عروسی (با نقدی از ویساریون بلینسکی)

عروسی یک نمایشنامه‌ی دو پرده‌ای از نیکلای گوگول (۱۸۵۲ – ۱۸۰۹) نویسنده‌ی شهیر روسی است که در سال ۱۸۳۲ نوشته شد و نخستین‌بار در سال ۱۸۴۲ منتشر شد. گوگول یکی از نوابغ ادبیات روسیه است و در بزرگی او همین بس که ایوان تورگنیف نویسنده‌ی شهیر روس در وصف او گفته بود: «همه‌ی ما از زیر شنل گوگول رد شده‌ایم.» آنچه گوگول را تا این پایه مشهور و ماندنی کرده است، طنز درخشانی است که در اغلب آثار اولیه‌ی او به چشم می‌خورد، و دست‌کم چند نویسنده‌ی بسیار سرشناس روس ـ از جمله داستایفسکی ـ تحت‌تأثیر او بوده‌اند. در این نمایشنامه هم، همچنان طنز درخشان گوگول به چشم می‌خورد. داستان در مورد آقای پادکالیوسین است. یک کارمند دولتی که در صحنه‌ی آغازین، در اتاقش نشسته و پیپ می‌کشد و به ازدواج فکر می‌کند. او یک دلال ازدواج (فیوکلا ایوانوفنا) را به‌عنوان رسم در روسیه‌ی آن زمان استخدام کرده است تا به او کمک کند که با یک‌ نفر عروسی کند. بلینسکی منتقد سرشناس روس در توصیف شخصیت پادکالیوسین گفته بود: «پادکالیوسین فقط انسانی بی‌حال و متزلزل با اراده‌ی ضعیف نیست که هرکسی می‌تواند اختیار او را در دست بگیرد؛ او بی‌اندازه مایل به عروسی است ولی توان دست‌زدن به این کار را ندارد. تا زمانی که صحبت بر سر قصد و تصمیم است پادکالیوسین تا سرحد قهرمانی، ثابت قدم نشان می‌دهد، ولی تا کار به اجرای این مقاصد می‌رسد، دچار وحشت می‌شود. این گونه‌ای بیماری است که بسیاری افراد عاقل‌تر و تحصیل‌کرده‌تر از پادکالیوسین نیز به آن مبتلا هستند. نویسنده در شخصیت پادکالیوسین خصوصیتی کلی و عمومی را یافته و به نمایش درآورده است و از این‌رو می‌توان آن را یک ایده و اندیشه دانست.»