاری صنعتی شکل گرفت. کره یکی از مثالهایی است که در بحثهای توسعه زیاد از آن یاد میشود. نام کئون لی هم از جمله نامهای تکرارشده در فهرست است؛ نامی که در پژوهشهای مربوط به توسعهی کره و اقتصادهای در حال رشد شناخته شده است.
آلمان
«انقلاب صنعتی آلمان: الگوی اقتصاد فناور و مولد» از نامش برمیآید که مسیر صنعتی شدن آلمان را بهعنوان یک الگو بررسی میکند. آلمان از کشورهایی است که دیرتر از انگلستان صنعتی شد و تجربهاش برای کشورهای دیرآمده درسهای زیادی دارد.
نگاه جهانی
«دوران انقلابهای معاصر: پیشرفتها و واکنشها در چهار قرن اخیر» از عنوانش پیداست که نگاهی بلند به تحولهای چند قرن اخیر دارد. نام فرید زکریا هم در فهرست دیده میشود؛ نویسندهای که کتابهایش دربارهی سیاست و اقتصاد جهانی برای خوانندهی عمومی شناخته شدهاند.
پول، بانک و بحران در فهرست نشر نهادگرا
پول چطور ساخته میشود؟ بانکها چه نقشی در اقتصاد دارند؟ چرا بحرانهای اقتصادی پیش میآیند و جامعه با آنها چه میکند؟ چند کتاب از فهرست این ناشر به همین سؤالها میپردازند:
- «معماران پول: روایتی نو از نقش بانک ها در خلق پول»: از عنوانش پیداست که نقش بانکها را در خلق پول توضیح میدهد؛ موضوعی که برای بسیاری از ما مبهم است.
- «جامعه مدنی و بحران های اقتصادی»: کتابی که از نامش برمیآید رابطهی جامعهی مدنی و بحرانها را بررسی میکند.
این موضوعها شاید در نگاه اول فنی به نظر برسند، اما مستقیم به زندگی روزمرهی ما ربط دارند. تورم، قیمتها، ارزش پسانداز؛ همه به نحوهی خلق و گردش پول وابستهاند. خواندن یک کتاب خوب در این زمینه، خیلی از خبرهای اقتصادی را برایتان قابل فهمتر میکند.
نابرابری و نهادها در کتابهای انتشارات نهادگرا
نابرابری یکی از مهمترین موضوعهای اقتصاد امروز است. کتاب «نابرابری در سایه نهادها» از عنوانش پیداست که نابرابری را از نگاه نهادی بررسی میکند؛ یعنی میپرسد کدام قاعدهها و ساختارها باعث میشوند فاصلهی فقیر و غنی بیشتر یا کمتر شود.
کتاب «مرگهای از سر ناامیدی» هم عنوانی است که به یکی از پیامدهای تلخ نابرابری و بحران اجتماعی اشاره دارد. این عنوان در بحثهای اقتصادی سالهای اخیر جهان زیاد شنیده شده و نشان میدهد اقتصاد فقط دربارهی عدد و رقم نیست؛ دربارهی زندگی و مرگ آدمهاست.
نوآوری و کارآفرینی از نگاه نهادی
چند کتاب از فهرست نهادگرا در دستهی کارآفرینی و استارتاپ و مدیریت قرار گرفتهاند. کتاب «نوآوری به مثابه یک بازی جمعی» از عنوانش پیداست که نوآوری را نه کار یک نابغهی تنها، بلکه حاصل همکاری و شبکهای از آدمها و نهادها میبیند.
این نگاه برای کارآفرینها و مدیرها هم مفید است. خیلی وقتها موفقیت یا شکست یک کسبوکار، بیشتر از ایدهاش، به محیط نهادی اطرافش بستگی دارد: قانونها، دسترسی به سرمایه، اعتماد میان شریکها. کتابهایی از این دست کمک میکنند این محیط را بهتر بشناسید.
واژهنامهی کوتاه برای خواندن کتابهای نهادگرا
کتابهای اقتصاد توسعه چند واژهی کلیدی دارند که مدام تکرار میشوند. اگر پیش از خواندن با آنها آشنا باشید، کتاب برایتان روانتر میشود. این توضیحها سادهشدهاند و فقط برای آشنایی اول نوشته شدهاند:
نهاد
قاعدههای بازی در یک جامعه. شامل قانونهای نوشتهشده مثل قانون اساسی و قانون تجارت، و قاعدههای نانوشته مثل رسمها، اعتماد و عرف بازار. نهادها تعیین میکنند چه کاری صرف دارد و چه کاری ندارد.
توسعه
فقط رشد درآمد نیست. توسعه یعنی بهتر شدن کیفیت زندگی، گسترش تواناییهای مردم، ساختن صنعت و فناوری و پایدار ماندن این پیشرفت در طول زمان. کتابهایی مثل «توسعه متزلزل» از همین فرق میان رشد کوتاهمدت و توسعهی پایدار حرف میزنند.
