افکارِ بارز؛ درس هایی برای زندگیِ روزمره

جملات معروف از کتاب افکار بارز هیچ‌وقت نمی‌توان باد را دعوت کرد، ولی باید پنجره را باز گذاشت. مغزهای خالی زبان‌هایی دراز دارند. «انسان به‌معنای واقعی همان چیزی است که می‌اندیشد.» غایت انسان عمل است نه تفکر، گرچه این تفکر شریف‌ترین تفکر باشد. اگر هرکسی به همسایه‌اش کمک می‌کرد، هیچ‌کس بیچاره نمی‌ماند. روح در اندوه قوی می‌شود؛ خوشبختی برای بدن خوب است، اما اندوه روح را قوی می‌کند. انعطاف، زندگی است و سخت‌شدن یعنی مرگ، چه بدن مطرح باشد، چه ذهن و چه روح. بالاترین معیارهای کردار این است که با دیگران همان‌طور رفتار کنید که دوست دارید با شما رفتار کنند. مهم کاری نیست که انجام می‌دهی، مهم چگونگی انجام آن است؛ مهم چیزی نیست که می‌بخشی، مهم چطور بخشیدن است. سادگی حالتی درونی است؛ سادگی حالتی درونی از وجود است که در آن هیچ تناقض و هیچ قیاسی نیست. همین لحظه در درونت متوقف شو. وقتی در درون، در روان خود، متوقف می‌شوی، ذهنت بسیار آرام و بسیار روشن می‌شود. لذت ببر؛ دوست من، یادت باشد که از برنامه‌ریزی و دستاوردهایت لذت ببری زیرا زندگی کوتاه‌تر از آن است که صرف انرژی منفی شود. آن‌قدر اعتمادبه‌نفس دارم که نفر دوم نباشم، ولی از طرفی هم آن‌قدر عقل دارم که بدانم هیچ‌کس نمی‌تواند نفر اول باشد. با توجه به کارهایت قضاوت می‌شوی؛ اگر از خودت الاغ بسازی، همیشه کسی هست که سوارت شود، فخرفروشی، تصور احمق‌ها از شکوه است. به‌دنبال درک ریشه باش؛ بحث دربارهٔ اینکه کدام برگِ واحد، کدام طرح شاخه یا کدام گلِ جذاب را دوست دارید بیهوده است؛ وقتی ریشه را درک کنید، تمام شکفتن را درک خواهید کرد. نگرانی، فقط برای اطرافیانت مشکل ایجاد می‌کند؛ فرد نگران نه‌تنها متانت لازم برای حل مشکلات خودش را ندارد، بلکه با عصبی‌بودن و کج‌خلقی‌اش باعث ایجاد مشکلات بیشتر برای اطرافیانش می‌شود. به‌گفتهٔ لی: «ما به آنچه تقلید می‌کنیم بیشتر اعتقاد داریم تا به آنچه خودمان می‌آفرینیم» و نتیجه‌اش این است که تشویق می‌شویم (و انتخاب می‌کنیم) پاسخ اضطراب‌آورترین سؤال‌هایمان را از هرکسی جز خودمان بخواهیم. انعطاف، زندگی است؛ منعطف باش. زنده‌بودن یعنی نرمی و انعطاف‌داشتن؛ وقتی آدم می‌میرد، سخت می‌شود. انعطاف، زندگی است و سخت‌شدن یعنی مرگ، چه بدن مطرح باشد، چه ذهن و چه روح. متن پشت جلد کتاب افکار بارز رازِ موفقیتِ باورنکردنیِ بروس لی، چه به‌عنوان بازیگر و چه رزمی‌کار یا به‌طور کلی فردی الهام‌بخش برای جهانیان، در میان صفحات افکار بارز نهفته است. افکار بارز شامل هشت بخش است و به هفتاد‌ودو موضوع و هشتصد‌وبیست‌وپنج پند می‌پردازد؛ یعنی تمام ارزش‌هایی که بروس به آن‌ها پایبند بود، از مسائل معنوی تا آزادی شخصی و از زندگی خانوادگی تا فعالیت در عرصه‌ی فیلم‌سازی. درواقع ایده‌های بروس لی نیروی محرکه‌ی زندگی‌ و شغل او بودند. این ایده‌ها برایش زندگی‌ شاد و مطمئنی به ارمغان آوردند و به‌واسطه‌ی آن‌ها توانست به‌راحتی بر موانعی چالش‌برانگیز غلبه کند. این ایده‌ها به خانواده، دوستان، شاگردان و همکارانش نیز الهام بخشیدند تا آن‌ها هم در زندگی شخصیِ خود به موفقیت دست یابند. این کتابْ می‌تواند روشنگر مسیر زندگی شخصی شما هم باشد. وقتی از مردم می‌پرسند «اولین چیزی‎که با شنیدن اسم بروس لی به ذهن‌تان خطور می‌کند چیست؟»، بیش‎ترشان به هنرهای رزمی و مرگ نابهنگامش اشاره می‌کنند. اما چیزی‎که بیش‎ترِ این آدم‌ها نمی‌دانند، این است که بروس لی به همان اندازه که رزمی‌کار و بازیگر بود، درگیر فلسفه هم بود. درواقع او در امریکا در رشته‌ی فلسفه تحصیل کرده بود. پس نباید از شنیدن این‎که بروس لی اندیشه‌هایی درباره‌ی جنبه‌های مختلف زندگی داشت، تعجب کرد. این اندیشه‌ها در این کتاب گنجانده شده‌اند. این کتابِ کم‌حجم شامل برخی از اثرگذارترین اندیشه‌هایی است که احتمالاً تابه‌حال خوانده‎اید، اندیشه‌هایی جامع و فراگیر: مرگ و زندگی، عشق و خانواده و یین‎و‌یانگ. هرگاه اندیشه‌ای به ذهن او می‌رسید، آن‎را در دفترچه‌اش یادداشت می‌کرد. این کتاب گزیده‌ای از برخی از آن اندیشه‌هاست که جان لیتل آن‌ها را جمع‌آوری کرده و به‌صورت کتاب درآورده است. دست روی هر صفحه‌ای که بگذارید، با مطلبی روبه‌رو می‌شوید که روزتان را بهتر می‌کند. به‌تبعیت از دیدگاه منحصربه‌فرد بروس لی و اشتیاقش برای زندگی، فلسفه‌ی غرب و شرق در این کتاب در کنار یکدیگر قرار گرفته‌اند. افکار بارز از آن‌ کتاب‌هایی نیست که صفحه‌به‌صفحه ورق می‌زنید و می‌خوانیدشان، بلکه از آن‌هایی است که طی سالیانِ سال دوباره و دوباره به آن رجوع می‌کنید، یکی از آن کتاب‌هایی که احتمالاً جزو نورچشمی‌های کتابخانه‌‎تان خواهد شد.