تقویم و سررسید
دسته تقویم و سررسید در گروه کالای فرهنگی و سرگرمی است و کتاب‌ها و منابع آموزشی مرتبط با برنامه‌ریزی سالانه، مدیریت زمان و گاه‌شماری را در بر می‌گیرد.
کتاب‌های این دسته۰ کتاب
هنوز کتابی در این دسته ثبت نشده است.
هنوز کتابی در این دسته ثبت نشده است.
آخر هر سال، بسیاری از ما به یک کار ساده و دوست‌داشتنی مشغول می‌شویم: پیدا کردن تقویم و سررسید سال بعد. بعضی دنبال تقویمی هستند که روی دیوار آشپزخانه بنشیند، بعضی دنبال سررسیدی که در کیف جا شود و بعضی فقط می‌خواهند بدانند اولین جمعه‌ی سال کدام روز است. اما پشت این انتخاب ساده، یک پرسش بزرگ‌تر هست: چطور وقتمان را ببینیم و مدیریت کنیم؟ این صفحه درباره‌ی همین است. اینجا از دنیای تقویم و سررسید می‌گوییم، از فرق‌هایشان، از سه گاه‌شماری‌ای که در زندگی ایرانی کنار هم کار می‌کنند و از کتاب‌ها و منابعی که به شما یاد می‌دهند برنامه‌ریزی را جدی و لذت‌بخش کنید.
دسته‌ی تقویم و سررسید کتاب‌جم در بخش کالای فرهنگی و سرگرمی است و زیردسته‌هایی مثل سررسید، تقویم رومیزی، دیواری و جیبی دارد. در این نوشته بیشتر به مفهوم‌ها و راهنمای انتخاب می‌پردازیم و هر مورد را که در دسته‌ها ببینید، مشخصات خودش را در صفحه‌ی همان مورد می‌خوانید.
در گفت‌وگوی روزمره این دو کلمه را گاهی به جای هم به کار می‌بریم، ولی هر کدام کار خودش را دارد. تقویم چارچوب زمان را نشان می‌دهد: ماه‌ها، هفته‌ها، روزها و مناسبت‌های رسمی. تقویم از پیش آماده است و شما فقط نگاهش می‌کنید. سررسید جایی است که خودتان چیزی در آن می‌نویسید: قرار ملاقات، کار روزانه، یادداشت، شماره تلفن و هر چیز دیگری که نمی‌خواهید فراموش شود.
به بیان ساده، تقویم به این سؤال جواب می‌دهد که «امروز چه روزی است و چه مناسبتی دارد؟» و سررسید به این سؤال که «من امروز چه کاری دارم؟». بسیاری از سررسیدها تقویم کوچکی هم در خودشان دارند، به همین دلیل این دو در یک دسته کنار هم قرار گرفته‌اند.
وقتی این فرق را بدانید، انتخابتان روشن‌تر می‌شود. اگر فقط می‌خواهید تاریخ را ببینید، تقویم کافی است. اگر می‌خواهید برنامه بنویسید، به سررسید احتیاج دارید. و اگر هر دو را می‌خواهید، سراغ سررسیدی بروید که تقویم مناسبی هم داشته باشد.
یکی از ویژگی‌های خاص تقویم و سررسید ایرانی این است که معمولا سه گاه‌شماری را با هم نشان می‌دهد و اگر تا حالا دقت نکرده‌اید، ارزش دارد بدانید هر کدام از کجا می‌آید.
این همان تقویمی است که در ایران رسمی است. سالش با نوروز، یعنی آغاز بهار، شروع می‌شود. شش ماه اول سی‌ویک روز دارند، پنج ماه بعدی سی روز و ماه آخر بیشتر سال‌ها بیست‌ونه و در سال کبیسه سی روز است. این تقویم بر پایه‌ی گردش زمین به دور خورشید ساخته شده و ماه‌های آن با فصل‌ها هماهنگ‌اند: بهار و تابستان در نیمه‌ی اول و پاییز و زمستان در نیمه‌ی دوم.