سیاستگذاری صنعتی
یعنی دولت آگاهانه تلاش کند صنعتهای خاصی را در کشور بسازد یا تقویت کند. تجربهی کره که در کتاب «از یأس تا امید» آمده، یکی از مثالهای معروف این نوع سیاستگذاری است.
وابستگی به مسیر
این ایده که تصمیمهای گذشته، انتخابهای امروز را محدود میکنند. عنوانی مثل «توسعه و تله تاریخ» به همین ایده نزدیک است: جامعهای که در یک مسیر افتاده، به سختی از آن بیرون میآید.
خلق پول
فرایندی که در آن پول تازه وارد اقتصاد میشود. بسیاری فکر میکنند فقط بانک مرکزی پول میسازد، اما کتابهایی مثل «معماران پول» از نقش بانکهای تجاری در این فرایند میگویند.
رانت
درآمدی که نه از تولید و کار، بلکه از دسترسی ویژه یا امتیاز به دست میآید. این واژه در بحثهای توسعهی ایران زیاد شنیده میشود و در بسیاری از کتابهای این حوزه به آن پرداخته شده است.
زندگینامه و خاطره در فهرست انتشارات نهادگرا
تاریخ اقتصادی همیشه با آمار و جدول روایت نمیشود. گاهی بهترین راه برای فهم یک دوره، شنیدن روایت کسانی است که در آن نقش داشتند. چند کتاب از فهرست این ناشر در دستهی زندگینامه و خاطرات قرار گرفتهاند.
«پرچمدار اقتصاد ملی» از عنوانش پیداست که به زندگی میرمصطفی عالی نسب میپردازد. «روایت یک فروپاشی» هم از نامش برمیآید که از زبان کارگزاران اقتصادی یک دوره نوشته شده است. اینجور کتابها برای خوانندهای که از کتابهای نظری خسته میشود، راه ورود خوبی به بحثهای جدیترند. داستان یک آدم، مفهومها را زنده میکند.
چند کتاب هم در دستهی سیاست و علوم سیاسی و روابط بینالملل دیده میشود. در نگاه نهادگرا، اقتصاد و سیاست از هم جدا نیستند؛ برای همین طبیعی است که این کتابها کنار هم در یک فهرست بیایند.
کتابهای شاخص نشر نهادگرا در کتابجم
اگر بخواهید با فهرست این ناشر آشنا شوید، این چند عنوان نمونههای خوبیاند. این فهرست رتبهبندی نیست؛ فقط چهرهی کلی قفسه را نشان میدهد:
- توسعه و تله تاریخ: دربارهی گیر افتادن در الگوهای تاریخی.
- پاسخ نهادی به چالشهای توسعه ایران: نگاه نهادی به مشکلات توسعه.
- بررسی روابط دولت و مردم ایران در فرایند توسعه: رابطهی دولت و جامعه.
- معماران پول: نقش بانکها در خلق پول.
- نابرابری در سایه نهادها: ریشههای نهادی نابرابری.
- انقلاب صنعتی آلمان: الگوی صنعتی شدن آلمان.
- از یأس تا امید: سیاستگذاری صنعتی در کره.
- نوآوری به مثابه یک بازی جمعی: نوآوری بهعنوان کار جمعی.
- روایت یک فروپاشی: پایان یک دوره از نگاه کارگزاران اقتصادی.
- مرگهای از سر ناامیدی: پیامدهای انسانی بحران.
کتابهای نشر نهادگرا برای چه کسانی مناسب است؟
دانشجویان اقتصاد و توسعه
اگر اقتصاد، مطالعات توسعه یا سیاستگذاری میخوانید، فهرست این ناشر منابع جانبی خوبی برای درسها و پایاننامهتان دارد. کتابهای تاریخ اقتصادی بهویژه برای فهم زمینهی نظریهها مفیدند.
سیاستگذاران و مدیران
کسی که در دولت، مجلس، شهرداری یا یک سازمان بزرگ تصمیم میگیرد، از تجربهی کشورهای دیگر و نگاه نهادی به توسعه بهره میبرد.
کارآفرینان
کتابهای نوآوری و کارآفرینی از نگاه نهادی، به کارآفرین کمک میکنند محیط کسبوکارش را بهتر بشناسد.
شهروند کنجکاو
لازم نیست اقتصاددان باشید. اگر میخواهید خبرهای اقتصادی را بهتر بفهمید یا بدانید چرا توسعه در ایران اینقدر پرفرازونشیب بوده، بسیاری از این کتابها برای خوانندهی عمومی هم قابل خواندناند.
علاقهمندان تاریخ معاصر
کتابهایی مثل «روایت یک فروپاشی» و زندگینامهی چهرههای اقتصادی، تاریخ معاصر ایران را از زاویهای کمتر دیدهشده روایت میکنند.
