انعطاف پذیری تقاضا در برنامه ریزی زنجیره تامین

پیشگفتار مؤلف کتاب انعطاف پذیری تقاضا در برنامه ریزی زنجیره تامین علاوه بر انعطاف‌پذیری ذاتی هر مشتری، یک تولیدکننده با توجه به اینکه کدام مشتریان، تقاضاها یا بازارها، با توجه به مشخصات محصولات تولیدی آن تولیدکننده خاص، متقاضی محصولات او می‌باشند، دیدی را نسبت به هر یک از مشتریان به دست می‌آورد که این دید باعث می‌شود تولیدکننده در پذیرش یا رد هر یک از مشتریان یا بازارها انعطاف‌پذیری بیشتری را داشته باشد. مدل‌های برنامه‌ریزی عملیاتی با توجه به سطوح قیمت از پیش تعیین‌شده و سایر ویژگی‌های ثابت محصول، تقاضا را نیز به‌عنوان یکی از پارامترهای ثابت در نظر گرفته‌اند. در این راستا گروه‌های بازاریابی و فروش، سطح تقاضا را برای محصولاتی با ویژگی‌های خاص و در سطح قیمت خاص تخمین می‌زنند و سعی بر آن است که تأمین تقاضا با کمترین هزینه تحویل انجام گردد؛ اما اگر از دیدی دیگر که در این کتاب نیز بدان پرداخته‌شده است بنگریم، تقاضا (درآمد) را می‌توان مشخصه‌ای وابسته به پارامترهای کلیدی و تصمیمات پذیرش مشتری که توسط تولیدکننده انجام می‌شوند، در نظر گرفت. این امر منجر به ایجاد مدل‌های جدیدی از برنامه‌ریزی عملیاتی می‌شود که با سطوح تقاضا به‌عنوان متغیر تصمیم‌گیری برخورد کرده و سطوح تقاضا و تولید بهینه را تعیین می‌نمایند. به عنوان مثال این مدل‌ها بهترین تطابق بین فرایند تأمین و تقاضای منعطف ذاتی سیستم را تعیین می‌نمایند. این کتاب دربردارنده مدل‌های برنامه‌ریزی مبتنی بر تحقیق در عملیات است. همان‌طور که در بخش پایانی کتاب نیز بیان خواهد شد، مدل‌های موجود مبنایی برای انطباق با مسائل موجود و همچنین بسط و تعمیم آن به مسائلی کلی‌تر و عمومی‌تر می‌باشند. توضیحات در مورد کتاب انعطاف پذیری تقاضا در برنامه ریزی زنجیره تامین این فصل با یک مقدمه در مورد مطالب موجود در این کتاب و مفاهیم مقدماتی شروع می‌شود. سپس مدل‌های پایه‌ای از مقالات برنامه‌ریزی عملیاتی ارائه داده خواهد شد که در حکم مبنایی برای مطالب مورد بررسی در این کتاب خواهد بود. این مدل‌ها شامل اندازه سفارش اقتصادی (EOQ)، مسائل روزنامه‌فروش، مسئله اندازه دسته اقتصادی (ELSP)، مسئله کوله‌پشتی (KP)، مسائل تخصیص عمومی (GAP) و مسئله مکان‌یابی تسهیلات (FLP) می‌باشند. در این مدل‌های پایه تقاضا به‌عنوان یک پارامتر ثابت در نظر گرفته‌شده است، لیکن در بخش‌های آتی کتاب این امکان وجود دارد که بر تقاضا اثر گذاشته و این مسائل را به حالتی که تقاضا انعطاف‌پذیر است تعمیم دهد. 1-1- حوزه کاری و مقدمات این کتاب انواع مختلفی از مدل‌های کلاسیک و پایه‌ای را برای تولید و برنامه‌ریزی موجودی موردبررسی قرار می‌دهد که شامل اندازه سفارش اقتصادی (EOQ)، مسائل روزنامه‌فروش، مسائل اندازه دسته اقتصادی (ELSP)، مسائل کوله‌پشتی (KP)، مسائل تخصیص عمومی (GAP) و مسائل مکان‌یابی تسهیلات (FLP) می‌باشند. هرکدام از این مدل‌ها دربردارنده مجموعه‌ای از مفروضات مخصوص به خود است که در هنگام معرفی این مدل‌ها، مشخص خواهند شد. هر مدل دارای چکیده‌ای با توجه به مسائل عملی است که برای سازمان‌ها و نهادهایی که کالای موردنظر مشتریان را تولید و یا انبار می‌کنند، قابل اجرا است. این چکیده‌ها درنهایت منجر به ایجاد یک نسخه ایده‌آل از یک مسئله در دنیای واقعی می‌شوند؛ استفاده از لغت ایده‌آل از این جهت است که پیدا کردن مفروضاتی که عیناً در دنیای واقعی صادق باشد تقریباً امری بعید است. با وجود این، این مدل‌ها در تخمین آنچه در واقعیت اتفاق می‌افتد بسیار قدرتمند هستند زیرا از لحاظ ریاضیاتی می‌توانند بین پارامترهای کلیدی و فاکتورهای تصمیم‌گیری روابط مهمی ایجاد کنند که در ترکیب با یکدیگر برای تعیین عملکرد آن مدل اقتصادی به کار گرفته شوند؛ بنابراین این کتاب هر مدل را با مفروضاتش ارائه می‌دهد اما در مورد استدلال‌هایی که نشان دهد این مفروضات را برای هرگونه شرایط عملی خاص می‌توان به کاربرد، بحث نمی‌کند. به‌منظور سهولت در بیان مطالب، این کتاب حالت تک‌محصولی را برای مدل‌ها در نظر گرفته است. اگرچه عمومیت دادن حالت چندمحصولی بر اساس یک تحلیل مستقیم پیش می‌رود اما با این کار ممکن است از موضوع اصلی انعطاف‌پذیری تقاضا فاصله بگیریم. در مسائل تک‌محصولی، برای مدل کردن توانایی تولیدکننده در شکل دادن به تقاضا، از سه تکنیک استفاده می‌کنیم. اولین فن شامل توانایی انتخاب یک زیرمجموعه از تقاضاهای بالقوه است که با نام انتخاب تقاضا به کار برده می‌شود. ما به مواردی اشاره می‌کنیم که در آن‌ها انتخاب تقاضا نیازمند انتخاب همه یا هیچ‌کدام از بردارهای تقاضا است که از نظر زمانی فازبندی شده‌اند، این موارد تحت عنوان انتخاب بازار می‌باشند. تکنیک دوم به‌طور غیرمستقیم تقاضا را برحسب ارتباط و وابستگی‌اش به قیمت انتخ