این تقویم بر پایه‌ی گردش ماه است و ماه‌هایش بیست‌ونه یا سی روزند. سال قمری کوتاه‌تر از سال خورشیدی است، به همین دلیل مناسبت‌های دینی که با تقویم قمری تعیین می‌شوند، هر سال در فصل دیگری از سال شمسی می‌افتند. تقویم و سررسید ایرانی این مناسبت‌ها را با تاریخ قمری علامت می‌زنند تا برنامه‌ریزی برای آن‌ها ممکن شود.
این تقویم در بسیاری از کشورهای جهان مبنای کار است و برای ارتباط با خارج از کشور، سفر و بسیاری کارهای اداری و تجاری به کار می‌آید. در تقویم و سررسید ایرانی معمولا تاریخ میلادی هم در کنار روزها می‌آید.
وقتی سه تاریخ کنار هم باشند، در نگاه اول شلوغ به نظر می‌رسند، ولی کم‌کم عادت می‌کنید. بعضی سررسیدها فقط یکی را پررنگ نشان می‌دهند و بقیه را ریز می‌نویسند تا خوانایی حفظ شود. هنگام انتخاب به همین موضوع دقت کنید.
کسی که امتحان، پروژه و کلاس دارد، به سررسیدی نیاز دارد که روزها را جا بدهد و تاریخ تحویل کارها را بنویسد. برای او سررسید هفتگی یا روزانه بهتر از یک تقویم خالی است.
جلسه‌ها، قرارها و پیگیری‌ها، جای زیادی می‌خواهد. این گروه معمولا به سررسید روزانه با فضای کافی و بخش یادداشت علاقه دارد.
برنامه‌ی مدرسه‌ی بچه‌ها، نوبت دکتر، مهمانی‌ها و مناسبت‌ها را باید جایی جمع کرد. تقویم دیواری بزرگ در آشپزخانه یا راهرو بهترین انتخاب خانوادگی است، چون همه می‌توانند ببینند.
این افراد برای ثبت ایده‌ها و برنامه‌ی پروژه، به سررسیدهایی نیاز دارند که آزادی نوشتن داشته باشند و فضای خالی بیشتری در اختیارشان بگذارند.
بعضی‌ها تقویم و سررسید را به‌خاطر ظاهرش می‌خواهند: تصویر، خط، رنگ و طرح. این گروه معمولا به جلد و صفحه‌آرایی اهمیت می‌دهد.
در دسته‌ی تقویم و سررسید سه نوع تقویم دیده می‌شود و هر کدام کار خودش را دارد.
تقویم دیواری بزرگ است و از دور دیده می‌شود. برای جایی مناسب است که چند نفر با هم نگاهش می‌کنند، مثل خانه یا اتاق کار مشترک. چون جای زیادی برای نوشتن دارد، می‌شود قرارهای مهم را با ماژیک روی روزها علامت زد.
تقویم رومیزی کوچک‌تر است و روی میز کار قرار می‌گیرد. برای کسی که تمام روز پشت میز است، نگاه سریع به روز و تاریخ را ممکن می‌کند. معمولا با پایه‌ی کوچک است و ورق‌ها به‌سادگی برمی‌گردند.
تقویم جیبی برای همراه‌داشتن است. در کیف پول یا جیب جا می‌شود و برای کسی که همیشه در رفت‌وآمد است، مفید است. البته جای زیادی برای نوشتن ندارد و بیشتر برای دیدن تاریخ و مناسبت‌هاست.
هرکدام از این‌ها مشخصات خودشان را دارند: ابعاد، تعداد برگ‌ها، نوع نمایش ماه یا هفته و تصویرها. این مشخصات در صفحه‌ی هر مورد آمده است. مهم‌ترین نکته این است که تقویم را در جایی بگذارید که هر روز نگاهش کنید، وگرنه بهترین تقویم هم بی‌فایده می‌ماند.