راهنمای خرید کتاب انتشارات نهادگرا
کتابهای اقتصادی گاهی سنگیناند و انتخاب نادرست ممکن است خواننده را دلسرد کند. این چند نکته کمکتان میکند:
- از موضوع شروع کنید، نه از عنوان. اول بپرسید کدام سؤال برایتان مهمتر است: توسعهی ایران، تجربهی کشورهای دیگر، پول و بانک یا نابرابری؟
- یک کتاب روایی برای شروع انتخاب کنید. کتابهایی که روایت تاریخی یا زندگینامهاند، معمولا خواندنیترند تا کتابهای نظری.
- نام نویسنده را جستوجو کنید. اگر از کتاب یک نویسنده لذت بردید، کارهای دیگرش را هم در کتابجم ببینید.
- صفحهی کتاب را بخوانید. مشخصات و تعداد صفحه در صفحهی هر کتاب آمده است.
- موجودی را بررسی کنید. قیمت و موجودی هر کتاب هر روز بهروز میشود.
چند پیشنهاد برای خواندن کتابهای اقتصادی
کتاب اقتصادی را نباید مثل رمان یکنفس خواند. این چند پیشنهاد کمکتان میکند بیشتر از آن بهره ببرید:
- یک مداد دستتان باشد و مفهومهای تازه را در حاشیه یادداشت کنید.
- هر فصل را که تمام کردید، در دو سه جمله برای خودتان خلاصه کنید.
- مثالهای کتاب را با خبرهای امروز مقایسه کنید. این کار مفهومها را زندهتر میکند.
- اگر میتوانید، با یک دوست همزمان کتاب را بخوانید و دربارهاش حرف بزنید.
- بعد از یک کتاب نظری، یک کتاب روایی بخوانید تا ذهنتان استراحت کند.
نسخهی چاپی برای این کار بهترین همراه است. میشود زیر جملههای مهم خط کشید، برگشت و دوباره خواند، و کتاب را سالها بعد بهعنوان مرجع نگه داشت.
پرسشهای پرتکرار دربارهی نشر نهادگرا
نشر نهادگرا بیشتر چه کتابهایی منتشر میکند؟
در فهرست این ناشر در کتابجم، بیشتر کتابها در دستههای اقتصاد و تاریخاند، با تمرکز بر توسعه، نهادها، صنعتی شدن، پول و بانک و نابرابری.
کدام نویسندهها در فهرست نهادگرا پرتکرارترند؟
علی رضاقلی، فرشاد مومنی و کئون لی از پرتکرارترین نامها هستند. فرید زکریا و رسول رئیس جعفری هم چند کتاب در فهرست دارند.
برای شروع آشنایی با اقتصاد توسعه کدام کتاب را بخوانم؟
اگر به ایران علاقه دارید، کتابهایی مثل «توسعه و تله تاریخ» یا «بررسی روابط دولت و مردم ایران در فرایند توسعه» شروع مناسبیاند. اگر تجربهی جهانی برایتان جذابتر است، «انقلاب صنعتی آلمان» یا «از یأس تا امید» را ببینید.
آیا این کتابها برای خوانندهی غیرمتخصص مناسباند؟
بسیاری از آنها بله، بهویژه کتابهای روایی و تاریخی. برای کتابهای نظریتر، بهتر است توضیح کتاب را در صفحهاش بخوانید.
قیمت کتابهای نهادگرا در کتابجم چطور مشخص میشود؟
قیمت هر کتاب همان قیمت روز است و هر روز بهروز میشود.
اگر کتابی ناموجود باشد چه کنم؟
موجودی هر روز بررسی میشود. چند روز بعد دوباره سر بزنید؛ ممکن است کتاب دوباره قابل سفارش شده باشد.
کتابهای جدید انتشارات نهادگرا را کجا ببینم؟
هر کتاب تازهای که به فهرست کتابجم اضافه شود، در همین صفحه دیده میشود. دستهی اقتصاد را هم مرور کنید.
جمعبندی: خرید کتاب نشر نهادگرا از کتابجم
نشر نهادگرا در کتابجم ناشری است با تمرکز روشن: اقتصاد و تاریخ از نگاه نهادی. از توسعهی ایران و رابطهی دولت و مردم گرفته تا تجربهی صنعتی شدن آلمان و کره، از نقش بانکها در خلق پول تا نابرابری و نوآوری. اگر میخواهید بفهمید چرا جامعهها پیشرفت میکنند یا درجا میزنند، این فهرست جای خوبی برای شروع است.
فهرست کامل کتابهای نهادگرا بالای همین صفحه است. کتاب مورد نظرتان را انتخاب کنید، مشخصاتش را بخوانید و نسخه چاپی را آنلاین سفارش دهید. قیمت و موجودی هر کتاب هر روز بهروز میشود.