نظام مالی اسلامی و توسعه پایدار

نظام مالی اسلامی و توسعه پایدار؛ نگاهی نو به آینده اقتصاد و مالی آیا می‌توان میان نظام مالی اسلامی و توسعه پایدار پیوندی عمیق و کاربردی ایجاد کرد؟ آیا نظام‌های مالی می‌توانند در کنار سودآوری، عدالت، اخلاق، معنویت، مسئولیت اجتماعی و حفاظت از محیط‌زیست را نیز در نظر بگیرند؟ کتاب «نظام مالی اسلامی و توسعه پایدار» اثر دکتر آناهیتا زندی دقیقاً با تمرکز بر همین پرسش‌ها شکل گرفته است؛ اثری پژوهشی که تلاش می‌کند رابطه میان مالی اسلامی، ارزش‌های اخلاقی و معنوی و مفهوم توسعه پایدار را بررسی کند. نظام مالی اسلامی و توسعه پایدار چه ارتباطی با یکدیگر دارند؟ توسعه پایدار تنها به رشد اقتصادی و افزایش تولید محدود نمی‌شود. در نگاه مطرح‌شده در این کتاب، توسعه پایدار زمانی معنا پیدا می‌کند که اقتصاد، جامعه، محیط‌زیست، اخلاق و منافع نسل‌های آینده در کنار یکدیگر دیده شوند. کتاب با تمرکز بر اهداف توسعه پایدار سازمان ملل (SDGs)، این موضوع را از منظر مقاصد شریعت اسلامی بررسی می‌کند و بر نقش معنویت و ارزش‌های اخلاقی در ساختارهای اقتصادی، بانکی و مالی تأکید دارد. این نگاه، کتاب را به اثری متفاوت برای علاقه‌مندان به اقتصاد اسلامی و مالی تبدیل می‌کند؛ زیرا مسئله فقط «سود» نیست، بلکه پرسش مهم‌تر این است که چگونه می‌توان میان سود، ارزش‌ها و پایداری تعادل ایجاد کرد؟ چرا مطالعه نظام مالی اسلامی و توسعه پایدار اهمیت دارد؟ امروزه مفاهیمی مانند توسعه پایدار، مسئولیت اجتماعی، حکمرانی، ESG، تأمین مالی اخلاقی و بانکداری پایدار بیش از گذشته مورد توجه قرار گرفته‌اند. کتاب نظام مالی اسلامی و توسعه پایدار تلاش می‌کند این مفاهیم را در چارچوب اندیشه اسلامی بررسی کند و نشان دهد که چگونه ارزش‌های معنوی و اخلاقی می‌توانند در مسیر توسعه اجتماعی ـ اقتصادی پایدار نقش داشته باشند. یکی از محورهای مهم کتاب، عدالت بین‌نسلی است؛ مفهومی که در ادبیات توسعه پایدار اهمیت زیادی دارد و در این اثر با نظام ارزشی اسلام پیوند داده شده است. در کتاب نظام مالی اسلامی و توسعه پایدار چه می‌خوانیم؟ این کتاب در سه بخش اصلی تدوین شده است و موضوعات متنوعی را از مباحث نظری تا مطالعات موردی کاربردی پوشش می‌دهد. بخش اول: ارزش‌های پایداری و معنویت در بخش نخست، موضوعاتی مانند: مقاصد شریعت و توسعه اجتماعی ـ اقتصادی معنویت و پایداری از منظر اسلامی دینداری و شایستگی بین‌فرهنگی نقش ارزش‌های معنوی در توسعه پایدار بررسی می‌شوند. این بخش برای کسانی مناسب است که می‌خواهند مبانی فکری و ارزشی توسعه پایدار در اندیشه اسلامی را بهتر بشناسند. بخش دوم: معنویت و زیست‌بوم کلی بخش دوم به ارتباط میان اقتصاد، اخلاق، معنویت و نظام مالی می‌پردازد. از جمله موضوعات این بخش می‌توان به مبانی اخلاقی مبادلات پولی در اقتصاد اسلامی، ارتباط اقتصاد اسلامی با توسعه پایدار، تأمین مالی اخلاقی، تأمین مالی اجتماعی اسلامی و نقش فناوری مالی (فینتک) اشاره کرد. همچنین موضوعاتی مانند امور مالی دیجیتال، هوش مصنوعی و مدیریت ریسک مالی اسلامی با رویکرد توسعه پایدار مورد توجه قرار گرفته‌اند. بخش سوم: حاکمیت مالی پایدار و مطالعات موردی اگر به دنبال بخش کاربردی‌تر کتاب هستید، بخش سوم می‌تواند جذاب‌تر باشد. در این قسمت موضوعاتی مانند رهبری هدفمند، ادغام مؤلفه‌های ESG در غربالگری سهام براساس شریعت، انطباق با شریعت و مسئولیت‌پذیری اجتماعی و نقش مالی اسلامی پایدار در تحقق اهداف توسعه پایدار مطرح شده‌اند. وجود مطالعات موردی درباره بانکداری اسلامی، بازار اوراق بهادار و تأمین مالی اسلامی نیز به کاربردی‌تر شدن مباحث کتاب کمک می‌کند. این کتاب برای چه کسانی مناسب است؟ نظام مالی اسلامی و توسعه پایدار می‌تواند برای گروه‌های مختلفی از مخاطبان جذاب باشد، از جمله: دانشجویان و پژوهشگران اقتصاد دانشجویان و استادان حوزه مالی و بانکداری علاقه‌مندان به اقتصاد اسلامی پژوهشگران توسعه پایدار فعالان حوزه بانکداری و تأمین مالی اسلامی مدیران و سیاست‌گذاران اقتصادی پژوهشگران حوزه ESG و مسئولیت اجتماعی علاقه‌مندان به ارتباط میان معنویت، اقتصاد و مدیریت در متن کتاب نیز بر کاربرد آن به‌عنوان منبع پژوهشی و کمک به درک عمیق‌تر مفهوم پایداری در پرتو مقاصد شریعت اسلامی تأکید شده است. کتابی برای فراتر رفتن از مفهوم سنتی سود یکی از جذاب‌ترین ویژگی‌های این اثر، تلاش برای ایجاد تعادل میان معنویت، ارزش‌ها و سود است. در نگاه کتاب، اقتصاد و جامعه از یکدیگر جدا نیستند و نظام مالی نیز نمی‌تواند بدون توجه به آثار اجتماعی و محیط‌زیستی فعالیت خود، تصویری کامل از توسعه پایدار ارائه دهد. به همین دلیل، اگر به دنبال کتابی هستید که موضوع نظام مالی اسلامی و توسعه پایدار را صرفاً از زاویه اقتصادی بررسی نک