سررسید یکی از قدیمی‌ترین ابزارهای برنامه‌ریزی است و هنوز هم جایش را با ابزارهای دیگر عوض نکرده. دلیلش ساده است: نوشتن روی کاغذ به ذهن کمک می‌کند. وقتی یک قرار را با دست می‌نویسید، بیشتر در یادتان می‌ماند تا وقتی فقط یک بار می‌بینید. بسیاری از آدم‌ها هم می‌گویند دیدن صفحه‌ی پر از کارهای خط‌خورده حس رضایت می‌دهد.
سررسیدها انواع مختلفی دارند. سررسید روزانه برای هر روز یک صفحه دارد و کسی که کارهای زیاد و ریز دارد، از آن خوشش می‌آید. سررسید هفتگی هفته را روی یک یا دو صفحه نشان می‌دهد و برای دیدن تصویر کلی خوب است. سررسید ماهانه ماه را در یک نگاه نشان می‌دهد و برای برنامه‌های بلندمدت‌تر مناسب است. بعضی سررسیدها ترکیبی‌اند: هم صفحه‌ی ماه دارند و هم صفحه‌ی هفته.
در سررسید معمولا بخش‌های اضافه هم هست: صفحه‌ی یادداشت، فهرست شماره تلفن، جدول مناسبت‌ها و گاهی نقشه یا اطلاعات عمومی. همه‌ی این‌ها به سلیقه‌ی شما بستگی دارد. کسی که آن‌ها را استفاده نمی‌کند شاید ترجیح بدهد سررسید ساده‌تری بردارد.
وقتی چند مورد را می‌بینید و نمی‌دانید کدام را بردارید، این پرسش‌ها را از خودتان بپرسید.
مشخصات هر مورد در صفحه‌ی خودش است و می‌توانید چند مورد را با هم مقایسه کنید. قیمت و موجودی هر کدام هر روز به‌روز می‌شود.
تقویم و سررسید ابزارند و ابزار بدون روش، کارایی کامل ندارد. برای همین در کنار آن‌ها، کتاب‌هایی درباره‌ی مدیریت زمان، برنامه‌ریزی و ساختن عادت‌های خوب می‌تواند مفید باشد. این کتاب‌ها معمولا چند چیز را یاد می‌دهند: چطور هدف بگذاریم، چطور کارها را اولویت‌بندی کنیم، چطور حواس‌پرتی را کم کنیم و چطور یک روال روزانه بسازیم.
کتاب‌های مدیریت زمان، جای مشاور یا متخصص نیستند و راه‌حل جادویی هم ندارند. اما ایده‌های عملی می‌دهند که می‌توانید با سررسید خودتان امتحان کنید. نکته‌ی مهم این است که همه‌ی توصیه‌ها را با هم اجرا نکنید. یکی دو ایده را انتخاب کنید و چند هفته امتحان کنید.
اگر کتاب‌های بیشتری در این زمینه می‌خواهید، به دسته‌ی دفتر و پلنر هم سر بزنید که به برنامه‌ریزی روی کاغذ می‌پردازد.
بدون این‌که نیاز به کتاب سنگین باشد، چند روش ساده هست که با هر سررسیدی جواب می‌دهد.
هر صبح یا شب قبل، سه کار مهم را انتخاب کنید و بنویسید. اگر همان سه کار انجام شود، روز موفق بوده است. بقیه‌ی کارها را هم می‌نویسید ولی این سه اولویت دارند.
کارها را به چهار دسته تقسیم کنید: مهم و فوری، مهم ولی غیرفوری، فوری ولی غیرمهم، و نه مهم نه فوری. بیشتر آدم‌ها وقتشان را صرف کارهای فوری می‌کنند، ولی پیشرفت واقعی در کارهای مهم ولی غیرفوری است. سررسید کمک می‌کند برای آن‌ها وقت مشخص بگذارید.
به جای فهرست کارها، ساعت‌ها را در سررسید تقسیم کنید: از نه تا ده کار فکری، از ده تا ده‌ونیم ایمیل و تلفن، و همین‌طور ادامه. این روش کمک می‌کند به کارها وقت واقعی اختصاص دهید و بفهمید در یک روز چه چیزهایی جا می‌شود.
هر هفته ده دقیقه بنشینید و به سررسید نگاه کنید: چه کارهایی انجام شد؟ چه چیزی ماند؟ هفته‌ی بعد چه باید بشود؟ این مرور کوچک، بزرگ‌ترین فایده را دارد.
اگر کاری کمتر از دو دقیقه طول می‌کشد، همان لحظه انجامش بدهید و در سررسید ننویسید. سررسید برای کارهای بزرگ‌تر است.
یکی از استفاده‌های خوب تقویم، دنبال کردن عادت‌هاست. روش ساده این است که تقویم دیواری را جایی بگذارید که هر روز از کنارش رد می‌شوید و هر روزی که کار مورد نظر را انجام دادید، یک علامت بزنید: مثلا ورزش، مطالعه یا نوشتن. کم‌کم رشته‌ی علامت‌ها بلند می‌شود و شما نمی‌خواهید آن را قطع کنید.
این روش برای کسانی که با انگیزه‌ی کوتاه‌مدت مشکل دارند، مفید است. دیدن زنجیره‌ی علامت‌ها به شما نشان می‌دهد چقدر پیش رفته‌اید. اگر یک روز فراموش کردید، ناامید نشوید و روز بعد ادامه بدهید. هدف کامل بودن نیست، ثبات است.
کتاب‌هایی درباره‌ی ساختن عادت هم هستند که نکته‌های روان‌شناسی این کار را توضیح می‌دهند. اگر می‌خواهید بیشتر بخوانید، در دسته‌های مربوط به توسعه‌ی فردی و برنامه‌ریزی دنبالشان بگردید و جای هر توصیه‌ی پزشکی یا درمانی را به متخصص بسپارید.
خورشید و زمین به ساعت و تقویم ما اهمیتی نمی‌دهند. زمین حدود سیصد و شصت‌وپنج روز و یک چهارم روز طول می‌کشد تا یک دور کامل به گرد خورشید بچرخد. اگر تقویم را دقیقا سیصد و شصت‌وپنج روز بگیریم، هر سال حدود یک چهارم روز عقب می‌افتیم و پس از چند دهه، نوروز به فصلی دیگر می‌رسد. برای همین در تقویم، گاهی سالی با یک روز اضافه داریم که به آن کبیسه می‌گوییم.
در تقویم شمسی، ماه آخر سال در بیشتر سال‌ها بیست‌ونه روز و در سال کبیسه سی روز است. قاعده‌ی تشخیص کبیسه‌ها ساده نیست و منجمان و ریاضی‌دانان سال‌ها روی آن کار کرده‌اند. خواندن درباره‌ی این تاریخچه، که در کتاب‌های گاه‌شماری و نجوم آمده، جذاب است و به شما نشان می‌دهد پشت هر صفحه‌ی تقویم چه محاسبه‌هایی هست.
این بحث فقط کنجکاوی نیست. اگر بدانید چرا ماه‌ها طول‌های متفاوت دارند و چرا سال‌ها کبیسه می‌شوند، هنگام برنامه‌ریزی بلندمدت مثل قراردادهای چندساله یا تاریخ‌های ثابت، اشتباه نمی‌کنید.
این سؤال را زیاد می‌شنوید و جواب یکسانی ندارد. گوشی مزیت‌هایی دارد: با شما همه‌جا هست و می‌تواند یادآوری کند. اما بسیاری از آدم‌ها می‌گویند نوشتن روی کاغذ برایشان دقیق‌تر است و کمتر حواسشان را پرت می‌کند، چون هر بار که گوشی را برای دیدن برنامه بر می‌دارند، با چند اعلان دیگر هم روبه‌رو می‌شوند.
هیچ‌کدام درست مطلق نیست. بعضی‌ها هر دو را ترکیب می‌کنند: قرارهای ساعتی را روی گوشی می‌گذارند و برنامه‌ی روزانه و یادداشت‌ها را در سررسید می‌نویسند. اگر با این ترکیب راحت هستید، امتحانش کنید.
یک مزیت سررسید کاغذی این است که برق و اینترنت نمی‌خواهد و شارژ تمام نمی‌کند. مزیت دیگرش این است که سال بعد می‌توانید ورق بزنید و ببینید سال گذشته چه کرده‌اید. این مرور به شما تصویر روشنی از مسیرتان می‌دهد که در ابزارهای دیگر کمتر به دست می‌آید.
نوشتن در سررسید یک مهارت کوچک دارد که با تمرین بهتر می‌شود. چند پیشنهاد ساده کمک می‌کند.
یک ترفند ساده هم این است که نوشتن را به یک عادت ثابت گره بزنید: مثلا هر شب بعد از شام، ده دقیقه سررسید فردا را ببینید. وقتی این عادت جا بیفتد، دیگر لازم نیست به خودتان یادآوری کنید.
برنامه‌ریزی فقط کار فردی نیست. در خانواده و محل کار، چند نفر باید با هم هماهنگ شوند و تقویم مشترک بهترین ابزار است. یک تقویم دیواری بزرگ در محل مشترک، همه را در جریان قرارها قرار می‌دهد. هر عضو خانواده می‌تواند رنگ مخصوص خودش را داشته باشد تا قرارهای هر نفر جدا دیده شود.
در خانه، خوب است روزهای خاص را با هم مشخص کنید: تولدها، مهمانی‌ها، امتحان بچه‌ها و نوبت‌های پزشک. بچه‌ها با دیدن تقویم یاد می‌گیرند که زمان را بشناسند و برای رویدادها منتظر بمانند. برای کودکان می‌شود روزهای مدرسه و تعطیلی را با دو رنگ نشان داد تا خودشان بتوانند بخوانند.
در محل کار هم تقویم مشترک از تداخل قرارها جلوگیری می‌کند. هر کس هم سررسید شخصی خودش را دارد و کارهای فردی را در آن می‌نویسد. ترکیب این دو، نظم کار گروهی را بالا می‌برد.
تقویم و سررسید در ایران با نوروز پیوند خاصی دارد. بسیاری از خانواده‌ها هر سال، پیش از نوروز، تقویم و سررسید سال جدید را انتخاب می‌کنند و این خودش بخشی از رسم استقبال از سال نو شده است. اولین صفحه‌ی سررسید جدید، فرصتی است برای نوشتن هدف‌های سال.
مناسبت‌های رسمی و تعطیلات در تقویم رنگ متفاوتی دارند و اغلب با رنگ قرمز نشان داده می‌شوند. اگر برای سال برنامه‌ی سفر یا کار دارید، خوب است اول این روزها را علامت بزنید و بعد بقیه‌ی برنامه را بچینید.
بعضی از تقویم‌ها اطلاعات اضافه هم دارند و بعضی ساده‌ترند. اگر به اطلاعات جانبی علاقه ندارید، ساده‌ترین تقویم را انتخاب کنید که خوانایی بهتری دارد.
برای این‌که بدانید چطور می‌شود از سررسید استفاده کرد، یک نمونه‌ی فرضی را ببینید. فرض کنید دانشجویی هستید که این هفته سه کلاس، یک تحویل پروژه و یک قرار خانوادگی دارید.
می‌بینید که بخش مهمی از برنامه، جا دادن استراحت است. سررسیدی که فقط از کار پر شده باشد، بعد از چند هفته رها می‌شود. جای استراحت و کارهای دلخواه را هم در آن بگذارید.
اولین اشتباه، خرید سررسید بزرگ و پرقابلیت برای کسی است که فقط چند کار در هفته دارد. سررسید خالی حس گناه می‌دهد و رها می‌شود.
دومین اشتباه، نوشتن بیش از حد است. اگر هر روز بیست کار را در سررسید بنویسید و نتوانید انجامشان بدهید، از خودتان نامید می‌شوید. تعداد کارها را واقع‌بینانه نگه دارید.
سومین اشتباه، جدا نگه داشتن تقویم‌ها و سررسیدهاست. اگر قرارها را هم در تقویم دیواری و هم در سررسید و هم در جای دیگری بنویسید، سردرگم می‌شوید. یک جای اصلی داشته باشید.
چهارمین اشتباه، ننوشتن کارهای کوچک است. کارهای کوچک جمع می‌شوند و ناگهان انبوه می‌شوند.
پنجمین اشتباه، هرگز مرور نکردن است. سررسیدی که فقط برای نوشتن باشد و هرگز نگاه نشود، ابزار نیست.
تقویم و سررسید هدیه‌های معمول و مناسب‌اند، چون هم کاربردی هستند و هم در تمام سال با شخص می‌مانند. برای همکار، معلم، دوست یا خانواده می‌توان یکی را انتخاب کرد. برای انتخاب هدیه، سلیقه و نوع کار آن شخص را در نظر بگیرید: کسی که پشت میز کار می‌کند تقویم رومیزی را دوست دارد، کسی که همیشه در حرکت است سررسید جیبی یا کوچک را و خانواده‌ای که دور هم زندگی می‌کند، تقویم دیواری بزرگ.
اگر می‌خواهید هدیه‌ی ماندگارتر باشد، ترکیبی از ابزار و کتاب بدهید: مثلا یک سررسید همراه با کتابی درباره‌ی مدیریت زمان یا عادت‌های خوب. هر کدام مشخصات خودش را دارد و در صفحه‌ی خودش بخوانید. توجه کنید که انتخاب هدیه با گیرنده‌اش باید هماهنگ باشد.
برای دیدن مجموعه‌ی بزرگ‌تر، دسته‌ی مادر یعنی کالای فرهنگی و سرگرمی را ببینید و اگر به برنامه‌ریزی روی دفتر علاقه دارید، به دفتر و پلنر سر بزنید.
اگر فقط می‌خواهید تاریخ و مناسبت‌ها را ببینید، تقویم کافی است. اگر می‌خواهید برنامه و قرارها را بنویسید، سررسید انتخاب بهتری است. بسیاری از آدم‌ها هر دو را دارند: تقویم دیواری برای نمای کلی و سررسید برای برنامه‌ی روزانه.
بستگی به تعداد کارهایتان دارد. اگر هر روز کارهای زیادی دارید، روزانه بهتر است. اگر می‌خواهید تصویر کلی هفته را ببینید، هفتگی مناسب‌تر است. اگر مطمئن نیستید، هفتگی انتخاب امن‌تری است.
بیشتر تقویم‌ها و سررسیدهای ایرانی تاریخ شمسی را پررنگ می‌نویسند و قمری و میلادی را هم نشان می‌دهند. جزئیات هر مورد در صفحه‌ی خودش آمده است.
کوچک شروع کنید: هر روز فقط سه کار. رنگ و ماژیک مورد علاقه‌تان را کنار سررسید بگذارید و آخر هفته مرور کنید. وقتی نتیجه را ببینید، انگیزه‌تان بیشتر می‌شود.
کتاب‌ها و منابع نوشتاری مربوط به برنامه‌ریزی و مدیریت زمان با موضوع این دسته ارتباط دارند. مشخصات هر مورد در صفحه‌ی خودش است.
نسخه‌ی چاپی را می‌توانید آنلاین سفارش بدهید. مشخصات هر مورد در صفحه‌ی خودش است و قیمت و موجودی هر کدام هر روز به‌روز می‌شود.
تقویم و سررسید فقط کاغذ نیستند؛ ابزار دیدن و ساختن زمان‌اند. تقویم چارچوب سال را نشان می‌دهد و سررسید جایی است که برنامه‌ی خودتان را در آن می‌نویسید. اگر نوع درست را با نیاز واقعی‌تان انتخاب کنید، مرتب استفاده کنید و هر هفته مرور کنید، روزها را با آرامش بیشتری پیش می‌برید.
مشخصات هر مورد را در صفحه‌ی خودش بخوانید و آنچه را برای شما مناسب‌تر است آنلاین سفارش بدهید. قیمت و موجودی هر کدام هر روز به‌روز می‌شود. به دسته‌ی تقویم و سررسید کتاب‌جم سر بزنید و ابزار سال پیش رو را انتخاب کنید.